تركي
Karakhanid
Turkic (Karluk) · historical / hidden variety
Karakhanid (also called Old Uyghur or Khaqani Turkic) is the literary Turkic language of the 11th-13th centuries, attested in Mahmud al-Kashgari's Diwan Lughat al-Turk (1072) — one of the earliest comparative dictionaries — and Yusuf Khass Hajib's Kutadgu Bilig. It is the ancestor of modern Uyghur and Uzbek.
Where it is spoken
20 core words in Karakhanid
Water
suw
/suw/
Fire
ot
/ot/
Sun
kün
/kyn/
Moon
ay
/aj/
Mother
ana
/ana/
Father
ata
/ata/
Eat
yi-
/ji/
Drink
ič-
/itʃ/
Love
sevgü
/sevɡy/
Heart
yürek
/jyrek/
Tree
ığač
/ɯɣatʃ/
House
ev
/ev/
Dog
it
/it/
Cat
piši
/piʃi/
Hand
qol
/qol/
Eye
köz
/køz/
Hello
salām
/salaːm/
Thank you
tabug
/tabuɡ/
One
bir
/bir/
Good
yaqšı
/jaqʃɯ/
Sources
- Erdal (2004) — A Grammar of Old Turkic
- Glottolog: kara1467
Words compared
Compared with related Turkic (Karluk) languages
| Meaning | Karakhanid | South Azerbaijani | Karachay-Balkar | Karakalpak | Kumyk | Nogai | Qashqai |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Water | suw /suw/ | سو /su/ | суу /suw/ | suw /suw/ | сув /suv/ | сув /suv/ | su /su/ |
| Fire | ot /ot/ | اوْد /od/ | от /ot/ | ot /ot/ | от /ot/ | от /ot/ | od /od/ |
| Sun | kün /kyn/ | گۆنش /ɡyneʃ/ | кюн /kyn/ | kún /kyn/ | гюн /ɡyn/ | күн /kyn/ | gün /ɟyn/ |
| Moon | ay /aj/ | آی /aj/ | ай /aj/ | ay /aj/ | ай /aj/ | ай /aj/ | ay /aj/ |
| Mother | ana /ana/ | آنا /ana/ | ана /ana/ | ana /ana/ | ана /ana/ | ана /ana/ | ana /ana/ |
| Father | ata /ata/ | آتا /ata/ | ата /ata/ | ata /ata/ | ата /ata/ | атай /ataj/ | ata /ata/ |
| Eat | yi- /ji/ | یئمک /jemæk/ | ашаргъа /aʃarʁa/ | jew /ʒew/ | ашамакъ /aʃamaq/ | аш /aʃ/ | yemek /jeˈmæc/ |
| Drink | ič- /itʃ/ | ایچمک /itʃmæk/ | ичерге /itʃerɡe/ | ishiw /iʃiw/ | ичмек /itʃmek/ | иш /iʃ/ | içmek /itʃˈmæc/ |
| Love | sevgü /sevɡy/ | سئوگی /sevɡi/ | сюймеклик /syjmeklik/ | muhabbat /muhabbat/ | сюйюв /syjyv/ | суьюв /syjyv/ | sevgi /sevˈɟi/ |
| Heart | yürek /jyrek/ | اۆرک /yræk/ | джюрек /dʒyrek/ | júrek /ʒyɾek/ | юрек /jyrek/ | юрек /jyrek/ | ürek /yˈɾæc/ |
| Tree | ığač /ɯɣatʃ/ | آغاج /ɑɣɑdʒ/ | терек /terek/ | ag'ash /aʁaʃ/ | терек /terek/ | терек /terek/ | ağaç /aˈʁatʃ/ |
| House | ev /ev/ | ائو /ev/ | юй /yj/ | úy /yj/ | уьй /yj/ | уьй /yj/ | ev /ev/ |
| Dog | it /it/ | ایت /it/ | ит /it/ | iyt /ijt/ | ит /it/ | ит /it/ | it /it/ |
| Cat | piši /piʃi/ | پیشیک /piʃik/ | киштик /kiʃtik/ | pishik /piʃik/ | мишик /miʃik/ | мысык /məsəq/ | pišik /piˈʃic/ |
| Hand | qol /qol/ | اَل /æl/ | къол /qol/ | qol /qol/ | къол /qol/ | къол /qol/ | el /el/ |
| Eye | köz /køz/ | گؤز /ɡøz/ | кёз /køz/ | kóz /køz/ | гёз /ɡøz/ | коьз /køz/ | göz /ɟøz/ |
| Hello | salām /salaːm/ | سلام /sælam/ | салам /salam/ | salam /salam/ | ассаламу алейкум /asːalamu alejkum/ | ассаламу алейкум /asːalamu alejkum/ | salam /saˈlam/ |
| Thank you | tabug /tabuɡ/ | ساغ اول /saɣ ol/ | сау бол /saw bol/ | rahmet /ɾaχmet/ | савбол /savbol/ | сав бол /sav bol/ | sağ olun /sɑːʁ oˈlun/ |
| One | bir /bir/ | بیر /bir/ | бир /bir/ | bir /biɾ/ | бир /bir/ | бир /bir/ | bir /biɾ/ |
| Good | yaqšı /jaqʃɯ/ | یاخشی /jaxʃɯ/ | ариу /ariw/ | jaqsi /ʒaqsɯ/ | яхшы /jaχʃə/ | яксы /jaksə/ | yaxşı /jaxˈʃɯ/ |
Part of LangMap — a linguistic visualization project. This is a static, crawlable summary; the interactive maps offer pronunciation audio, filters, and a globe view.