Comorian (Shikomori)
Kikimaore / Shikomori
Niger-Kongo (Kibantu, lugha za Sabaki)
Kikomoro cha Ngazidja, kinachoitwa Shingazidja na wenyeji (ISO 639-3: zdj), ni lugha ya Kibantu ya kundi la Kisabaki inayozungumzwa katika Ngazidja, kisiwa kikubwa zaidi cha Muungano wa Komoro. Ni mojawapo ya lugha 4 za Kikomoro zenye uhusiano wa karibu, pamoja na Shimwali, Shindzuani na Shimaore, lakini utafiti wa kiisimu huitofautisha na Kiswahili na kuiona kuwa imejitenga kwa kiasi ndani ya kundi la Kikomoro. Shingazidja ndiyo lugha kuu ya mazungumzo ya Ngazidja na ni sehemu ya Shikomori, ambayo ina hadhi rasmi katika Muungano pamoja na Kifaransa na Kiarabu. Ina ngeli za nomino na mofolojia ya upatanisho iliyo kawaida katika lugha za Kibantu na huandikwa kwa tahajia ya Kilatini na pia ya herufi za Kiarabu, ingawa desturi za tahajia hazijasanifishwa kikamilifu.
Inakozungumzwa
Maneno 31 ya msingi katika Kikimaore / Shikomori
Maji
maji
/madʒi/
Moto
moto
/moto/
Jua
jua
/dʒua/
Mwezi
mwezi
/ᵐwezi/
Nyota
nyota
/ɲota/
Mama
mama
/mama/
Baba
baba
/ɓaba/
Mimi
wami
/wami/
Wewe
wawe
/wawe/
Jina
dzina
/dzina/
Jicho
jicho
/dʒitʃo/
Mkono
mkono
/ᵐkono/
Moyo
moyo
/moyo/
Upendo
upendo
/uːpendo/
Mti
mti
/ᵐti/
Nyumba
nyumba
/ɲũba/
Mbwa
mbwa
/ᵐbwa/
Paka
paka
/paka/
Kula
kula
/kula/
Kunywa
kunywa
/kʊɲwa/
Moja
moja
/moːdʒa/
Mbili
mbili
/mbili/
Habari
Jeje / Bariza
/dʒedʒe / baːriza/
Asante
Marahaba
/marahaːba/
Nzuri
nzuri
/ⁿzuri/
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha za Niger-Congo (Bantu, Sabaki) zinazohusiana
| Maana | Kikimaore / Shikomori | Shimaore | Kiswahili | Kishambaa | Kisena | Kinyaturu | Kimakonde |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | maji /madʒi/ | maji /maji/ | maji /madʒi/ | mazi /mazi/ | madzi /madzi/ | maazi /maːzi/ | mashi /maʃi/ |
| Moto | moto /moto/ | moto /moto/ | moto /ˈmoto/ | moto /moto/ | moto /moto/ | moto /moto/ | moto /moto/ |
| Jua | jua /dʒua/ | jua /dʒua/ | jua /dʒua/ | zuwa /zuwa/ | dzuwa /dzuwa/ | nzua /nzua/ | lyuva /ʎuβa/ |
| Mwezi | mwezi /ᵐwezi/ | mwezi /mwezi/ | mwezi /ˈmwezi/ | mwezi /mwezi/ | mwedzi /mwedzi/ | umweri /umweɾi/ | mwedi /mwedi/ |
| Nyota | nyota /ɲota/ | nyota /ɲota/ | nyota /ˈɲota/ | nyenyezi /ɲeɲezi/ | nyenyezi /ɲeɲezi/ | nyeenyeeri /ɲeːɲeːri/ | ntondwa /ntondwa/ |
| Mama | mama /mama/ | mama /mama/ | mama /ˈmama/ | mama /mama/ | mai /mai/ | mama /mama/ | mama /mama/ |
| Baba | baba /ɓaba/ | baba /baba/ | baba /ˈbaba/ | baba /baba/ | baba /baba/ | tata /tata/ | baba /baba/ |
| Mimi | wami /wami/ | wami /wami/ | mimi /ˈmimi/ | niye /nije/ | ine /ine/ | une /une/ | une /une/ |
| Wewe | wawe /wawe/ | wawe /wawe/ | wewe /ˈwewe/ | weye /weje/ | iwe /iwe/ | uwe /uwe/ | uve /uve/ |
| Jina | dzina /dzina/ | dzina /dzina/ | jina /ˈdʒina/ | izina /izina/ | dzina /dzina/ | izina /izina/ | lina /lina/ |
| Jicho | jicho /dʒitʃo/ | jicho /dʒiʃo/ | jicho /dʒitʃo/ | izo /izo/ | diso /diso/ | iriiso /iɾiːso/ | liso /liso/ |
| Mkono | mkono /ᵐkono/ | mkono /mkono/ | mkono /mˈkono/ | ukono /ukono/ | nkono /nkono/ | ukuboko /ukuboko/ | nkono /nkono/ |
| Moyo | moyo /moyo/ | moyo /moʝo/ | moyo /mojo/ | mwoyo /mwojo/ | mtima /mtima/ | umutima /umutima/ | mtima /mtima/ |
| Upendo | upendo /uːpendo/ | mahaba /mahaba/ | upendo /uˈpendo/ | kwenda /kwenda/ | kufuna /kufuna/ | butogwa /butoɡwa/ | kupenda /kupenda/ |
| Mti | mti /ᵐti/ | mti /mti/ | mti /ˈmti/ | mti /mti/ | mtengo /mteŋɡo/ | umuti /umuti/ | mti /mti/ |
| Nyumba | nyumba /ɲũba/ | nyumba /njumba/ | nyumba /ɲumba/ | nyumba /ɲumba/ | nyumba /ɲumba/ | nyumba /ɲumba/ | nyumba /ɲumba/ |
| Mbwa | mbwa /ᵐbwa/ | mbwa /ɱbwa/ | mbwa /ᵐbwa/ | mbwa /mbwa/ | mbwa /mbwa/ | imbwa /imbwa/ | nshenye /nʃeɲe/ |
| Paka | paka /paka/ | paka /paka/ | paka /ˈpaka/ | paka /paka/ | paka /paka/ | paka /paka/ | paka /paka/ |
| Kula | kula /kula/ | kula /kula/ | kula /ˈkula/ | kuya /kuja/ | kudya /kudja/ | kuria /kuɾia/ | kulya /kuʎa/ |
| Kunywa | kunywa /kʊɲwa/ | kunywa /kuɲwa/ | kunywa /kuɲwa/ | kunywa /kuɲwa/ | kumwa /kumwa/ | kunywa /kuɲwa/ | kukumbila /kukumbila/ |
| Moja | moja /moːdʒa/ | moja /moja/ | moja /modʒa/ | imo /imo/ | posi /posi/ | umwe /umwe/ | nimo /nimo/ |
| Mbili | mbili /mbili/ | mbili /ᵐbili/ | mbili /mˈbili/ | mbili /mbili/ | piŵiri /piwiri/ | aviri /aβiri/ | vavili /vaʋili/ |
| Habari | Jeje / Bariza /dʒedʒe / baːriza/ | Habari /habari/ | habari /haˈbari/ | nashukuru /naʃukuɾu/ | mwadzukabwanji /mwadzukabwandʒi/ | mbukire /mbukiɾe/ | nakushukuru /nakuʃukuɾu/ |
| Asante | Marahaba /marahaːba/ | asante /asante/ | asante /aˈsante/ | asante /asante/ | ndatenda /ndatenda/ | asante /aˈsante/ | nashukuru /naʃukuɾu/ |
| Nzuri | nzuri /ⁿzuri/ | nzuri /ɲzuri/ | nzuri /ˈnzuri/ | hedi /hedi/ | nadidi /nadidi/ | kihi /kihi/ | shibwana /ʃibwana/ |
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.