Kirwa
רווה
אטלנטי-קונגו
רְווָה (קירווה, המכונה גם מרו או רוו) היא שפה בַּנטוּאית המדוברת במורדות הר מרו שבמחוז ארושה שבצפון-מזרח טנזניה, בפי כ-198,000 דוברים. היא משתייכת לקבוצת מערב קילימנג'רו (צ'אגה מערבית) בתוך אזור E.60 בסיווגו של גאתרי, וקרובה מאוד לשפות הצ'אגה של הר קילימנג'רו שממזרח (אשכול הכולל את מָצָ'אמֶה jmc, מושי הישנה old ווונג'ו). רווה משמרת את מאפייני הטון ומחלקות השם האופייניים לבנטו, לצד כעשר מחלקות שם ומערכת אספקט מורפולוגית פעילה. עבודת תרגום המקרא המתנהלת מאז שנות ה-90 הניבה חומרי אוריינות מתוקננים, והברית החדשה בשפת רווה ראתה אור בשנות ה-2010.
היכן מדוברת
31 מילים בסיסיות ברווה
מים
mende
/mende/
אש
msika
/msika/
שמש
mlao
/mlao/
ירח
mwere
/mwere/
כוכב
nyenyeri
/ɲeɲeri/
אמא
mama
/mama/
אבא
baba
/baba/
אני
inyi
/iɲi/
אתה
uwe
/uwe/
שם
irina
/irina/
עין
liso
/liso/
יד
mkono
/mkono/
לב
ngiti
/ŋɡiti/
אהבה
lumbo
/lumbo/
עץ
mte
/mte/
בית
nyumba
/ɲumba/
כלב
mboha
/mboha/
חתול
paka
/paka/
לאכול
kuria
/kuria/
לשתות
kunyua
/kuɲua/
אחד
mongo
/moŋɡo/
שתיים
iwi
/iwi/
שלום
kira
/kiɾa/
תודה
asante
/asante/
טוב
kya
/kja/
מקורות
השוואת מילים
בהשוואה לשפות Atlantic-Congo קשורות
| משמעות | רווה | אסו | מצ׳מה | שמבלה | ניאטורו | סנה | מהורה |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| מים | mende /mende/ | mende /mende/ | mringa /mɾiŋɡa/ | mazi /mazi/ | maazi /maːzi/ | madzi /madzi/ | maji /maji/ |
| אש | msika /msika/ | mshika /mʃika/ | mòò /moːʔ/ | moto /moto/ | moto /moto/ | moto /moto/ | moto /moto/ |
| שמש | mlao /mlao/ | idhuva /iðuʋa/ | ìsùwà /isuwa/ | zuwa /zuwa/ | nzua /nzua/ | dzuwa /dzuwa/ | jua /dʒua/ |
| ירח | mwere /mwere/ | mwezi /mwezi/ | mwezi /mwezi/ | mwezi /mwezi/ | umweri /umweɾi/ | mwedzi /mwedzi/ | mwezi /mwezi/ |
| כוכב | nyenyeri /ɲeɲeri/ | nyenyeri /ɲeɲeri/ | nyenyeri /ɲeɲeri/ | nyenyezi /ɲeɲezi/ | nyeenyeeri /ɲeːɲeːri/ | nyenyezi /ɲeɲezi/ | nyota /ɲota/ |
| אמא | mama /mama/ | mama /mama/ | mama /mama/ | mama /mama/ | mama /mama/ | mai /mai/ | mama /mama/ |
| אבא | baba /baba/ | baba /baba/ | baba /baba/ | baba /baba/ | tata /tata/ | baba /baba/ | baba /baba/ |
| אני | inyi /iɲi/ | mine /mine/ | inyi /iɲi/ | niye /nije/ | une /une/ | ine /ine/ | wami /wami/ |
| אתה | uwe /uwe/ | uwe /uwe/ | uwe /uwe/ | weye /weje/ | uwe /uwe/ | iwe /iwe/ | wawe /wawe/ |
| שם | irina /irina/ | izina /izina/ | irina /irina/ | izina /izina/ | izina /izina/ | dzina /dzina/ | dzina /dzina/ |
| עין | liso /liso/ | iiso /iːso/ | rítiò /ɾitio/ | izo /izo/ | iriiso /iɾiːso/ | diso /diso/ | jicho /dʒiʃo/ |
| יד | mkono /mkono/ | mkono /mkono/ | kùoòko /kuoːko/ | ukono /ukono/ | ukuboko /ukuboko/ | nkono /nkono/ | mkono /mkono/ |
| לב | ngiti /ŋɡiti/ | ngiti /ŋɡiti/ | mòyò /mojo/ | mwoyo /mwojo/ | umutima /umutima/ | mtima /mtima/ | moyo /moʝo/ |
| אהבה | lumbo /lumbo/ | lumba /lumba/ | ìkwenda /ikwenda/ | kwenda /kwenda/ | butogwa /butoɡwa/ | kufuna /kufuna/ | mahaba /mahaba/ |
| עץ | mte /mte/ | mti /mti/ | mtí /mti/ | mti /mti/ | umuti /umuti/ | mtengo /mteŋɡo/ | mti /mti/ |
| בית | nyumba /ɲumba/ | nyumba /ɲumba/ | nyumba /ɲumba/ | nyumba /ɲumba/ | nyumba /ɲumba/ | nyumba /ɲumba/ | nyumba /njumba/ |
| כלב | mboha /mboha/ | mbwa /mbwa/ | mbwa /mbwa/ | mbwa /mbwa/ | imbwa /imbwa/ | mbwa /mbwa/ | mbwa /ɱbwa/ |
| חתול | paka /paka/ | paka /paka/ | paka /paka/ | paka /paka/ | paka /paka/ | paka /paka/ | paka /paka/ |
| לאכול | kuria /kuria/ | kurya /kuɾja/ | ìlya /iʎa/ | kuya /kuja/ | kuria /kuɾia/ | kudya /kudja/ | kula /kula/ |
| לשתות | kunyua /kuɲua/ | kunwa /kunwa/ | ìnyo /iɲo/ | kunywa /kuɲwa/ | kunywa /kuɲwa/ | kumwa /kumwa/ | kunywa /kuɲwa/ |
| אחד | mongo /moŋɡo/ | imwe /imwe/ | ìmwí /imwi/ | imo /imo/ | umwe /umwe/ | posi /posi/ | moja /moja/ |
| שתיים | iwi /iwi/ | avili /aβili/ | iwi /iwi/ | mbili /mbili/ | aviri /aβiri/ | piŵiri /piwiri/ | mbili /ᵐbili/ |
| שלום | kira /kiɾa/ | shiloi /ʃiloi/ | máshàlòmà /maʃaloma/ | nashukuru /naʃukuɾu/ | mbukire /mbukiɾe/ | mwadzukabwanji /mwadzukabwandʒi/ | Habari /habari/ |
| תודה | asante /asante/ | mwasanga /mwasaŋɡa/ | ahsànte /ahsante/ | asante /asante/ | asante /aˈsante/ | ndatenda /ndatenda/ | asante /asante/ |
| טוב | kya /kja/ | mwamba /mwamba/ | ìchá /itʃa/ | hedi /hedi/ | kihi /kihi/ | nadidi /nadidi/ | nzuri /ɲzuri/ |
חלק מ-LangMap — פרויקט להמחשת שפות. זהו סיכום סטטי הניתן לסריקה; המפות האינטראקטיביות מציעות שמע הגייה, מסננים ותצוגת גלובוס.