diutisk
Vieux haut-allemand
indo-européen (Germanique, occidental) · variété historique / masquée
Le vieux haut-allemand est la phase la plus ancienne du haut-allemand (vers 750–1050) ; la mutation consonantique du haut-allemand (t→z/ts, p→pf/f, k→ch, etc.) le distingue des langues germaniques occidentales voisines. Parmi ses œuvres marquantes figurent le Chant de Hildebrand et le Liber Evangeliorum d’Otfrid de Weißenburg.
Où elle est parlée
31 mots essentiels en Vieux haut-allemand
Eau
wazzar
/ˈwatsar/
Feu
fiur
/fiur/
Soleil
sunna
/ˈsunna/
Lune
māno
/ˈmaːno/
Étoile
sterno
/ˈsterno/
Mère
muoter
/ˈmuotɛr/
Père
fater
/ˈfatɛr/
Je
ih
/ix/
Tu
du
/duː/
Nom
namo
/ˈnamo/
Œil
ouga
/ˈouɡa/
Main
hant
/hant/
Cœur
herza
/ˈhertsa/
Amour
minna
/ˈminna/
Arbre
boum
/boum/
Maison
hūs
/huːs/
Chien
hunt
/hunt/
Chat
kazza
/ˈkatsa/
Manger
ezzan
/ˈetsan/
Boire
trinkan
/ˈtrinkan/
Un
ein
/ein/
Deux
zwei
/tswei/
Bonjour
heil
/heil/
Merci
danc
/daŋk/
Bon
guot
/ɡuot/
Coucou
gouh
/ˈɡou̯x/
Sources
- Braune & Reiffenstein (2004) — Althochdeutsche Grammatik
- Glottolog: oldh1241
Mots comparés
Comparé aux langues Indo-European (Germanic, West) apparentées
| Sens | Vieux haut-allemand | Moyen haut-allemand | Vieux saxon | Allemand (Suisse) | Haut allemand moderne précoce (époque de Luther) | Yiddish | Allemand valaisan |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Eau | wazzar /ˈwatsar/ | wazzer /ˈwatser/ | watar /ˈwatar/ | Wasser /ˈvasər/ | Wasser /ˈvasːər/ | וואַסער /vasər/ | Wasser /ʋasːər/ |
| Feu | fiur /fiur/ | viur /viur/ | fiur /fiur/ | Feuer /ˈfɔɪ̯ər/ | Fewr /foɪ̯r/ | פֿײַער /fajər/ | Fyyr /fyːr/ |
| Soleil | sunna /ˈsunna/ | sunne /ˈzunːə/ | sunna /ˈsunːa/ | Sonne /ˈsɔnə/ | Sonne /ˈzɔnə/ | זון /zun/ | Sunna /ˈsʊnːa/ |
| Lune | māno /ˈmaːno/ | mâne /ˈmaːnə/ | māno /ˈmaːno/ | Mond /moːnt/ | Mond /moːnt/ | לבֿנה /ləvɔnə/ | Mánu /ˈmaːnʊ/ |
| Étoile | sterno /ˈsterno/ | sterne /ˈstɛrnə/ | sterro /ˈsterro/ | Stern /ʃtɛrn/ | Stern /ʃtɛrn/ | שטערן /ʃtɛrn/ | Stäru /ˈʃtæru/ |
| Mère | muoter /ˈmuotɛr/ | muoter /ˈmuoːtər/ | modar /ˈmoːdar/ | Mutter /ˈmʊtər/ | Mutter /ˈmʊtər/ | מאַמע /mamə/ | Mu̜eter /ˈmuə̯tər/ |
| Père | fater /ˈfatɛr/ | vater /ˈfatər/ | fader /ˈfadər/ | Vater /ˈfaːtər/ | Vater /ˈfaːtər/ | טאַטע /tatə/ | Vattär /ˈfatːær/ |
| Je | ih /ix/ | ich /ix/ | ik /ik/ | ich /ɪx/ | ich /ɪç/ | איך /ix/ | ich /ɪç/ |
| Tu | du /duː/ | dû /duː/ | thu /θuː/ | du /duː/ | du /duː/ | דו /du/ | du /du/ |
| Nom | namo /ˈnamo/ | name /ˈnamə/ | namo /ˈnamo/ | Name /ˈnaːmə/ | Name /ˈnaːmə/ | נאָמען /ˈnɔmən/ | Namu /ˈnamu/ |
| Œil | ouga /ˈouɡa/ | ouge /ˈouɡə/ | ōga /ˈoːɡa/ | Auge /ˈaʊɡə/ | Aug /aʊk/ | אויג /ɔɪɡ/ | Oig /ɔɪ̯ɡ/ |
| Main | hant /hant/ | hant /hant/ | hand /hand/ | Hand /hant/ | Handt /hant/ | האַנט /hant/ | Hand /hand/ |
| Cœur | herza /ˈhertsa/ | herze /ˈhertsə/ | herta /ˈherta/ | Herz /hɛrts/ | Hertz /hɛrts/ | האַרץ /harts/ | Härz /hærts/ |
| Amour | minna /ˈminna/ | minne /ˈminːə/ | minnea /ˈminːea/ | Liebe /ˈliːbə/ | Liebe /ˈliːbə/ | ליבע /libə/ | Liebi /ˈliə̯bi/ |
| Arbre | boum /boum/ | boum /boum/ | bōm /boːm/ | Baum /baʊm/ | Bawm /baʊm/ | בוים /bɔɪm/ | Boum /bɔʊ̯m/ |
| Maison | hūs /huːs/ | hûs /huːs/ | hūs /huːs/ | Haus /haʊs/ | Hauß /haʊs/ | הויז /hɔɪz/ | Hus /huːs/ |
| Chien | hunt /hunt/ | hunt /hunt/ | hund /hund/ | Hund /hʊnt/ | Hund /hʊnt/ | הונט /hunt/ | Hung /hʊŋk/ |
| Chat | kazza /ˈkatsa/ | katze /ˈkatsə/ | katta /ˈkatːa/ | Katze /ˈkɑtːsə/ | Katze /ˈkatsə/ | קאַץ /kats/ | Chatza /ˈxatsa/ |
| Manger | ezzan /ˈetsan/ | ezzen /ˈetsən/ | etan /ˈetan/ | essen /ˈɛsn̩/ | essen /ˈɛsːən/ | עסן /ɛsn/ | ässu /ˈæsːʊ/ |
| Boire | trinkan /ˈtrinkan/ | trinken /ˈtrinkən/ | drinkan /ˈdrinkan/ | trinken /ˈtrɪŋkn̩/ | trincken /ˈtrɪŋkən/ | טרינקען /trɪŋkən/ | trichu /ˈtrɪxʊ/ |
| Un | ein /ein/ | ein /ein/ | ēn /eːn/ | eins /aɪ̯ns/ | eyn /aɪ̯n/ | איינס /eɪns/ | eis /æɪ̯s/ |
| Deux | zwei /tswei/ | zwei /tsweɪ/ | twēne /ˈtweːne/ | zwei /tsvai/ | zwey /tsvaɪ/ | צוויי /tsvej/ | zwei /tsvɛi/ |
| Bonjour | heil /heil/ | gegrüezet /ɡəˈɡryːətsət/ | heil /heil/ | Hallo /haˈloː/ | Gott zum Gruß /ɡɔt tsʊm ɡruːs/ | שלום־עליכם /ʃoləm aleɪxəm/ | Tagwol /ˈtaɡʋol/ |
| Merci | danc /daŋk/ | danc /daŋk/ | thank /θaŋk/ | danke /ˈdaŋkə/ | Danck /daŋk/ | אַ דאַנק /a daŋk/ | Vergälts Gott /ferˈɡæltsɡot/ |
| Bon | guot /ɡuot/ | guot /ɡuoːt/ | gōd /ɡoːd/ | gut /ɡuːt/ | gut /ɡuːt/ | גוט /ɡut/ | güet /ɡyə̯t/ |
| Coucou | gouh /ˈɡou̯x/ | gouch /ˈɡou̯x/ | — | Kuckuck /ˈkʊkʊk/ | gukuk /ˈɡukuk/ | קוקאווקע /kuˈkavkə/ | Gugger /ˈɡʊɡər/ |
Fait partie de LangMap — un projet de visualisation linguistique. Ceci est un résumé statique et explorable ; les cartes interactives offrent l’audio de prononciation, des filtres et une vue globe.