ᠰᡞᠪᡝ ᡤᡞᠰᡠᠨ
Sibe
Tungusic > Southern Tungusic > Manchu-Sibe
Sibe (錫伯語) ist eine tungusische Sprache, die von etwa 25 000–30 000 Menschen vor allem im Autonomen Kreis Qapqal Xibe in Xinjiang gesprochen wird, den Nachfahren der 1764 aus der Mandschurei umgesiedelten Sibe-Banner. Als unmittelbare lebende Tochter des Schriftmandschu ist der Wortschatz weitgehend unverändert ererbt, doch die Lautung hat sich stark geändert: Mandschu *ki, *ke, *gi, *ge werden nach Vokal zu /tɕ, d͡ʑ/ palatalisiert (muke 'Wasser' → /mutɕə/, wargi 'Westen' → /wartɕi/), das Vokalinventar erweitert sich von sechs auf acht (/y, œ/ hinzu), und intervokalische Frikative werden stimmhaft ([s]→[z], [x]→[ɣ]/[ʁ]). Das imperfektive Verbalsuffix -mbi wird umgangssprachlich oft auf -m verkürzt. Geschrieben wird weiter mit mandschurischer Schrift plus zwei zusätzlichen Buchstaben; in Qapqal gibt es eine Grundschulausbildung in Sibe und eine Sibe-Zeitung (Cabcal Serkin) — eine der wenigen tungusischen Sprachen mit aktiver Weitergabe zwischen den Generationen.
Wo es gesprochen wird
Lesungen der Han-Zeichen in Sibe
| Schriftzeichen | Bedeutung | Lesung | Form | IPA |
|---|---|---|---|---|
| 一 | one | ᠡᠮᡠemu | /əmu/ | |
| 二 | two | ᠵᡠᠸᡝjuwe | /d͡ʑuwə/ | |
| 三 | three | ᡳᠯᠠᠨilan | /ilan/ | |
| 四 | four | ᡩᡠᡳᠨduin | /duin/ | |
| 五 | five | ᠰᡠᠨᠵᠠsunja | /sund͡ʑa/ | |
| 六 | six | ᠨᡳᠩᡤᡠᠨninggun | /niŋɢun/ | |
| 七 | seven | ᠨᠠᡩᠠᠨnadan | /nadan/ | |
| 八 | eight | ᠵᠠᡴᡡᠨjakūn | /d͡ʑaqun/ | |
| 九 | nine | ᡠᠶᡠᠨuyun | /ujun/ | |
| 十 | ten | ᠵᡠᠸᠠᠨjuwan | /d͡ʑuwan/ | |
| 日 | sun | ᡧᡠᠨšun | /ɕun/ | |
| 月 | moon | ᠪᡳᠶᠠbiya | /bija/ | |
| 山 | mountain | ᠠᠯᡳᠨalin | /alin/ | |
| 水 | water | ᠮᡠᡴᡝmuke | /mutɕə/ | |
| 火 | fire | ᡨᡠᠸᠠtuwa | /tuwa/ | |
| 木 | tree | ᠮᠣᠣmoo | /mɔː/ | |
| 土 | soil | ᠪᠣᡳᡥᠣᠨboihon | /bɔiʁɔn/ | |
| 天 | sky | ᠠᠪᡴᠠabka | /apqa/ | |
| 地 | ground | ᠨᠠna | /na/ | |
| 海 | sea | ᠮᡝᡩᡝᡵᡳmederi | /mədəri/ | |
| 龍 | dragon | ᠮᡠᡩᡠᡵᡳmuduri | /muduri/ | |
| 虎 | tiger | ᡨᠠᡧᠠtasha | /taɕa/ | |
| 犬 | dog | ᡳᠨᡩᠠᡥᡡᠨindahūn | /indaʁun/ | |
| 馬 | horse | ᠮᠣᡵᡳᠨmorin | /mɔrin/ | |
| 鳥 | bird | ᡤᠠᡧᠠgasha | /ɢaɕa/ | |
| 魚 | fish | ᠨᡳᠮᠠᡥᠠnimaha | /nimaʁa/ | |
| 牛 | ox | ᡳᡥᠠᠨihan | /iʁan/ | |
| 羊 | sheep | ᡥᠣᠨᡳᠨhonin | /χɔnin/ | |
| 貓 | cat | ᡴᡝᠰᡳᡴᡝkesike | /kəsitɕə/ | |
| 人 | person | ᠨᡳᠶᠠᠯᠮᠠniyalma | /ɲalma/ | |
| 手 | hand | ᡤᠠᠯᠠgala | /ɢala/ | |
| 足 | foot | ᠪᡝᡨᡥᡝbethe | /bətxə/ | |
| 目 | eye | ᠶᠠᠰᠠyasa | /jaza/ | |
| 耳 | ear | ᡧᠠᠨšan | /ɕan/ | |
| 口 | mouth | ᠠᠩᡤᠠangga | /aŋɢa/ | |
| 頭 | head | ᡠᠵᡠuju | /ud͡ʑu/ | |
| 心 | heart | ᠨᡳᠶᠠᠮᠠᠨniyaman | /ɲaman/ | |
| 血 | blood | ᠰᡝᠩᡤᡳsenggi | /səŋɣi/ | |
| 肉 | meat | ᠶᠠᠯᡳyali | /jali/ | |
| 上 | up | ᡩᡝᠯᡝdele | /dələ/ | |
| 下 | down | ᡶᡝᠵᡳᠯᡝfejile | /fəd͡ʑilə/ | |
| 中 | middle | ᡩᡠᠯᡳᠮᠪᠠdulimba | /dulimba/ | |
| 中 | hit | ᡤᠣᡳᠪᡠᠮᠪᡳgoibumbi | /ɢɔibum/ | |
| 央 | center | ᡩᡠᠯᡳᠮᠪᠠᡳdulimbai | /dulimbai/ | |
| 左 | left | ᡥᠠᡧᡡhashū | /χaɕu/ | |
| 右 | right | ᡳᠴᡳici | /it͡ɕi/ | |
| 東 | east | ᡩᡝᡵᡤᡳdergi | /dərɡi/ | |
| 西 | west | ᠸᠠᡵᡤᡳwargi | /warɡi/ | |
| 南 | south | ᠵᡠᠯᡝᡵᡤᡳjulergi | /d͡ʑulərɡi/ | |
| 北 | north | ᠠᠮᠠᡵᡤᡳamargi | /amarɡi/ | |
| 行 | go | ᠶᠠᠪᡠᠮᠪᡳyabumbi | /jawum/ | |
| 行 | row | ᡶᠠᡳᡩᠠᠨfaidan | /faidan/ | |
| 来 | come | ᠵᡳᠮᠪᡳjimbi | /d͡ʑim/ | |
| 去 | leave | ᡤᡝᠨᡝᠮᠪᡳgenembi | /ɡənəm/ | |
| 見 | see | ᠰᠠᠪᡠᠮᠪᡳsabumbi | /sabum/ | |
| 聞 | hear | ᡩᠣᠨᠵᡳᠮᠪᡳdonjimbi | /dɔnd͡ʑim/ | |
| 食 | eat | ᠵᡝᠮᠪᡳjembi | /d͡ʑəm/ | |
| 飲 | drink | ᠣᠮᡳᠮᠪᡳomimbi | /ɔmim/ | |
| 走 | run | ᠰᡠᠵᡠᠮᠪᡳsujumbi | /sud͡ʑum/ | |
| 坐 | sit | ᡨᡝᠮᠪᡳtembi | /təm/ | |
| 立 | stand | ᡳᠯᡳᠮᠪᡳilimbi | /ilim/ |
Quellen
- Wikipedia — Xibe language
- Jerry Norman, A Concise Manchu-English Lexicon (1978) — base lexicon inherited by Sibe
- An Jun & Zhao Zhizhong, 锡伯语口语研究 (Studies in Spoken Sibe), Ürümqi 2004 — phonology and *ki→tɕi shift
Wörter im Vergleich
Verglichen mit verwandten Tungusic (Manchu-Nanai, Manchu — sister/dialect of Manchu)-Sprachen
| Bedeutung | Sibe | Mandschurisch | Jurchen | Nanaiisch | Udehe | Ewenisch | Ewenkisch |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Wasser | ᠮᡠᡴᡝ /mukə/ | ᠮᡠᡴᡝ /mukə/ | muke /muke/ | муэ /mue/ | уй /uj/ | му /mu/ | му /mu/ |
| Feuer | ᡨᡠᠸᠠ /tuwa/ | ᡨᡠᠸᠠ /tuwa/ | tuwa /tuwa/ | това /tova/ | тогбо /toɡbo/ | тоог /toːɡ/ | того /toɡo/ |
| Sonne | ᠰᡠᠨ /sun/ | ᡧᡠᠨ /ʃun/ | šun /ʃun/ | сиун /siun/ | даигаси /daiɡasi/ | нөлтэн /nølten/ | дылача /dɯlatɕa/ |
| Mond | ᠪᡳᠶᠠ /bija/ | ᠪᡳᠶᠠ /bija/ | biya /bija/ | биа /bia/ | биа /bia/ | бяг /bjaɡ/ | бега /beɡa/ |
| Mutter | ᡝᠨᡞᠶᡝ /ənije/ | ᡝᠨᡳᠶᡝ /ənijə/ | eme /eme/ | энин /enin/ | энэ /ene/ | эньэн /eɲen/ | эни /eni/ |
| Vater | ᠠᠮᠠ /ama/ | ᠠᠮᠠ /ama/ | ama /ama/ | ама /ama/ | амэ /amə/ | ама /ama/ | ама /ama/ |
| Essen | ᠵᡝᠮᠪᡞ /d͡ʒəmbi/ | ᠵᡝᠮᠪᡳ /dʒəmbi/ | jefu /dʒefu/ | депу /depu/ | джевэ /d͡ʒevə/ | дьэб /dʒeb/ | дептэ /depte/ |
| Trinken | ᠣᠮᡳᠪᡞ /omibi/ | ᠣᠮᡳᠪᡳ /omibi/ | omi /omi/ | омичи /omitʃi/ | омимэ /omimə/ | ум /um/ | умӣ /umiː/ |
| Liebe | ᠴᡳᠯᡨᡠᠮᠪᡳ /t͡ʃiltumbi/ | ᡥᠠᡳᡵᠠᠮᠪᡳ /xairambi/ | gosi /ɡosi/ | эйини /ejini/ | чисанай /t͡ʃisanaj/ | аякан /ajakan/ | аявдави /ajavdavi/ |
| Herz | ᠨᡳᠶᠠᠮᠠᠨ /nijaman/ | ᠨᡳᠶᠠᠮᠠᠨ /nijaman/ | niyaman /nijaman/ | миаван /miavan/ | миаван /miavan/ | мяван /mjavan/ | меван /mevan/ |
| Baum | ᠮᠣᠯᠣ /molo/ | ᠮᠣᠣ /moː/ | mo /mo/ | мо /mo/ | мо /mo/ | мо /mo/ | мо /mo/ |
| Haus | ᠪᠣᠣ /boː/ | ᠪᠣᠣ /boː/ | boo /boː/ | дё /dʒo/ | дзугди /d͡zuɡdi/ | дьу /dʒu/ | дю /dʒu/ |
| Hund | ᠨᡳᠨᠳᠠᡥᡡᠨ /nindaxun/ | ᡳᠨᡩᠠᡥᡡᠨ /indaxuːn/ | indahǔn /indahuːn/ | инда /inda/ | инай /inaj/ | нгин /ŋin/ | нгинакин /ŋinakin/ |
| Katze | ᡴᡝᠰᡳᡴᡝ /kəsikə/ | ᡴᡝᠰᡳᡴᡝ /kəsikə/ | kesike /kesike/ | коси /kosi/ | кошк /koʃk/ | кошка /koʂka/ | кошка /koʂka/ |
| Hand | ᡤᠠᠯᠠ /ɡala/ | ᡤᠠᠯᠠ /ɡala/ | gala /ɡala/ | нгала /ŋala/ | нала /nala/ | нгал /ŋal/ | нгалэ /ŋale/ |
| Auge | ᠶᠠᠰᠠ /jasa/ | ᠶᠠᠰᠠ /jasa/ | yasa /jasa/ | насал /nasal/ | писа /pisa/ | яса /jasa/ | эса /esa/ |
| Hallo | ᠨᡳᠩᡤᡝ ᠰᠠᡳᠨ /niŋɡe sain/ | ᠰᡳ ᠰᠠᡳᠨ /si sain/ | — /—/ | банди-банди /bandi bandi/ | бандиба /bandiba/ | дорова /dorova/ | дорообо /doroːbo/ |
| Danke | ᠪᠠᠨᡳᡥᠠ /banixa/ | ᠪᠠᠨᡳᡥᠠ /banixa/ | — /—/ | банихан /banihan/ | нюхча /ɲuxt͡ʃa/ | пасиба /pasiba/ | пасиба /pasiba/ |
| Eins | ᡝᠮᡠ /əmu/ | ᠡᠮᡠ /əmu/ | emu /emu/ | эмун /emun/ | омо /omo/ | омэн /omen/ | умун /umun/ |
| Gut | ᠰᠠᡳᠨ /sain/ | ᠰᠠᡳᠨ /sain/ | sain /sain/ | ая /aja/ | ая /aja/ | ай /aj/ | ая /aja/ |
Han-Lesungen im Vergleich
Verglichen mit verwandten Tungusic > Southern Tungusic > Manchu-Sibe-Sprachen
| Schriftzeichen | Sibe | Mandschurisch | Jurchen | Proto-Tungusisch | Kitanisch | Proto-Mongolisch | Kun-yomi (japanische Eigenlesung) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 一 | emu /əmu/ | emu /emu/ | emu /emu/ | *əmun /*əmun/ | om /əm/ | *nigen /*niɡen/ | hito /çito/ |
| 二 | juwe /d͡ʑuwə/ | juwe /d͡ʒuwə/ | juwe /dʑuwe/ | *dʒuər /*d͡ʒuər/ | jur /dʒur/ | *qoyar /*qojar/ | futa /ɸɯta/ |
| 三 | ilan /ilan/ | ilan /ilan/ | ilan /ilan/ | *ilan /*ilan/ | gur /ɡur/ | *gurba(n) /*gurban/ | mi /mi/ |
| 四 | duin /duin/ | duin /duin/ | duin /duin/ | *dügin /*dyɡin/ | dur /dur/ | *dörbe(n) /*dœrben/ | yo /jo/ |
| 五 | sunja /sund͡ʑa/ | sunja /sund͡ʒa/ | sunja /sundʑa/ | *tuɲga /*tuɲɡa/ | tau /tau/ | *tabu(n) /*tabun/ | itsu /it͡sɯ/ |
| 六 | ninggun /niŋɢun/ | ninggun /niŋɡun/ | ninggun /niŋɡun/ | *ɲuŋun /*ɲuŋun/ | nil /nil/ | *jirguɣa(n) /*dʒirɣuɣan/ | mu /mɯ/ |
| 七 | nadan /nadan/ | nadan /nadan/ | nadan /nadan/ | *nadan /*nadan/ | dalu /dalu/ | *doluɣa(n) /*doluɣan/ | nana /nana/ |
| 八 | jakūn /d͡ʑaqun/ | jakūn /d͡ʒakʰuːn/ | jakūn /dʑakɯn/ | *dʒapkun /*d͡ʒapkun/ | naim /naim/ | *nayima(n) /*najiman/ | ya /ja/ |
| 九 | uyun /ujun/ | uyun /ujun/ | uyun /ujun/ | *xəgün /*xəɡyn/ | isen /isen/ | *yersü(n) /*jersyn/ | kokono /kokono/ |
| 十 | juwan /d͡ʑuwan/ | juwan /d͡ʒuwan/ | juwan /dʑuwan/ | *dʒuwan /*d͡ʒuwan/ | par /par/ | *harba(n) /*harban/ | tō /toː/ |
| 日 | šun /ɕun/ | šun /ʃun/ | šun /ʃun/ | *siun /*siun/ | nair /nair/ | *naran /*naran/ | hi /çi/ |
| 月 | biya /bija/ | biya /bija/ | biya /bija/ | *bēga /*beːɡa/ | sair /sair/ | *sara(n) /*saran/ | tsuki /t͡sɯki/ |
| 山 | alin /alin/ | alin /alin/ | alin /alin/ | *xada /*xada/ | ula /ʊla/ | *agula /*aɣula/ | yama /jama/ |
| 水 | muke /mutɕə/ | muke /mukə/ | muke /muke/ | *mū /*muː/ | us /ʊs/ | *usu(n) /*usun/ | mizu /midzɯ/ |
| 火 | tuwa /tuwa/ | tuwa /tuwa/ | tuwa /tuwa/ | *tōga /*toːɡa/ | gal /ɡal/ | *gal /*ɡal/ | hi /çi/ |
| 木 | moo /mɔː/ | moo /moː/ | moo /moː/ | *mō /*moː/ | — | *modu(n) /*modun/ | ki /ki/ |
| 土 | boihon /bɔiʁɔn/ | boihon /bojxon/ | boihon /boixon/ | *na /*na/ | — | *sirui /*siruj/ | tsuchi /t͡sɯt͡ɕi/ |
| 天 | abka /apqa/ | abka /abka/ | abka /abka/ | *abka /*abka/ | teŋri /tʰeŋri/ | *teŋri /*teŋri/ | ame /ame/ |
| 地 | na /na/ | na /na/ | na /na/ | *na /*na/ | — | *gajar /*ɡadʒar/ | — |
| 海 | mederi /mədəri/ | mederi /medəri/ | mederi /mederi/ | *lāmu /*laːmu/ | — | *dalai /*dalaj/ | umi /ɯmi/ |
| 龍 | muduri /muduri/ | muduri /muduri/ | muduri /muduri/ | — | — | — | tatsu /tat͡sɯ/ |
| 虎 | tasha /taɕa/ | tasha /taʃa/ | tasha /taʃa/ | — | — | — | tora /toɾa/ |
| 犬 | indahūn /indaʁun/ | indahūn /indaxuːn/ | indahūn /indaxɯn/ | *ŋinda /*ŋinda/ | — | *noxai /*noxaj/ | inu /inɯ/ |
| 馬 | morin /mɔrin/ | morin /morin/ | morin /morin/ | *murin /*murin/ | morin /morin/ | *mori(n) /*morin/ | uma /ɯma/ |
| 鳥 | gasha /ɢaɕa/ | gasha /ɡaʃa/ | gasha /ɡaʃa/ | *gasa /*ɡasa/ | — | *sibawun /*sibaʊn/ | tori /toɾi/ |
| 魚 | nimaha /nimaʁa/ | nimaha /nimaxa/ | nimaha /nimaxa/ | *nimaka /*nimaka/ | — | *jigasu(n) /*dʒiɣasun/ | sakana /sakana/ |
| 牛 | ihan /iʁan/ | ihan /ixan/ | ihan /ixan/ | *xuker /*xuker/ | — | *hüker /*hyker/ | ushi /ɯɕi/ |
| 羊 | honin /χɔnin/ | honin /xonin/ | honin /xonin/ | — | — | *honi(n) /*honin/ | hitsuji /çit͡sɯd͡ʑi/ |
| 貓 | kesike /kəsitɕə/ | kesike /kəsikə/ | — | — | — | — | neko /neko/ |
| 人 | niyalma /ɲalma/ | niyalma /njalma/ | niyalma /nialma/ | *niama /*niama/ | küü /kʰuː/ | *kümün /*kymyn/ | hito /çito/ |
| 手 | gala /ɢala/ | gala /ɡala/ | gala /ɡala/ | *ŋāla /*ŋaːla/ | — | *gar /*ɡar/ | te /te/ |
| 足 | bethe /bətxə/ | bethe /bətxə/ | bethe /betxe/ | *bəgdi /*bəɡdi/ | — | *köl /*kœl/ | ashi /aɕi/ |
| 目 | yasa /jaza/ | yasa /jasa/ | yasa /jasa/ | *jāsa /*jaːsa/ | — | *nidün /*nidyn/ | me /me/ |
| 耳 | šan /ɕan/ | šan /ʃan/ | šan /ʃan/ | *sēn /*seːn/ | — | *cikin /*tʃikin/ | mimi /mimi/ |
| 口 | angga /aŋɢa/ | angga /aŋɡa/ | angga /aŋɡa/ | *amŋa /*amŋa/ | — | *aman /*aman/ | kuchi /kɯt͡ɕi/ |
| 頭 | uju /ud͡ʑu/ | uju /ud͡ʒu/ | uju /udʑu/ | *dil /*dil/ | — | *terixün /*terixyn/ | atama /atama/ |
| 心 | niyaman /ɲaman/ | niyaman /njaman/ | niyaman /niaman/ | *mēwan /*meːwan/ | — | *jirüken /*dʒiryken/ | kokoro /kokoɾo/ |
| 血 | senggi /səŋɣi/ | senggi /səŋɡi/ | senggi /səŋɡi/ | *sēksə /*seːksə/ | — | *cisu(n) /*tʃisun/ | chi /t͡ɕi/ |
| 肉 | yali /jali/ | yali /jali/ | yali /jali/ | *uldʒə /*uld͡ʒə/ | — | *mika(n) /*mikan/ | — |
| 上 | dele /dələ/ | dele /dələ/ | dele /dələ/ | *ugi /*uɡi/ | — | *degere /*deɡere/ | ue /ɯe/ |
| 下 | fejile /fəd͡ʑilə/ | fejile /fəd͡ʒilə/ | fejile /fəjilə/ | *xərgi /*xərɡi/ | — | *doxora /*doxora/ | shita /ɕita/ |
| 中 | dulimba /dulimba/ | dulimba /dulimba/ | dulin /dulin/ | *dulin /*dulin/ | — | *dumda /*dumda/ | naka /naka/ |
| 中 | goibumbi /ɢɔibum/ | goibumbi /ɡoibumbi/ | — | *dulin /*dulin/ | — | *dumda /*dumda/ | ataru /ataɾɯ/ |
| 央 | dulimbai /dulimbai/ | dulimbai /dulimbai/ | dulimbai /dulimbai/ | *dulin /*dulin/ | — | — | — |
| 左 | hashū /χaɕu/ | hashū /xaʃuː/ | hashū /haʃɯ/ | *dʒəgün /*d͡ʒəɡyn/ | — | *jegün /*dʒeɡyn/ | hidari /çidaɾi/ |
| 右 | ici /it͡ɕi/ | ici /it͡ʃi/ | ici /itɕi/ | *aŋān /*aŋaːn/ | — | *baragun /*baraɣun/ | migi /migi/ |
| 東 | dergi /dərɡi/ | dergi /dərɡi/ | dergi /dərɡi/ | — | — | *jegün /*dʒeɡyn/ | higashi /çigaɕi/ |
| 西 | wargi /warɡi/ | wargi /warɡi/ | wargi /warɡi/ | — | — | *baragun /*baraɣun/ | nishi /niɕi/ |
| 南 | julergi /d͡ʑulərɡi/ | julergi /d͡ʒulərɡi/ | julergi /dʑulərɡi/ | — | — | *emüne /*emyne/ | minami /minami/ |
| 北 | amargi /amarɡi/ | amargi /amarɡi/ | amargi /amarɡi/ | — | — | *hoyitu /*hojitu/ | kita /kita/ |
| 行 | yabumbi /jawum/ | yabumbi /jabumbi/ | yabu- /jabu-/ | *jabu- /*jabu-/ | — | *yabu- /*jabu-/ | iku /ikɯ/ |
| 行 | faidan /faidan/ | faidan /faidan/ | — | *ŋənə- /*ŋənə-/ | — | *yabu- /*jabu-/ | — |
| 来 | jimbi /d͡ʑim/ | jimbi /d͡ʒimbi/ | ji- /dʑi-/ | *əmə- /*əmə-/ | — | *ire- /*ire-/ | kuru /kɯɾɯ/ |
| 去 | genembi /ɡənəm/ | genembi /ɡənəmbi/ | gene- /ɡənə-/ | *ŋənə- /*ŋənə-/ | — | *od- /*od-/ | saru /saɾɯ/ |
| 見 | sabumbi /sabum/ | sabumbi /sabumbi/ | sabu- /sabu-/ | *ičə- /*it͡ʃə-/ | — | *üje- /*ydʒe-/ | miru /miɾɯ/ |
| 聞 | donjimbi /dɔnd͡ʑim/ | donjimbi /dond͡ʒimbi/ | donji- /dondʑi-/ | *dōldi- /*doːldi-/ | — | *sonos- /*sonos-/ | kiku /kikɯ/ |
| 食 | jembi /d͡ʑəm/ | jembi /d͡ʒəmbi/ | je- /dʑe-/ | *dʒəp- /*d͡ʒəp-/ | — | *ide- /*ide-/ | kuu /kɯɯ/ |
| 飲 | omimbi /ɔmim/ | omimbi /omimbi/ | omi- /omi-/ | *umī- /*umiː-/ | — | *uxu- /*uxu-/ | nomu /nomɯ/ |
| 走 | sujumbi /sud͡ʑum/ | sujumbi /sud͡ʒumbi/ | suju- /sudʑu-/ | *tuksa- /*tuksa-/ | — | *güyü- /*ɡyjy-/ | hashiru /haɕiɾɯ/ |
| 坐 | tembi /təm/ | tembi /təmbi/ | te- /te-/ | *təgə- /*təɡə-/ | — | *saxu- /*saxu-/ | suwaru /sɯwaɾɯ/ |
| 立 | ilimbi /ilim/ | ilimbi /ilimbi/ | ili- /ili-/ | *ili- /*ili-/ | — | *bos- /*bos-/ | tatsu /tat͡sɯ/ |
Teil von LangMap — einem Projekt zur Sprachvisualisierung. Dies ist eine statische, crawlbare Zusammenfassung; die interaktiven Karten bieten Ausspracheaudio, Filter und eine Globusansicht.