Boos Momogun
Coastal Kadazan
Austronesia (lenguas dusún, Sabahan)
El kadazán costero (autónimo Boos Momogun) es la lengua austronesia dusúnica de Penampang y Papar, en la costa occidental de Sabah, distinta del grupo dusún central (dtp) del interior, aunque parcialmente inteligibles entre sí y unificados bajo la norma literaria de la KDCA. Utiliza un sistema de cinco vocales con una /v/ fonémica (una rareza tipológica en Sabah) y, como otras lenguas dusúnicas, posee un rico sistema de voz de tipo filipino (foco actor/paciente/locativo/instrumental). Penampang es el corazón cultural de la fiesta de la cosecha Kaamatan.
Dónde se habla
31 palabras esenciales en Coastal Kadazan
Agua
waig
/waiɡ/
Fuego
tapui
/taˈpui/
Sol
tadau
/taˈdau/
Luna
vuhan
/ˈvuhan/
Estrella
tombituon
/tombituon/
Madre
tina
/ˈtina/
Padre
tama
/ˈtama/
Yo
zou
/zou/
Tú
ika
/ika/
Nombre
ngaran
/ŋaran/
Ojo
mato
/ˈmato/
Mano
longon
/ˈloŋon/
Corazón
kosingan
/koˈsiŋan/
Amor
ohunod
/oˈhunod/
Árbol
kayu
/ˈkaju/
Casa
walai
/waˈlai/
Perro
tasu
/ˈtasu/
Gato
tusing
/ˈtusiŋ/
Comer
mangakan
/maˈŋakan/
Beber
monginum
/moˈŋinum/
Uno
iso
/ˈiso/
Dos
duvo
/duvo/
Hola
kopivosian
/kopiˈvosian/
Gracias
pounsikou
/pounˈsikou/
Bueno
avasi
/aˈvasi/
Fuentes
- Hurlbut, Hope M. (1988) Verb morphology in Eastern Kadazan. Pacific Linguistics B-97, ANU.
- Miller, Carolyn P. & Miller, John D. (1991) Kadazan/Dusun phonology revisited. Pacific Linguistics A-78.
- Glottolog: Coastal Kadazan
- Ethnologue 27: Kadazan, Coastal
Palabras comparadas
Comparado con lenguas Austronesian (Dusunic, Sabahan) relacionadas
| Significado | Coastal Kadazan | Kadazan-dusun | Maguindanao | Papuan Malay | Kapampangan | Pangasinense | Maranao |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Agua | waig /waiɡ/ | waig /waiɡ/ | ig /ʔiɡ/ | air /aer/ | danum /daˈnum/ | danum /daˈnum/ | ig /iɡ/ |
| Fuego | tapui /taˈpui/ | tapui /tapui/ | apoy /ʔaˈpoj/ | api /ˈapi/ | api /ʔaˈpi/ | apoy /ˈʔapoj/ | apoy /apoj/ |
| Sol | tadau /taˈdau/ | todau /todau/ | senang /seˈnaŋ/ | matahari /mataˈhari/ | aldo /ʔalˈdoʔ/ | agew /ˈʔaɡəw/ | alongan /aloŋan/ |
| Luna | vuhan /ˈvuhan/ | vulan /vulan/ | bulan /buˈlan/ | bulan /ˈbulan/ | bulan /buˈlan/ | bulan /buˈlan/ | bolan /bolan/ |
| Estrella | tombituon /tombituon/ | rombituon /rombituon/ | bituon /bituʔon/ | bintang /bintaŋ/ | batwin /batwin/ | bitewen /bitewɛn/ | bito-on /bitoʔon/ |
| Madre | tina /ˈtina/ | tina /tina/ | ina /ˈʔina/ | mama /ˈmama/ | ima /ˈʔimaʔ/ | ina /ˈʔina/ | ina /ina/ |
| Padre | tama /ˈtama/ | tama /tama/ | ama /ˈʔama/ | bapa /ˈbapa/ | tata /ˈtataʔ/ | ama /ˈʔama/ | ama /ama/ |
| Yo | zou /zou/ | yoku /joku/ | saki /saki/ | sa /sa/ | aku /ʔaku/ | siak /siʔak/ | ako /ako/ |
| Tú | ika /ika/ | ika /ika/ | seka /səka/ | ko /ko/ | ika /ʔika/ | sika /sika/ | seka /sɵka/ |
| Nombre | ngaran /ŋaran/ | ngaran /ŋaran/ | ngala /ŋala/ | nama /nama/ | lagyu /lagjuʔ/ | ngaran /ŋaran/ | ngaran /ŋaran/ |
| Ojo | mato /ˈmato/ | mato /mato/ | mata /maˈta/ | mata /ˈmata/ | mata /maˈtaʔ/ | mata /maˈta/ | mata /mata/ |
| Mano | longon /ˈloŋon/ | longon /ˈloŋon/ | lima /liˈma/ | tangan /ˈtaŋan/ | gamat /ɡaˈmat/ | lima /liˈma/ | lima /lima/ |
| Corazón | kosingan /koˈsiŋan/ | ginawo /ɡinawo/ | pusong /puˈsoŋ/ | hati /ˈhati/ | pusu /ˈpusuʔ/ | puso /ˈpuso/ | pusoʔ /pusoʔ/ |
| Amor | ohunod /oˈhunod/ | gimbai /ɡimbai/ | kalini /kaˈlini/ | sayang /ˈsajaŋ/ | lugud /luˈɡud/ | aro /ˈʔaɾo/ | kalimo /kalimo/ |
| Árbol | kayu /ˈkaju/ | kayu /kayu/ | kayu /kaˈju/ | pohon /ˈpohon/ | dutung /duˈtuŋ/ | kiew /ˈkiəw/ | kayo /kajo/ |
| Casa | walai /waˈlai/ | walai /walai/ | walay /waˈlaj/ | rumah /ˈrumah/ | bale /baˈleʔ/ | abong /ˈʔaboŋ/ | walay /walaj/ |
| Perro | tasu /ˈtasu/ | tasu /tasu/ | aso /ˈʔaso/ | anjing /ˈandʒiŋ/ | asu /ˈʔasu/ | aso /ˈʔaso/ | aso /aso/ |
| Gato | tusing /ˈtusiŋ/ | tingau /tiŋau/ | kuting /kuˈtiŋ/ | kucing /ˈkutʃiŋ/ | pusa /ˈpusaʔ/ | pusa /ˈpusa/ | pusa /pusa/ |
| Comer | mangakan /maˈŋakan/ | mangakan /maŋakan/ | kakan /kaˈkan/ | makan /ˈmakan/ | mangan /maˈŋan/ | mangan /maˈŋan/ | mangan /maŋan/ |
| Beber | monginum /moˈŋinum/ | monginum /moŋinum/ | inum /ʔiˈnum/ | minum /ˈminum/ | minum /miˈnum/ | oninum /ʔoˈninum/ | minom /minom/ |
| Uno | iso /ˈiso/ | iso /iso/ | isa /ˈʔisa/ | satu /ˈsatu/ | metung /meˈtuŋ/ | sakey /saˈkəj/ | isa /isa/ |
| Dos | duvo /duvo/ | duo /duwo/ | dua /duwa/ | dua /dua/ | adwa /ʔadwa/ | dua /duʔa/ | dowa /dowa/ |
| Hola | kopivosian /kopiˈvosian/ | kopivosian /kopivosian/ | assalamu alaikum /assaˈlamu ʔaˈlajkum/ | halo /ˈhalo/ | kumusta /kuˈmusta/ | maabig ya agew /maˈʔabiɡ ja ˈʔaɡəw/ | kapian /kapijan/ |
| Gracias | pounsikou /pounˈsikou/ | pounsikou /pounsikou/ | sukran /ˈsukɾan/ | terima kasih /təˈrima ˈkasih/ | dakal a salamat /dakal a saˈlamat/ | salamat /saˈlamat/ | salamat /salamat/ |
| Bueno | avasi /aˈvasi/ | avasi /avasi/ | mapiya /maˈpija/ | bae /ˈbae/ | mayap /maˈjap/ | maong /maˈʔoŋ/ | mapia /mapija/ |
Parte de LangMap — un proyecto de visualización lingüística. Este es un resumen estático y rastreable; los mapas interactivos ofrecen audio de pronunciación, filtros y una vista de globo.