ខ្មែរបុរាណ
tiếng Khmer cổ
Austroasiatic (Khmeric) · biến thể lịch sử / ẩn
Tiếng Khmer cổ là dạng tiếng Khmer được lưu giữ trong các bia ký từ thế kỷ 7–15, đặc biệt thịnh hành trong thời kỳ đế quốc Khmer lấy Angkor làm trung tâm. Các bia ký khắc trên đền đá ghi lại sự cúng dường của vua, các cơ sở tôn giáo và các vấn đề hành chính. Chữ Khmer cổ là tổ tiên trực hệ của chữ Khmer hiện đại và ảnh hưởng sâu sắc đến chữ Thái và chữ Lào.
Nơi được sử dụng
20 từ cốt lõi trong tiếng Khmer cổ
Nước
ទឹក
/tik/
Lửa
ភ្លើង
/pʰlɤːŋ/
Mặt trời
ព្រះអាទិត្យ
/preh ʔaːtit/
Mặt trăng
ខែ
/kʰae/
Mẹ
មាតា
/maːtaː/
Cha
បិតា
/pitaː/
Ăn
ស៊ី
/siː/
Uống
ផឹក
/pʰək/
Yêu
ស្នេហា
/snehaː/
Tim
ហ្ឫទ័យ
/hridəj/
Cây
ដើមឈើ
/daəm tʃʰəː/
Nhà
គេហ
/keːh/
Chó
ឆ្កែ
/tʃʰkae/
Mèo
ឆ្មា
/tʃʰmaː/
Tay
ហស្ត
/hast/
Mắt
ភ្នែក
/pʰnɛːk/
Xin chào
សួស្តី
/suəsdəj/
Cảm ơn
អនុមោទនា
/ʔanumoːtəna/
Một
ឯក
/ʔaek/
Tốt
ល្អ
/lʔɑː/
Nguồn
- Jenner (1980) A Chrestomathy of Pre-Angkorian Khmer
- Coedès (1937-66) Inscriptions du Cambodge
- Glottolog: oldk1249
So sánh từ vựng
So sánh với các ngôn ngữ Austroasiatic (Khmeric) liên quan
| Nghĩa | tiếng Khmer cổ | tiếng Khmer Bắc | Tiếng Khmer | tiếng Baloch | Tiếng Phạn nói hiện đại | Tiếng Pali sư phạm (Theravada) | Tiếng Pali |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nước | ទឹក /tik/ | ទឹក /tək/ | ទឹក /tɨk/ | آپ /aːp/ | जलम् /dʑalam/ | udaka /udaka/ | उदक /udaka/ |
| Lửa | ភ្លើង /pʰlɤːŋ/ | ភ្លើង /pʰlɤːŋ/ | ភ្លើង /pʰlɤːŋ/ | آس /aːs/ | अग्निः /aɡniɦ/ | aggi /aɡːi/ | अग्गि /aɡːi/ |
| Mặt trời | ព្រះអាទិត្យ /preh ʔaːtit/ | ថ្ងៃ /tŋai/ | ព្រះអាទិត្យ /prĕəh ʔaːtɨt/ | روچ /roːtʃ/ | सूर्यः /suːɾjaɦ/ | suriya /suɾija/ | सुरिय /surija/ |
| Mặt trăng | ខែ /kʰae/ | ខែ /kʰae/ | ព្រះចន្ទ /prĕəh cɑn/ | ماہ /maːh/ | चन्द्रः /tɕandɾaɦ/ | canda /tɕanda/ | चन्द /tɕanda/ |
| Mẹ | មាតា /maːtaː/ | ម៉ែ /maɛ/ | ម៉ែ /mæː/ | ماس /maːs/ | माता /maːtaː/ | mātā /maːtaː/ | माता /maːtaː/ |
| Cha | បិតា /pitaː/ | ប៉ា /paː/ | ប៉ា /paː/ | پت /pit/ | पिता /pitaː/ | pitā /pitaː/ | पिता /pitaː/ |
| Ăn | ស៊ី /siː/ | ស៊ី /siː/ | ញ៉ាំ /ɲam/ | وارگ /waːraɡ/ | खादति /kʰaːdati/ | bhuñjati /bʱuɲd͡ʒati/ | खादति /kʰaːdati/ |
| Uống | ផឹក /pʰək/ | ផឹក /pʰək/ | ផឹក /pʰək/ | نوشاگ /noʃaːɡ/ | पिबति /pibati/ | pivati /pivati/ | पिवति /pivati/ |
| Yêu | ស្នេហា /snehaː/ | ស្រឡាញ់ /sralaɲ/ | ស្នេហា /sneːhaː/ | مہر /mehr/ | स्नेहः /sneːhaɦ/ | mettā /metːaː/ | पेम /pema/ |
| Tim | ហ្ឫទ័យ /hridəj/ | ចិត្ត /tɕit/ | បេះដូង /bɛh doːŋ/ | دل /dɪl/ | हृदयम् /hr̩dajam/ | hadaya /hadaja/ | हदय /hadaja/ |
| Cây | ដើមឈើ /daəm tʃʰəː/ | ដើមឈើ /daəm tʃʰəː/ | ដើមឈើ /daəm cʰɤː/ | درچک /daraːtʃk/ | वृक्षः /vr̩kʂaɦ/ | rukkha /rukːʰa/ | रुक्ख /rukːʰa/ |
| Nhà | គេហ /keːh/ | ផ្ទះ /ptʰeah/ | ផ្ទះ /pʰtĕəh/ | لۆگ /loːɡ/ | गृहम् /ɡr̩ham/ | gehā /ɡehaː/ | घर /ɡʱara/ |
| Chó | ឆ្កែ /tʃʰkae/ | ឆ្កែ /tʃʰkae/ | ឆ្កែ /cʰkae/ | کچک /kut͡ʃək/ | कुक्कुरः /kukːuɾaɦ/ | sunakha /sunakʰa/ | सुनख /sunakʰa/ |
| Mèo | ឆ្មា /tʃʰmaː/ | ឆ្មា /tʃʰmaː/ | ឆ្មា /cʰmaː/ | پشی /piʃiː/ | मार्जारः /maːɾdʑaːɾaɦ/ | biḷāra /biɭaːɾa/ | बिळाल /biɭaːla/ |
| Tay | ហស្ត /hast/ | ដៃ /daj/ | ដៃ /daj/ | دست /dast/ | हस्तः /hastaɦ/ | hattha /hatːʰa/ | हत्थ /hatːʰa/ |
| Mắt | ភ្នែក /pʰnɛːk/ | ភ្នែក /pʰnɛːk/ | ភ្នែក /pʰnɛːk/ | چم /tʃam/ | अक्षि /akʂi/ | cakkhu /tɕakːʰu/ | चक्खु /tɕakːʰu/ |
| Xin chào | សួស្តី /suəsdəj/ | សួស្តី /suːəsdəj/ | សួស្តី /suəsdəj/ | وش آتکی /waʃ ɑːtkaj/ | नमस्कारः /namaskaːɾaɦ/ | namo /namo/ | नमो /namo/ |
| Cảm ơn | អនុមោទនា /ʔanumoːtəna/ | អរគុណ /ʔɔːkun/ | អរគុណ /ʔɑːkun/ | مہربانی /mehrabaːniː/ | धन्यवादाः /dʱanjaʋaːdaːɦ/ | anumodanā /anumodanaː/ | अनुमोदामि /anumodaːmi/ |
| Một | ឯក /ʔaek/ | មួយ /muːj/ | មួយ /muəj/ | یک /jak/ | एकः /eːkaɦ/ | eka /eka/ | एक /eka/ |
| Tốt | ល្អ /lʔɑː/ | ល្អ /lʔɑː/ | ល្អ /lʔɑː/ | شر /ʃər/ | साधु /saːdʱu/ | kusala /kusala/ | सुन्दर /sundara/ |
Một phần của LangMap — dự án trực quan hóa ngôn ngữ. Đây là bản tóm tắt tĩnh, có thể thu thập; bản đồ tương tác cung cấp âm thanh phát âm, bộ lọc và chế độ xem địa cầu.