Kithemne

Kitemne (KʌThemnɛ) ni mojawapo ya lugha mbili kubwa zaidi za Sierra Leone pamoja na Kimende, likiwa na wasemaji wapatao milioni 1.5 katika nusu ya kaskazini ya nchi (wilaya za Bombali, Tonkolili, Port Loko, Kambia, Karene). Likiwa sehemu ya tawi la Mel la Atlantiki-Kongo (Niger-Kongo), halihusiani na lugha nyingine kubwa za Afrika Magharibi — lugha za Mel zimejikita katika Sierra Leone, Liberia, na maeneo jirani. Lina mfumo wa kisarufi wa ngeli za nomino unaowekewa alama kwa viambishi awali vya ngeli (kʌ-, ka-, m-, n.k.) ulio wa kawaida katika Atlantiki-Kongo. Lugha ya toni. Watemne walikuwa mojawapo ya dola kuu za kabla ya ukoloni katika eneo hilo; leo wasemaji wa Kitemne ni kundi muhimu la kisiasa na kitamaduni nchini Sierra Leone.