Kalaallisut
Kigrinland
Eskimo-Aleut (Inuit)
Pia hujulikana kama: Greenlandic, Kalaallisut
Kigirinilandi (Kalaallisut) ni lugha pekee ya Kieskimo-Kialeut yenye hadhi rasmi ya lugha ya kitaifa. Ni ya aina ya juu ya polysynthesis—neno moja linaweza kuwasilisha maana ya sentensi nzima ya Kiingereza. Kiwango chake kinaegemea lahaja ya Kigirinilandi cha Magharibi.
Inakozungumzwa
Maneno 20 ya msingi katika Kigrinland
Maji
imeq
/imeq/
Moto
ikuallaq
/ikuaɬːaq/
Jua
seqineq
/seqineq/
Mwezi
qaammat
/qaːmːat/
Mama
anaana
/anaːna/
Baba
ataata
/ataːta/
Kula
nerivoq
/neɾivoq/
Kunywa
imerpoq
/imeɾpoq/
Upendo
asaaq
/asaːq/
Moyo
uummat
/uːmːat/
Mti
orpik
/oɾpik/
Nyumba
illu
/iɬːu/
Mbwa
qimmeq
/qimːeq/
Paka
qitsuk
/qitsuk/
Mkono
assak
/asːak/
Jicho
isi
/isi/
Habari
aluu
/aluː/
Asante
qujanaq
/qujanaq/
Moja
ataaseq
/ataːseq/
Nzuri
ajunngilaq
/ajuŋːilaq/
Vyanzo
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha za Eskimo-Aleut (Inuit) zinazohusiana
| Maana | Kigrinland | Kiinuktitut | Kiinupiaq | Kiyupik cha Kati cha Alaska | Kinahuatl cha Kale | Kiprussia cha Kale | Kikonso |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | imeq /imeq/ | ᐃᒪᖅ /imaq/ | imiq /imiq/ | meq /meq/ | ātl /aːtɬ/ | undan /undan/ | inanta /inanta/ |
| Moto | ikuallaq /ikuaɬːaq/ | ᐃᑯᒪ /ikuma/ | igniq /iɡniq/ | keneq /keneq/ | tlētl /tɬeːtɬ/ | panno /panːo/ | iya /ija/ |
| Jua | seqineq /seqineq/ | ᓯᕿᓂᖅ /siqiniq/ | siqiñiq /siqiŋiq/ | akerta /akerta/ | tōnatiuh /toːnatiw/ | saule /saule/ | kawa /kawa/ |
| Mwezi | qaammat /qaːmːat/ | ᑕᖅᑭᖅ /taqːiq/ | tatqiq /tatqiq/ | iraluq /iraluq/ | mētztli /meːtstɬi/ | menins /menins/ | ayeena /ajeːna/ |
| Mama | anaana /anaːna/ | ᐊᓈᓇ /anaːna/ | aaka /aːka/ | aana /aːna/ | nāntli /naːntɬi/ | mūti /muːti/ | eedda /eːdːa/ |
| Baba | ataata /ataːta/ | ᐊᑖᑕ /ataːta/ | aapa /aːpa/ | ata /ata/ | tāhtli /taːtɬi/ | tāws /taːws/ | abba /abːa/ |
| Kula | nerivoq /neɾivoq/ | ᓂᕆ- /niʁi/ | niġiruq /niʁiruq/ | ner'uq /nerʔuq/ | tlacua /tɬakʷa/ | īst /iːst/ | ihaa /ihaː/ |
| Kunywa | imerpoq /imeɾpoq/ | ᐃᒥᖅ- /imiq/ | imiġuq /imiʁuq/ | mertuq /mertuq/ | ātli /aːtɬi/ | poūton /poʊton/ | inakkaa /inakːaː/ |
| Upendo | asaaq /asaːq/ | ᓇᒡᓕᒍᓱᒃ- /naɡliɡusuk/ | piqpaġiyaa /piqpaʁijaː/ | kenka /kenka/ | tlazōhtla /tɬasoːhtɬa/ | milīt /miliːt/ | jaalla /dʒaːlːa/ |
| Moyo | uummat /uːmːat/ | ᐆᒻᒪᑦ /uːmːat/ | uumman /uːmːan/ | irua /irua/ | yōllōtl /joːlːoːtɬ/ | sīran /siːran/ | onna /onːa/ |
| Mti | orpik /oɾpik/ | ᓇᐹᖅᑐᖅ /napaːqtuq/ | napaaqtaq /napaːqtaq/ | napa /napa/ | cuahuitl /kʷawitɬ/ | garrin /ˈɡarin/ | ergaa /erɡaː/ |
| Nyumba | illu /iɬːu/ | ᐃᒡᓗ /iɡlu/ | iglu /iɡlu/ | ena /ena/ | calli /kalːi/ | butt /butː/ | mana /mana/ |
| Mbwa | qimmeq /qimːeq/ | ᕿᒻᒥᖅ /qimːiq/ | qimmiq /qimːiq/ | qimugta /qimuɣta/ | itzcuīntli /itskʷiːntɬi/ | sūns /suːns/ | kareta /kaɾeta/ |
| Paka | qitsuk /qitsuk/ | ᐱᓯᒃᑎ /pisikti/ | pussiq /pusːiq/ | qassraaraq /qassraːraq/ | mīztōn /miːstoːn/ | katto /katːo/ | adurree /aduɾːeː/ |
| Mkono | assak /asːak/ | ᐊᒡᒑᖅ /aɡːaːq/ | argak /arɡak/ | unirak /unirak/ | māitl /maːitɬ/ | rancko /ranko/ | harka /haɾka/ |
| Jicho | isi /isi/ | ᐃᔨ /iji/ | iri /iri/ | ii /iː/ | īxtli /iːʃtɬi/ | ackis /akis/ | ila /ila/ |
| Habari | aluu /aluː/ | ᐊᐃ /aj/ | paglagvik /paɡlaɡvik/ | waqaa /waqaː/ | niltze /niltse/ | kaīls /kaiːls/ | akkam /akːam/ |
| Asante | qujanaq /qujanaq/ | ᓇᑯᕐᒦᒃ /nakuʁmiːk/ | quyanaq /qujanaq/ | quyana /qujana/ | tlazōhcāmati /tɬasoːhkaːmati/ | dīnkun /diːnkun/ | galta /ɡalta/ |
| Moja | ataaseq /ataːseq/ | ᐊᑕᐅᓯᖅ /atausiq/ | atausiq /atausiq/ | ataucik /atautʃik/ | cē /seː/ | ains /ains/ | takka /takːa/ |
| Nzuri | ajunngilaq /ajuŋːilaq/ | ᐱᐅᔪᖅ /piujuq/ | nakuuruq /nakuːruq/ | assirtuq /asːirtuq/ | cualli /kʷalːi/ | labs /labs/ | fayye /fajːe/ |
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.