Luxembourg Standard German
Deutsch (Luxemburg)
Germanisch
Deutsch in Luxemburg (Gebietsschema de-LU) ist das Standarddeutsche, wie es im mehrsprachigen öffentlichen Leben Luxemburgs verwendet wird; es ist vom Luxemburgischen zu unterscheiden, einer verwandten westgermanischen Sprache und der Nationalsprache des Landes. Nach dem Sprachengesetz von 1984 dürfen Deutsch, Französisch oder Luxemburgisch in Verwaltungs- und Justizangelegenheiten verwendet werden, während Gesetze auf Französisch abgefasst werden. Deutsch spielt eine zentrale Rolle beim ersten Schriftspracherwerb und bleibt ein wichtiges Medium in der allgemeinen Sekundarbildung, in Zeitungen, Rundfunk und religiöser Praxis. Der schriftliche Gebrauch folgt der deutschen Standardorthografie einschließlich ß, obwohl Wortschatz, Aussprache und Sprachwechsel den Kontakt mit Luxemburgisch und Französisch widerspiegeln. Luxemburgisches Deutsch ist daher eher als nationaler Gebrauch des Standarddeutschen denn als eigene Sprache mit einer vollständig unabhängigen Norm zu verstehen.
Wo es gesprochen wird
31 Kernwörter in Deutsch (Luxemburg)
Wasser
Wasser
/vasɐ/
Feuer
Feuer
/fɔɪ̯ɐ/
Sonne
Sonne
/zɔnə/
Mond
Mond
/moːnt/
Stern
Stern
/ʃtɛʁn/
Mutter
Mutter
/mʊtɐ/
Vater
Vater
/faːtɐ/
Ich
ich
/ɪç/
Du
du
/duː/
Name
Name
/ˈnaːmə/
Auge
Auge
/aʊ̯ɡə/
Hand
Hand
/hant/
Herz
Herz
/hɛʁts/
Liebe
Liebe
/liːbə/
Baum
Baum
/baʊ̯m/
Haus
Haus
/haʊ̯s/
Hund
Hund
/hʊnt/
Katze
Katze
/katsə/
Essen
essen
/ɛsn̩/
Trinken
trinken
/tʁɪŋkn̩/
Eins
eins
/aɪ̯ns/
Zwei
zwei
/tsvaɪ/
Hallo
Hallo
/haloː/
Danke
danke
/daŋkə/
Gut
gut
/ɡuːt/
Kuckuck
Kuckuck
/ˈkʊkʊk/
Wörter im Vergleich
Verglichen mit verwandten Germanic-Sprachen
| Bedeutung | Deutsch (Luxemburg) | Deutsch | Deutsch (österreichisch) | Deutsch (Schweiz) | Frühneuhochdeutsch (Luther-Zeit) | Pennsylvaniadeutsch | Kölsch |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Wasser | Wasser /vasɐ/ | Wasser /vasɐ/ | Wasser /vasɐ/ | Wasser /ˈvasər/ | Wasser /ˈvasːər/ | Wasser /vasər/ | Wasser /vasɐ/ |
| Feuer | Feuer /fɔɪ̯ɐ/ | Feuer /fɔɪ̯ɐ/ | Feuer /fɔɪɐ/ | Feuer /ˈfɔɪ̯ər/ | Fewr /foɪ̯r/ | Feier /faɪər/ | Füer /fyːɐ/ |
| Sonne | Sonne /zɔnə/ | Sonne /zɔnə/ | Sonne /sɔnə/ | Sonne /ˈsɔnə/ | Sonne /ˈzɔnə/ | Sunn /sʊn/ | Sonn /zɔn/ |
| Mond | Mond /moːnt/ | Mond /moːnt/ | Mond /moːnt/ | Mond /moːnt/ | Mond /moːnt/ | Muun /muːn/ | Mond /moːnt/ |
| Stern | Stern /ʃtɛʁn/ | Stern /ʃtɛʁn/ | Stern /ʃtɛʁn/ | Stern /ʃtɛrn/ | Stern /ʃtɛrn/ | Schteern /ʃteːrn/ | Stään /ʃtɛːn/ |
| Mutter | Mutter /mʊtɐ/ | Mutter /mʊtɐ/ | Mutter /mʊtɐ/ | Mutter /ˈmʊtər/ | Mutter /ˈmʊtər/ | Mudder /mʊdər/ | Moder /moːdɐ/ |
| Vater | Vater /faːtɐ/ | Vater /faːtɐ/ | Vater /fɑːtɐ/ | Vater /ˈfaːtər/ | Vater /ˈfaːtər/ | Daadi /daːdi/ | Vatter /fatɐ/ |
| Ich | ich /ɪç/ | ich /ɪç/ | ich /ɪç/ | ich /ɪx/ | ich /ɪç/ | ich /ɪç/ | ich /ɪɕ/ |
| Du | du /duː/ | du /duː/ | du /duː/ | du /duː/ | du /duː/ | du /du/ | do /doː/ |
| Name | Name /ˈnaːmə/ | Name /ˈnaːmə/ | Name /ˈnaːmə/ | Name /ˈnaːmə/ | Name /ˈnaːmə/ | Naame /ˈnaːmə/ | Name /ˈnaːmə/ |
| Auge | Auge /aʊ̯ɡə/ | Auge /aʊ̯ɡə/ | Auge /aːɡə/ | Auge /ˈaʊɡə/ | Aug /aʊk/ | Aag /aːk/ | Auch /aʊx/ |
| Hand | Hand /hant/ | Hand /hant/ | Hand /hɑnt/ | Hand /hant/ | Handt /hant/ | Hand /hant/ | Hand /hant/ |
| Herz | Herz /hɛʁts/ | Herz /hɛʁts/ | Herz /hɛɐts/ | Herz /hɛrts/ | Hertz /hɛrts/ | Hatz /hats/ | Hätz /hɛts/ |
| Liebe | Liebe /liːbə/ | Liebe /liːbə/ | Liebe /liːbə/ | Liebe /ˈliːbə/ | Liebe /ˈliːbə/ | liewe /liːvə/ | Leev /leːf/ |
| Baum | Baum /baʊ̯m/ | Baum /baʊ̯m/ | Baum /baːm/ | Baum /baʊm/ | Bawm /baʊm/ | Baam /baːm/ | Boum /baʊm/ |
| Haus | Haus /haʊ̯s/ | Haus /haʊ̯s/ | Haus /haʊs/ | Haus /haʊs/ | Hauß /haʊs/ | Haus /haʊs/ | Huus /huːs/ |
| Hund | Hund /hʊnt/ | Hund /hʊnt/ | Hund /hʊnt/ | Hund /hʊnt/ | Hund /hʊnt/ | Hund /hʊnt/ | Hongk /hoŋk/ |
| Katze | Katze /katsə/ | Katze /katsə/ | Katze /kɑtsə/ | Katze /ˈkɑtːsə/ | Katze /ˈkatsə/ | Katz /kats/ | Katz /kats/ |
| Essen | essen /ɛsn̩/ | essen /ɛsn̩/ | essen /ɛsn̩/ | essen /ˈɛsn̩/ | essen /ˈɛsːən/ | esse /ɛsə/ | esse /ɛsə/ |
| Trinken | trinken /tʁɪŋkn̩/ | trinken /tʁɪŋkn̩/ | trinken /tʁɪŋkŋ/ | trinken /ˈtrɪŋkn̩/ | trincken /ˈtrɪŋkən/ | drinke /dɾɪŋkə/ | drinke /dʁɪŋkə/ |
| Eins | eins /aɪ̯ns/ | eins /aɪ̯ns/ | oans /ɑːns/ | eins /aɪ̯ns/ | eyn /aɪ̯n/ | eens /eːns/ | ein /aɪn/ |
| Zwei | zwei /tsvaɪ/ | zwei /tsvaɪ/ | zwei /tsvai/ | zwei /tsvai/ | zwey /tsvaɪ/ | zwee /tsveː/ | zwei /tsvai/ |
| Hallo | Hallo /haloː/ | Hallo /haloː/ | Servus /zɛɐvʊs/ | Hallo /haˈloː/ | Gott zum Gruß /ɡɔt tsʊm ɡruːs/ | Hallo /haloː/ | Tach /tax/ |
| Danke | danke /daŋkə/ | danke /daŋkə/ | Danke /daŋkə/ | danke /ˈdaŋkə/ | Danck /daŋk/ | Denki /dɛŋki/ | Dankeschön /daŋkəʃøːn/ |
| Gut | gut /ɡuːt/ | gut /ɡuːt/ | gut /ɡuːt/ | gut /ɡuːt/ | gut /ɡuːt/ | gut /ɡuːt/ | joot /joːt/ |
| Kuckuck | Kuckuck /ˈkʊkʊk/ | Kuckuck /ˈkʊkʊk/ | Kuckuck /ˈkʊkʊk/ | Kuckuck /ˈkʊkʊk/ | gukuk /ˈɡukuk/ | — | — |
Teil von LangMap — einem Projekt zur Sprachvisualisierung. Dies ist eine statische, crawlbare Zusammenfassung; die interaktiven Karten bieten Ausspracheaudio, Filter und eine Globusansicht.