Nawat
Uto-Aztecan
Nawat (also called Pipil, autonymously Nawat) is a Nahuan Uto-Aztecan language descended from Classical Nahuatl-speaking migrants who moved south from central Mexico to El Salvador around 800-900 CE. The Nawat-speaking Pipil people maintained their indigenous language for 800 years before being severely affected by the 1932 La Matanza massacre, in which the Salvadoran government killed an estimated 10,000-40,000 indigenous people, many of them Nawat speakers. After 1932, surviving Nawat speakers hid their indigenous identity and language for safety, leading to near-complete language shift. Today, only around 500-2000 fluent speakers remain, virtually all elderly. Revival efforts since the 1990s include bilingual education programs, the Don Bosco University Nawat-language degree program, and the IRIN-USAID Nawat cultural revitalization project. Linguistically, Nawat preserves Postclassic Nahuatl features that are absent from Modern Mexican Nahuatl varieties.
Where it is spoken
31 core words in Nawat
Water
at
/at/
Fire
tit
/tit/
Sun
tunal
/tunal/
Moon
metsti
/metsti/
Star
sital
/ˈsital/
Mother
nan
/nan/
Father
tat
/tat/
I
naja
/ˈnaha/
You
taja
/ˈtaha/
Name
tukay
/ˈtukaj/
Eye
ish
/iʃ/
Hand
mey
/mei/
Heart
yulu
/julu/
Love
tasujta
/tasuhta/
Tree
kwawit
/kʷawit/
House
kal
/kal/
Dog
chichi
/tʃitʃi/
Cat
mishin
/miʃin/
Eat
takwa
/takwa/
Drink
ati
/ati/
One
se
/se/
Two
ume
/ˈume/
Hello
ne pakua
/ne pakwa/
Thank you
padiush
/padjuʃ/
Good
kwahli
/kʷahli/
Sources
Words compared
Compared with related Uto-Aztecan languages
| Meaning | Nawat | Isthmus Nahuatl | Central Huasteca Nahuatl | Western Huasteca Nahuatl | Eastern Huasteca Nahuatl | Guerrero Nahuatl | Classical Nahuatl |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Water | at /at/ | ahtli /aʔtli/ | atl /atɬ/ | atl /atɬ/ | atl /atɬ/ | atl /atɬ/ | ātl /aːtɬ/ |
| Fire | tit /tit/ | tit /tit/ | tlitl /tɬitɬ/ | tlitl /tɬitɬ/ | tlitl /tɬitɬ/ | tletl /tɬetɬ/ | tlētl /tɬeːtɬ/ |
| Sun | tunal /tunal/ | tonal /tonal/ | tonati /tonati/ | tonati /tonati/ | tonatih /tonatih/ | tonatih /tonatih/ | tōnatiuh /toːnatiw/ |
| Moon | metsti /metsti/ | metz /mets/ | metztli /metstɬi/ | metztli /metstɬi/ | metztli /metstɬi/ | metztli /metstɬi/ | mētztli /meːtstɬi/ |
| Star | sital /ˈsital/ | sitlalin /siˈtlalin/ | sitlalij /siˈtlalih/ | sitlalij /siˈtlalih/ | sitlalij /siˈtlalih/ | sitlalin /siˈtlalin/ | cītlālin /siːˈtlaːlin/ |
| Mother | nan /nan/ | nan /nan/ | nana /nana/ | nana /nana/ | mama /mama/ | nanan /nanan/ | nāntli /naːntɬi/ |
| Father | tat /tat/ | tat /tat/ | tata /tata/ | tata /tata/ | tata /tata/ | tatah /tatah/ | tahtli /tahtɬi/ |
| I | naja /ˈnaha/ | naja /ˈnaha/ | na /na/ | na /na/ | na /na/ | nejua /neˈwa/ | nehhuātl /neʔˈwaːtɬ/ |
| You | taja /ˈtaha/ | taja /ˈtaha/ | ta /ta/ | ta /ta/ | ta /ta/ | tejua /teˈwa/ | tehhuātl /teʔˈwaːtɬ/ |
| Name | tukay /ˈtukaj/ | tocayotl /tokaˈjotɬ/ | tocaxtli /toˈkaʃtli/ | tocaxtli /toˈkaʃtli/ | tocaxtli /toˈkaʃtli/ | tocaitl /toˈkaitɬ/ | tōcāitl /toːˈkaːitɬ/ |
| Eye | ish /iʃ/ | ix /iʃ/ | ixtli /iʃtli/ | ixtli /iʃtli/ | ixtli /iʃtli/ | ixtli /iʃtli/ | īxtli /iːʃtɬi/ |
| Hand | mey /mei/ | mahuit /mawit/ | maitl /maitl/ | maitl /maitl/ | maitl /maitl/ | maitl /maitɬ/ | māitl /maːitɬ/ |
| Heart | yulu /julu/ | yolio /jolio/ | yollotl /jolːotɬ/ | yollotl /jolːotɬ/ | yollotl /jolːotɬ/ | yolotl /jolotɬ/ | yōllōtl /joːlːoːtɬ/ |
| Love | tasujta /tasuhta/ | nequi /neki/ | tlazohtla /tɬasoʔtɬa/ | tlazohtla /tɬasoʔtɬa/ | tlazohtla /tɬasoʔtɬa/ | tlazohtla /tɬasoʔtɬa/ | tlazōhtla /tɬasoːhtɬa/ |
| Tree | kwawit /kʷawit/ | cuahuit /kʷawit/ | cuahuitl /kʷawitl/ | cuahuitl /kʷawitl/ | cuahuitl /kʷawitɬ/ | kuauitl /kʷawitl/ | cuahuitl /kʷawitɬ/ |
| House | kal /kal/ | cali /kali/ | calli /kalːi/ | calli /kalːi/ | calli /kalːi/ | kalli /kalːi/ | calli /kalːi/ |
| Dog | chichi /tʃitʃi/ | itzcuintli /itskʷintli/ | itzcuintli /itskʷintli/ | itzcuintli /itskʷintli/ | itzcuintli /itskʷintli/ | itzcuintli /itskʷintli/ | itzcuīntli /itskʷiːntɬi/ |
| Cat | mishin /miʃin/ | miston /miston/ | mizton /miston/ | mizton /miston/ | mizton /miston/ | miston /miston/ | mīztōn /miːstoːn/ |
| Eat | takwa /takwa/ | tacua /takʷa/ | tlacua /tɬakʷa/ | tlacua /tɬakʷa/ | tlacua /tɬakʷa/ | tlakua /tɬakʷa/ | tlacua /tɬakʷa/ |
| Drink | ati /ati/ | ati /ati/ | atli /atɬi/ | atli /atɬi/ | atli /atɬi/ | atli /atɬi/ | ātli /aːtɬi/ |
| One | se /se/ | ce /se/ | ce /se/ | ce /se/ | ce /se/ | ce /se/ | cē /seː/ |
| Two | ume /ˈume/ | ome /ˈome/ | ome /ˈome/ | ome /ˈome/ | ome /ˈome/ | ome /ˈome/ | ōme /ˈoːme/ |
| Hello | ne pakua /ne pakwa/ | niltze /niltse/ | niltze /niltse/ | niltze /niltse/ | nimitzpaca /nimitspaka/ | niltze /niltse/ | niltze /niltse/ |
| Thank you | padiush /padjuʃ/ | tlazohcamati /tlasoʔkamati/ | tlazohcamati /tɬasoʔkamati/ | tlazohcamati /tɬasoʔkamati/ | tlazohcamati /tɬasoʔkamati/ | tlazohcamati /tɬasoʔkamati/ | tlazōhcāmati /tɬasoːhkaːmati/ |
| Good | kwahli /kʷahli/ | cualli /kʷalːi/ | cualli /kʷalːi/ | cualli /kʷalːi/ | cualli /kʷalːi/ | kuajli /kʷahli/ | cualli /kʷalːi/ |
Part of LangMap — a linguistic visualization project. This is a static, crawlable summary; the interactive maps offer pronunciation audio, filters, and a globe view.