Nlaka'pamuctsin
תומפסון
סלישית
תומפסון (Nlaka'pamuctsin, "שפת בני הנלאקאפאמוקס") היא שפה סלישית מענף הסליש הפנימי, המדוברת בפי בני הנלאקאפאמוקס שבקניוני נהרות תומפסון ופרייזר שבדרום קולומביה הבריטית. שטח הנלאקאפאמוקס מפורסם בתצורות הגיאולוגיות המרהיבות הלס גייט, הופ-פרינסטון וליטון. התומפסון משמרת מאפיינים טיפולוגיים סלישיים קלאסיים: יישור ארגטיבי-אבסולוטיבי עם ארגטיביות מפוצלת, מורפולוגיה פועלית רב-גופית מורכבת, עיצורים גלוטליזיים וסדרות עיצורים אחורי-וילאריים/ענבליים. הדקדוק הייחוסי של Thompson & Thompson (1992) הוא התיעוד המודרני המרכזי. מאז שנות התשעים מתקיים החייאה לשונית פעילה באמצעות First Nations Language Authority of BC ומועצת השבטים של הנלאקאפאמוקס (Nlaka'pamux Tribal Council).
היכן מדוברת
31 מילים בסיסיות בתומפסון
מים
séwlkwe
/seːwlkʷe/
אש
nlhmín
/nɬmin/
שמש
skwekwsim
/skʷekʷsim/
ירח
mésmes
/mesmes/
כוכב
speqʷ
/spəqʷ/
אמא
skíxe
/skiχe/
אבא
skíxa
/skiχa/
אני
encwe
/ʔəntʃwe/
אתה
enwi
/ʔənwi/
שם
sna
/sna/
עין
spqáqxn
/spqaqχn/
יד
sxwép
/sxʷep/
לב
sn'éxteʔ
/snʔeχteʔ/
אהבה
xámeʔs
/χameʔs/
עץ
sníxsem
/sniχsem/
בית
citxw
/tsitxʷ/
כלב
sqáxa
/sqaχa/
חתול
púsh
/puʃ/
לאכול
ʔíqs
/ʔiqs/
לשתות
ʔeẃkw
/ʔewkʷ/
אחד
paáls
/paʔals/
שתיים
ʔesél
/ʔesel/
שלום
weytk
/wejtk/
תודה
kukstéyp
/kuksteːjp/
טוב
mín
/min/
מקורות
השוואת מילים
בהשוואה לשפות Salishan קשורות
| משמעות | תומפסון | סקוואמיש | אטיקמקווית | הדזה | יגארית | שפת מוחניו טרינטריו | ג׳קארו |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| מים | séwlkwe /seːwlkʷe/ | stáḵw /staqʷ/ | nipi /nipi/ | ʼati /ʔati/ | nofa /nofa/ | oka /oka/ | uma /uma/ |
| אש | nlhmín /nɬmin/ | sḵwiḵw /sqʷiqʷ/ | ickoteo /iʃkoteo/ | ʼimi /ʔimi/ | yo /jo/ | yuku /juku/ | nina /nina/ |
| שמש | skwekwsim /skʷekʷsim/ | snexwílh /snexʷiɬ/ | pisim /pisim/ | ʼisha /ʔiʃa/ | kena /kena/ | choo /tʃo/ | inti /inti/ |
| ירח | mésmes /mesmes/ | lh7álha /ɬʔaɬa/ | tipikaw pisim /tipikaw pisim/ | heto /heto/ | ulu /ulu/ | moõ /moõ/ | phaxshi /pʰaχʃi/ |
| כוכב | speqʷ /spəqʷ/ | kwekwtsi7 /kʷəkʷtsiʔ/ | atcakos /atʃakos/ | ntsa /ⁿtsʰa/ | gale /ɡale/ | wai'i /waiʔi/ | wara /waɾa/ |
| אמא | skíxe /skiχe/ | sma /sma/ | okawi /okawi/ | ama /ama/ | nene /nene/ | meme /meme/ | mama /mama/ |
| אבא | skíxa /skiχa/ | smas /smas/ | ohi /ohi/ | aba /aba/ | papa /papa/ | tata /tata/ | awki /awki/ |
| אני | encwe /ʔəntʃwe/ | en /ʔən/ | nir /niɾ/ | ono /ono/ | dgai /dɡai/ | nuti /nuti/ | naya /naja/ |
| אתה | enwi /ʔənwi/ | chexw /tʃəxʷ/ | kir /kiɾ/ | the /tʰe/ | gai /ɡai/ | piti /piti/ | juma /huma/ |
| שם | sna /sna/ | sna /sna/ | wirowin /wiɾowin/ | akhana /ʔakʰana/ | yaoʼ /jaoʔ/ | ini /ini/ | suti /suti/ |
| עין | spqáqxn /spqaqχn/ | kwíkw /kʷikʷ/ | mickisikw /mitʃkisikʷ/ | ʼaha /ʔaha/ | gago /ɡaɡo/ | ugua /uɣwa/ | nayra /najɾa/ |
| יד | sxwép /sxʷep/ | chálash /tʃaːlaʃ/ | kicikon /kitʃikon/ | kwaʼla /kʷaʔla/ | bayo /bajo/ | wokõ /wokõ/ | ampara /ampaɾa/ |
| לב | sn'éxteʔ /snʔeχteʔ/ | stúlich /stulitʃ/ | mite /mite/ | ʼaitchi /ʔaitʃi/ | nemo /nemo/ | nokõ /nokõ/ | chuyma /tʃujma/ |
| אהבה | xámeʔs /χameʔs/ | néxwsa /nexʷsa/ | sakitewin /sakitewin/ | ʼuwakitchi /ʔuwakitʃi/ | amige /amiɡe/ | timosi /timosi/ | munasiña /munasiɲa/ |
| עץ | sníxsem /sniχsem/ | stsék'as /stsekʼas/ | mihtikw /mihtikw/ | ʼani /ʔani/ | yake /jake/ | iti /iti/ | qhura /qʰuɾa/ |
| בית | citxw /tsitxʷ/ | lám' /laːmʔ/ | miciwap /mitʃiwap/ | ndolo /ndolo/ | nono /nono/ | tano /tano/ | uta /uta/ |
| כלב | sqáxa /sqaχa/ | sḵáxwesh /sqaxʷeʃ/ | atim /atim/ | kongwesi /koŋɡwesi/ | yapa /japa/ | wai /wai/ | anu /anu/ |
| חתול | púsh /puʃ/ | pus /pus/ | minoc /minotʃ/ | ʼmiu /ʔmiu/ | pusi /pusi/ | ojchi /otʃi/ | phishi /pʰiʃi/ |
| לאכול | ʔíqs /ʔiqs/ | i7iyím /iʔijim/ | mitikwa /mitikwa/ | ʼicha /ʔitʃa/ | na /na/ | chika /tʃika/ | mankaña /mankaɲa/ |
| לשתות | ʔeẃkw /ʔewkʷ/ | q'emél̕chen /qʼemʔeɬtʃen/ | minikwa /minikwa/ | ʼo /ʔoː/ | nava /nava/ | chimo /tʃimo/ | umaña /umaɲa/ |
| אחד | paáls /paʔals/ | nch'a7 /ntʃʼaʔ/ | peikw /pejkʷ/ | ihtche /ihtʃe/ | kahene /kahene/ | poime /poime/ | maya /maja/ |
| שתיים | ʔesél /ʔesel/ | án̓us /ʔánʔus/ | niso /niso/ | piye /pije/ | lole /lole/ | apina /aˈpina/ | paya /paja/ |
| שלום | weytk /wejtk/ | chen kwenmántumi /tʃen kʷenmantumi/ | kwei /kwej/ | ʼmtana /ʔmtana/ | amige /amiɡe/ | pejamikpo /pehamiho/ | kamishti /kamiʃti/ |
| תודה | kukstéyp /kuksteːjp/ | huy chexw a /huj tʃexʷ a/ | mikwetc /mikwetʃ/ | ʼmbweko /ʔmbweko/ | tega /teɡa/ | meri /meri/ | yuspaa /juspaː/ |
| טוב | mín /min/ | éy /ej/ | miloci /milotʃi/ | ʼiyaʼe /ʔijaʔe/ | kavi /kavi/ | uri /uri/ | shuma /ʃuma/ |
חלק מ-LangMap — פרויקט להמחשת שפות. זהו סיכום סטטי הניתן לסריקה; המפות האינטראקטיביות מציעות שמע הגייה, מסננים ותצוגת גלובוס.