ខ្មែរបុរាណ
חמרית עתיקה
אוסטרו-אסיאתית (חמרית) · גרסה היסטורית / מוסתרת
חמרית עתיקה היא צורה של החמרית הנשמרת בכתובות מהמאות 7–15, שהשתמשו בה במיוחד בתקופת האימפריה החמרית במרכזה אנגקור. הכתובות החקוקות על מקדשי אבן מתעדות תרומות מלכותיות, מוסדות דתיים ועניינים מנהליים. הכתב החמרי הקדום הוא אב קדמון ישיר של הכתב החמרי המודרני, והוא השפיע עמוקות על הכתב התאי והלאואי.
היכן מדוברת
31 מילים בסיסיות בחמרית עתיקה
מים
ទឹក
/tik/
אש
ភ្លើង
/pʰlɤːŋ/
שמש
ព្រះអាទិត្យ
/preh ʔaːtit/
ירח
ខែ
/kʰae/
כוכב
ផ្កាយ
/pkaːj/
אמא
មាតា
/maːtaː/
אבא
បិតា
/pitaː/
אני
អញ
/ʔaɲ/
אתה
ឯង
/ʔeːŋ/
שם
ជ្មុះ
/cmuəh/
עין
ភ្នែក
/pʰnɛːk/
יד
ហស្ត
/hast/
לב
ហ្ឫទ័យ
/hridəj/
אהבה
ស្នេហា
/snehaː/
עץ
ដើមឈើ
/daəm tʃʰəː/
בית
គេហ
/keːh/
כלב
ឆ្កែ
/tʃʰkae/
חתול
ឆ្មា
/tʃʰmaː/
לאכול
ស៊ី
/siː/
לשתות
ផឹក
/pʰək/
אחד
ឯក
/ʔaek/
שתיים
វ្យរ
/ʋiər/
שלום
សួស្តី
/suəsdəj/
תודה
អនុមោទនា
/ʔanumoːtəna/
טוב
ល្អ
/lʔɑː/
סושי
ប្រហុក
/prɑhok/
מקורות
- Jenner (1980) A Chrestomathy of Pre-Angkorian Khmer
- Coedès (1937-66) Inscriptions du Cambodge
- Glottolog: oldk1249
השוואת מילים
בהשוואה לשפות Austroasiatic (Khmeric) קשורות
| משמעות | חמרית עתיקה | חמרית הצפונית | חמרית | בלוצ'ית | פאלי פדגוגית (תרוואדה) | פאלי | סנסקריט מדוברת מודרנית |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| מים | ទឹក /tik/ | ទឹក /tək/ | ទឹក /tɨk/ | آپ /aːp/ | udaka /udaka/ | उदक /udaka/ | जलम् /dʑalam/ |
| אש | ភ្លើង /pʰlɤːŋ/ | ភ្លើង /pʰlɤːŋ/ | ភ្លើង /pʰlɤːŋ/ | آس /aːs/ | aggi /aɡːi/ | अग्गि /aɡːi/ | अग्निः /aɡniɦ/ |
| שמש | ព្រះអាទិត្យ /preh ʔaːtit/ | ថ្ងៃ /tŋai/ | ព្រះអាទិត្យ /prĕəh ʔaːtɨt/ | روچ /roːtʃ/ | suriya /suɾija/ | सुरिय /surija/ | सूर्यः /suːɾjaɦ/ |
| ירח | ខែ /kʰae/ | ខែ /kʰae/ | ព្រះចន្ទ /prĕəh cɑn/ | ماہ /maːh/ | canda /tɕanda/ | चन्द /tɕanda/ | चन्द्रः /tɕandɾaɦ/ |
| כוכב | ផ្កាយ /pkaːj/ | ផ្កាយ /pkaːj/ | ផ្កាយ /pkaːj/ | استار /estaːr/ | tārā /ˈt̪aːraː/ | तारा /taːraː/ | तारा /t̪aːraː/ |
| אמא | មាតា /maːtaː/ | ម៉ែ /maɛ/ | ម៉ែ /mæː/ | ماس /maːs/ | mātā /maːtaː/ | माता /maːtaː/ | माता /maːtaː/ |
| אבא | បិតា /pitaː/ | ប៉ា /paː/ | ប៉ា /paː/ | پت /pit/ | pitā /pitaː/ | पिता /pitaː/ | पिता /pitaː/ |
| אני | អញ /ʔaɲ/ | អញ /ʔaɲ/ | ខ្ញុំ /kʰɲom/ | من /man/ | ahaṃ /ɐˈhɐŋ/ | अहं /ahaŋ/ | अहम् /ɐɦɐm/ |
| אתה | ឯង /ʔeːŋ/ | ឯង /ʔaeŋ/ | ឯង /ʔaeŋ/ | تؤ /taw/ | tvaṃ /t̪ʋɐŋ/ | त्वं /tvaŋ/ | त्वम् /t̪ʋɐm/ |
| שם | ជ្មុះ /cmuəh/ | ឈ្មោះ /cmɔh/ | ឈ្មោះ /cmʊəh/ | نام /naːm/ | nāma /ˈnaːma/ | नाम /naːma/ | नाम /naːmɐ/ |
| עין | ភ្នែក /pʰnɛːk/ | ភ្នែក /pʰnɛːk/ | ភ្នែក /pʰnɛːk/ | چم /tʃam/ | cakkhu /tɕakːʰu/ | चक्खु /tɕakːʰu/ | अक्षि /akʂi/ |
| יד | ហស្ត /hast/ | ដៃ /daj/ | ដៃ /daj/ | دست /dast/ | hattha /hatːʰa/ | हत्थ /hatːʰa/ | हस्तः /hastaɦ/ |
| לב | ហ្ឫទ័យ /hridəj/ | ចិត្ត /tɕit/ | បេះដូង /bɛh doːŋ/ | دل /dɪl/ | hadaya /hadaja/ | हदय /hadaja/ | हृदयम् /hr̩dajam/ |
| אהבה | ស្នេហា /snehaː/ | ស្រឡាញ់ /sralaɲ/ | ស្នេហា /sneːhaː/ | مہر /mehr/ | mettā /metːaː/ | पेम /pema/ | स्नेहः /sneːhaɦ/ |
| עץ | ដើមឈើ /daəm tʃʰəː/ | ដើមឈើ /daəm tʃʰəː/ | ដើមឈើ /daəm cʰɤː/ | درچک /daraːtʃk/ | rukkha /rukːʰa/ | रुक्ख /rukːʰa/ | वृक्षः /vr̩kʂaɦ/ |
| בית | គេហ /keːh/ | ផ្ទះ /ptʰeah/ | ផ្ទះ /pʰtĕəh/ | لۆگ /loːɡ/ | gehā /ɡehaː/ | घर /ɡʱara/ | गृहम् /ɡr̩ham/ |
| כלב | ឆ្កែ /tʃʰkae/ | ឆ្កែ /tʃʰkae/ | ឆ្កែ /cʰkae/ | کچک /kutʃək/ | sunakha /sunakʰa/ | सुनख /sunakʰa/ | कुक्कुरः /kukːuɾaɦ/ |
| חתול | ឆ្មា /tʃʰmaː/ | ឆ្មា /tʃʰmaː/ | ឆ្មា /cʰmaː/ | پشی /piʃiː/ | biḷāra /biɭaːɾa/ | बिळाल /biɭaːla/ | मार्जारः /maːɾdʑaːɾaɦ/ |
| לאכול | ស៊ី /siː/ | ស៊ី /siː/ | ញ៉ាំ /ɲam/ | وارگ /waːraɡ/ | bhuñjati /bʱuɲdʒati/ | खादति /kʰaːdati/ | खादति /kʰaːdati/ |
| לשתות | ផឹក /pʰək/ | ផឹក /pʰək/ | ផឹក /pʰək/ | نوشاگ /noʃaːɡ/ | pivati /pivati/ | पिवति /pivati/ | पिबति /pibati/ |
| אחד | ឯក /ʔaek/ | មួយ /muːj/ | មួយ /muəj/ | یک /jak/ | eka /eka/ | एक /eka/ | एकः /eːkaɦ/ |
| שתיים | វ្យរ /ʋiər/ | ពីរ /piː/ | ពីរ /piː/ | دو /do/ | dve /d̪ʋe/ | द्वे /dve/ | द्वे /d̪ʋeː/ |
| שלום | សួស្តី /suəsdəj/ | សួស្តី /suːəsdəj/ | សួស្តី /suəsdəj/ | وش آتکی /waʃ ɑːtkaj/ | namo /namo/ | नमो /namo/ | नमस्कारः /namaskaːɾaɦ/ |
| תודה | អនុមោទនា /ʔanumoːtəna/ | អរគុណ /ʔɔːkun/ | អរគុណ /ʔɑːkun/ | مہربانی /mehrabaːniː/ | anumodanā /anumodanaː/ | अनुमोदामि /anumodaːmi/ | धन्यवादाः /dʱanjaʋaːdaːɦ/ |
| טוב | ល្អ /lʔɑː/ | ល្អ /lʔɑː/ | ល្អ /lʔɑː/ | شر /ʃər/ | kusala /kusala/ | साधु /saːdʱu/ | साधु /saːdʱu/ |
| סושי | ប្រហុក /prɑhok/ | — | ស៊ូស៊ី /suː siː/ | — | — | — | शुष्कमत्स्य /ɕuʂkɐ ˈmɐtsjɐ/ |
חלק מ-LangMap — פרויקט להמחשת שפות. זהו סיכום סטטי הניתן לסריקה; המפות האינטראקטיביות מציעות שמע הגייה, מסננים ותצוגת גלובוס.