Адыгэбзэ
Kikabardian
NW Caucasian (Circassian)
Kikabardian (Kicherkess cha Mashariki) hushiriki sarufi na msamiati mwingi na Kiadyghe, lakini limetengana kiasi cha kuhesabiwa kuwa lugha tofauti. Lina konsonanti chache kuliko Kiadyghe lakini mofolojia ya kitenzi yenye viambishi tata zaidi.
Inakozungumzwa
Maneno 20 ya msingi katika Kikabardian
Maji
псы
/psə/
Moto
мафӏэ
/mafʼa/
Jua
дыгъэ
/dəʁa/
Mwezi
мазэ
/maza/
Mama
анэ
/ana/
Baba
адэ
/ada/
Kula
шхэн
/ʃxan/
Kunywa
ефэн
/jafan/
Upendo
лъагъуныгъэ
/ɬaʁʷənəʁa/
Moyo
гу
/ɡʷə/
Mti
жыг
/ʒəɡ/
Nyumba
унэ
/wəna/
Mbwa
хьэ
/ħa/
Paka
джэду
/dʒadu/
Mkono
ӏэ
/ʔa/
Jicho
нэ
/na/
Habari
фӏэхъус
/fʼaqʷəs/
Asante
фӏыщӏэ
/fʼəʃʼa/
Moja
зы
/zə/
Nzuri
фӏы
/fʼə/
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha za NW Caucasian (Circassian) zinazohusiana
| Maana | Kikabardian | Kiadyghe | Kiubykh | Kiabaza | Kiabkhaz | Mongghul | Kimanda |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | псы /psə/ | псы /psə/ | bzə /bzə/ | дзы /d͡zə/ | аӡы /adzə/ | usu /usu/ | ࡌࡉࡀ /mia/ |
| Moto | мафӏэ /mafʼa/ | машӏо /maʃʼo/ | mzʼə /mzʼə/ | мца /mt͡sa/ | амца /amtsa/ | ghal /ʁal/ | ࡍࡅࡓࡀ /nura/ |
| Jua | дыгъэ /dəʁa/ | тыгъэ /təʁa/ | dəɣʷa /dəɣʷa/ | амра /amra/ | амра /amra/ | nara /nara/ | ࡔࡀࡌࡔࡀ /ʃamʃa/ |
| Mwezi | мазэ /maza/ | мазэ /maza/ | mazə /mazə/ | мыза /məza/ | амза /amza/ | sara /sara/ | ࡎࡉࡓࡀ /sira/ |
| Mama | анэ /ana/ | ны /nə/ | nan /nan/ | ан /an/ | ан /an/ | ana /ana/ | ࡀࡌࡀ /ama/ |
| Baba | адэ /ada/ | ты /tə/ | tʷə /tʷə/ | аб /ab/ | аб /ab/ | ada /ada/ | ࡀࡁࡀ /aba/ |
| Kula | шхэн /ʃxan/ | шхэн /ʃxan/ | — /—/ | фара /fara/ | афара /afara/ | idi- /idi/ | ࡀࡊࡀࡋ /akal/ |
| Kunywa | ефэн /jafan/ | ефэн /jafan/ | — /—/ | жвара /ʒwara/ | ажәра /aʒʷra/ | uu- /uː/ | ࡔࡕࡀ /ʃta/ |
| Upendo | лъагъуныгъэ /ɬaʁʷənəʁa/ | шӏу шӏэгъу /ʃʼʷə ʃʼaʁʷə/ | — /—/ | бзиабара /bziabara/ | абзиабара /abziabara/ | durala- /durala/ | ࡓࡅࡄࡌࡀ /ɾuhma/ |
| Moyo | гу /ɡʷə/ | гу /ɡʷə/ | gʷə /ɡʷə/ | гвы /ɡʷə/ | агәы /aɡʷə/ | jürige /dʒyriɡe/ | ࡋࡉࡁࡀ /liba/ |
| Mti | жыг /ʒəɡ/ | чыгы /tʃəɡə/ | — /—/ | ҵла /t͡sʼla/ | аҵла /atsʼla/ | modu /modu/ | ࡀࡊࡀࡍࡀ /akana/ |
| Nyumba | унэ /wəna/ | унэ /wəna/ | tʷəna /tʷəna/ | айни /ajni/ | аҩны /aːɥnə/ | ger /ɡer/ | ࡁࡉࡕࡀ /bita/ |
| Mbwa | хьэ /ħa/ | хьэ /ħa/ | la /la/ | ла /la/ | ала /aˈlːa/ | noghui /noʁui/ | ࡊࡀࡋࡁࡀ /kalba/ |
| Paka | джэду /dʒadu/ | чэтыу /tʃatəw/ | — /—/ | цгва /t͡sɡwa/ | ацгәы /atsɡʷə/ | mau /mau/ | ࡔࡅࡍࡀࡓࡀ /ʃunara/ |
| Mkono | ӏэ /ʔa/ | ӏэ /ʔa/ | ɂa /ʔa/ | напы /napə/ | анапы /anapə/ | ghar /ʁar/ | ࡏࡃࡀ /ʔida/ |
| Jicho | нэ /na/ | нэ /na/ | bla /bla/ | ла /la/ | абла /abla/ | nidu /nidu/ | ࡏࡉࡍࡀ /ʔina/ |
| Habari | фӏэхъус /fʼaqʷəs/ | шӏуфес /ʃʼwafes/ | — /—/ | мшыбзи /mʃəbzi/ | мшыбзиа /mʃəbzia/ | amur sain /amur sain/ | ࡔࡋࡀࡌࡀ /ʃlama/ |
| Asante | фӏыщӏэ /fʼəʃʼa/ | тхьауегъэпсэу /tħawajaʁapsaw/ | — /—/ | таабит /taːbit/ | иҭабуп /itʼabup/ | bayarla- /bajarla/ | ࡈࡀࡁࡅࡕࡀ /ʈabuta/ |
| Moja | зы /zə/ | зы /zə/ | za /za/ | заку /zaku/ | акы /akə/ | nige /niɡe/ | ࡄࡀࡃ /had/ |
| Nzuri | фӏы /fʼə/ | дэгъу /daʁʷ/ | — /—/ | бзи /bzi/ | абзиа /abzia/ | sain /sain/ | ࡈࡀࡁࡀ /tˤaba/ |
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.