Kapampangan
קפמפנגן
אוסטרונזית (לוזון המרכזית)
קפמפנגן (פמפנגן) היא שפת חבל פמפנגה שבמרכז לוסון שבפיליפינים, ולה כ-2.4 מיליון דוברים. זוהי אחת מן השפות הפיליפיניות המרכזיות הבודדות שמחוץ לתת-הקבוצה הפיליפינית המרכזית הגדולה, ובמקום זאת היא מסווגת כשפת לוסון המרכזית לצד שפת הסמבל. השפה משמרת מאפיינים אוסטרונזיים ארכאיים (ה-*q של המלאית-פולינזית הקדומה נשמר כעיצור סתם סדקי), שומרת על מבנה משפט משוואתי נטול פועל, ובעלת מערכת עשירה במיוחד של צורות כינוי גוף. כתב לטיני; מסורת ספרותית מאז המיסיונרים הספרדים של המאה ה-17; מוכרת על ידי אונסק"ו.
היכן מדוברת
31 מילים בסיסיות בקפמפנגן
מים
danum
/daˈnum/
אש
api
/ʔaˈpi/
שמש
aldo
/ʔalˈdoʔ/
ירח
bulan
/buˈlan/
כוכב
batwin
/batwin/
אמא
ima
/ˈʔimaʔ/
אבא
tata
/ˈtataʔ/
אני
aku
/ʔaku/
אתה
ika
/ʔika/
שם
lagyu
/lagjuʔ/
עין
mata
/maˈtaʔ/
יד
gamat
/ɡaˈmat/
לב
pusu
/ˈpusuʔ/
אהבה
lugud
/luˈɡud/
עץ
dutung
/duˈtuŋ/
בית
bale
/baˈleʔ/
כלב
asu
/ˈʔasu/
חתול
pusa
/ˈpusaʔ/
לאכול
mangan
/maˈŋan/
לשתות
minum
/miˈnum/
אחד
metung
/meˈtuŋ/
שתיים
adwa
/ʔadwa/
שלום
kumusta
/kuˈmusta/
תודה
dakal a salamat
/dakal a saˈlamat/
טוב
mayap
/maˈjap/
קוקייה
siabukut
/siˈabukut/
הַב הַב
kaung
/kaʊŋ/
מחשב
kompyuter
/komˈpjutɛr/
סושי
sushi
/ˈsuʃi/
מקורות
השוואת מילים
בהשוואה לשפות Austronesian (Central Luzon) קשורות
| משמעות | קפמפנגן | פנגסיננית | מגינדנאו | אילוקנו | טגלוג | טאוסוג | וואראי |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| מים | danum /daˈnum/ | danum /daˈnum/ | ig /ʔiɡ/ | danum /danum/ | tubig /tubiɡ/ | tubig /tubiɡ/ | tubig /tubiɡ/ |
| אש | api /ʔaˈpi/ | apoy /ˈʔapoj/ | apoy /ʔaˈpoj/ | apoy /ʔaˈpoj/ | apoy /ʔaˈpoj/ | kayu /kaju/ | kalayo /kalajɔ/ |
| שמש | aldo /ʔalˈdoʔ/ | agew /ˈʔaɡəw/ | senang /seˈnaŋ/ | init /ʔinit/ | araw /ˈʔaɾaw/ | adlaw /adlaw/ | adlaw /ʔadlaw/ |
| ירח | bulan /buˈlan/ | bulan /buˈlan/ | bulan /buˈlan/ | bulan /bulan/ | buwan /buwan/ | bulan /bulan/ | bulan /bulan/ |
| כוכב | batwin /batwin/ | bitewen /bitewɛn/ | bituon /bituʔon/ | bituen /bituˈen/ | bituin /bɪtuˈʔin/ | bituun /bituʔun/ | bitoon /bituʔon/ |
| אמא | ima /ˈʔimaʔ/ | ina /ˈʔina/ | ina /ˈʔina/ | ina /ʔiˈna/ | ina /ʔiˈna/ | inaꞌ /inaʔ/ | nanay /nanaj/ |
| אבא | tata /ˈtataʔ/ | ama /ˈʔama/ | ama /ˈʔama/ | ama /ʔaˈma/ | ama /ʔaˈma/ | amaꞌ /amaʔ/ | tatay /tataj/ |
| אני | aku /ʔaku/ | siak /siʔak/ | saki /saki/ | siak /siˈak/ | ako /ʔaˈko/ | aku /aku/ | ako /ʔako/ |
| אתה | ika /ʔika/ | sika /sika/ | seka /səka/ | sika /siˈka/ | ikaw /ʔiˈkaw/ | ikaw /ikaw/ | ikaw /ʔikaw/ |
| שם | lagyu /lagjuʔ/ | ngaran /ŋaran/ | ngala /ŋala/ | nagan /ˈnaɡan/ | pangalan /paˈŋalan/ | ngan /ŋan/ | ngaran /ŋaran/ |
| עין | mata /maˈtaʔ/ | mata /maˈta/ | mata /maˈta/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ |
| יד | gamat /ɡaˈmat/ | lima /liˈma/ | lima /liˈma/ | ima /ʔima/ | kamay /kamaj/ | lima /lima/ | kamot /kamɔt/ |
| לב | pusu /ˈpusuʔ/ | puso /ˈpuso/ | pusong /puˈsoŋ/ | puso /puso/ | puso /puˈsoʔ/ | pusuꞌ /pusuʔ/ | kasingkasing /kasiŋkasiŋ/ |
| אהבה | lugud /luˈɡud/ | aro /ˈʔaɾo/ | kalini /kaˈlini/ | ayat /ʔaˈjat/ | pag-ibig /paɡʔibiɡ/ | lasa /lasa/ | gugma /ɡuɡma/ |
| עץ | dutung /duˈtuŋ/ | kiew /ˈkiəw/ | kayu /kaˈju/ | kayo /kajo/ | puno /puno/ | kahuy /kahuj/ | kahoy /kahɔj/ |
| בית | bale /baˈleʔ/ | abong /ˈʔaboŋ/ | walay /waˈlaj/ | balay /balaj/ | bahay /bahaj/ | bāy /baːj/ | balay /balaj/ |
| כלב | asu /ˈʔasu/ | aso /ˈʔaso/ | aso /ˈʔaso/ | aso /ˈʔaso/ | aso /ˈʔaso/ | iruꞌ /iruʔ/ | ayam /ˈʔajam/ |
| חתול | pusa /ˈpusaʔ/ | pusa /ˈpusa/ | kuting /kuˈtiŋ/ | pusa /pusa/ | pusa /pusa/ | kuting /kutiŋ/ | misay /misaj/ |
| לאכול | mangan /maˈŋan/ | mangan /maˈŋan/ | kakan /kaˈkan/ | mangan /maŋan/ | kumain /kumaˈʔin/ | kaun /kaʔun/ | kaon /kaʔon/ |
| לשתות | minum /miˈnum/ | oninum /ʔoˈninum/ | inum /ʔiˈnum/ | uminom /ʔumiˈnom/ | uminom /ʔumiˈnom/ | minum /minum/ | inom /ʔinɔm/ |
| אחד | metung /meˈtuŋ/ | sakey /saˈkəj/ | isa /ˈʔisa/ | maysa /majsa/ | isa /ʔiˈsa/ | isa /isa/ | usa /ʔusa/ |
| שתיים | adwa /ʔadwa/ | dua /duʔa/ | dua /duwa/ | dua /duˈa/ | dalawa /dalaˈwa/ | duwa /duwa/ | duha /duha/ |
| שלום | kumusta /kuˈmusta/ | maabig ya agew /maˈʔabiɡ ja ˈʔaɡəw/ | assalamu alaikum /assaˈlamu ʔaˈlajkum/ | kablaaw /kablaʔaw/ | kamusta /kamusta/ | kumusta /kumusta/ | kumusta /kumusta/ |
| תודה | dakal a salamat /dakal a saˈlamat/ | salamat /saˈlamat/ | sukran /ˈsukɾan/ | agyamanak /ʔaɡjamanak/ | salamat /salamat/ | magsukul /maɡsukul/ | salamat /salamat/ |
| טוב | mayap /maˈjap/ | maong /maˈʔoŋ/ | mapiya /maˈpija/ | nasayaat /nasajaʔat/ | mabuti /mabuti/ | marayaw /marajaw/ | maupay /maʔupaj/ |
| קוקייה | siabukut /siˈabukut/ | — | — | — | kakok /kaˈkok/ | saguksuk /saˈɡuksuk/ | — |
| הַב הַב | kaung /kaʊŋ/ | — | — | — | aw aw /ʔaw ʔaw/ | — | — |
| מחשב | kompyuter /komˈpjutɛr/ | kompyuter /komˈpjutɛr/ | kompyuter /komˈpjutɛr/ | kompiuter /komˈpjutɛr/ | kompiyuter /kompiˈjuteɾ/ | kompyuter /komˈpjutɛr/ | kompyuter /komˈpjutɛr/ |
| סושי | sushi /ˈsuʃi/ | sushi /ˈsuʃi/ | sushi /ˈsuʃi/ | sushi /ˈsuʃi/ | sushi /ˈsuʃi/ | sushi /ˈsuʃi/ | sushi /ˈsuʃi/ |
חלק מ-LangMap — פרויקט להמחשת שפות. זהו סיכום סטטי הניתן לסריקה; המפות האינטראקטיביות מציעות שמע הגייה, מסננים ותצוגת גלובוס.