Noongar wangkiny
Noongar
Pama-Nyungan
Noongar (also Nyungar, Whadjuk, Wadjak) is the language of the Noongar people, the traditional owners of the south-west corner of Western Australia (from Geraldton south to Esperance and Albany). The Noongar nation comprises 14 sub-groups (Whadjuk, Yued, Ballardong, Wilman, Kaneang, Wardandi, Nyaki Nyaki, Bibbulmun, Pibelmen, Pinjareb, Wudjari, Mineng, Goreng, Njungar) speaking mutually-intelligible Noongar varieties. Heavily impacted by colonization (Noongar communities in Perth had European contact from 1829), the language nearly went extinct, but the Noongar Boodjar Language Centre and the South West Aboriginal Land and Sea Council have led an active revitalization since the 1990s. Today ~370 fluent speakers + ~3,000 partial learners; Noongar is taught in some Perth schools.
Wo es gesprochen wird
20 Kernwörter in Noongar
Wasser
kep
/kep/
Feuer
kaarl
/kaːɻl/
Sonne
ngangk
/ŋaŋk/
Mond
miyak
/mijak/
Mutter
ngangk
/ŋaŋk/
Vater
maam
/maːm/
Essen
ngarn
/ŋaɻn/
Trinken
ngarn
/ŋaɻn/
Liebe
djaadjam
/dʒaːdʒam/
Herz
kortang
/koɻtaŋ/
Baum
boorn
/boːɻn/
Haus
mia
/maja/
Hund
dwert
/dweɻt/
Katze
nguni
/ŋuni/
Hand
mar
/maɻ/
Auge
mel
/mel/
Hallo
kaya
/kaja/
Danke
boordawan
/boːɻdawan/
Eins
keny
/keɲ/
Gut
kwobidak
/kwobidak/
Quellen
Wörter im Vergleich
Verglichen mit verwandten Pama-Nyungan-Sprachen
| Bedeutung | Noongar | Olkol | Nhanda | Warnman | Pitjantjatjara | Pintupi-Luritja | Adnyamathanha |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Wasser | kep /kep/ | kupa /kupa/ | kapi /kapi/ | kapi /kapi/ | kapi /kapi/ | kapi /kapi/ | awi /awi/ |
| Feuer | kaarl /kaːɻl/ | paral /paɻal/ | warla /waɻla/ | waru /waɻu/ | waru /waɻu/ | waru /waɻu/ | warlu /waɻlu/ |
| Sonne | ngangk /ŋaŋk/ | naŋkari /naŋkaɻi/ | ngama /ŋama/ | tjirntu /cinʈu/ | tjintu /cintu/ | tjintu /cintu/ | yidnu /jidnu/ |
| Mond | miyak /mijak/ | kakal /kakal/ | kanyala /kaɲala/ | kintirriny /kinʈiriɲ/ | pira /piɻa/ | pira /piɻa/ | vuyu /vuju/ |
| Mutter | ngangk /ŋaŋk/ | ngangi /ŋaŋi/ | ngamaji /ŋamadʒi/ | ngurra /ŋuɻa/ | ngunytju /ŋuɲcu/ | ngunytju /ŋuɲcu/ | nyangka /ɲaŋka/ |
| Vater | maam /maːm/ | kaba /kaba/ | kuthurra /kutʰuɻa/ | kirrki /kiɻki/ | mama /mama/ | mama /mama/ | arndu /aɳɖu/ |
| Essen | ngarn /ŋaɻn/ | ngarinya /ŋaɻiɲa/ | ngarna /ŋaɻna/ | ngarra /ŋaɻa/ | ngalkuni /ŋalkuni/ | ngalkuni /ŋalkuni/ | ngalkanha /ŋalkan̪a/ |
| Trinken | ngarn /ŋaɻn/ | kupa nyaa /kupa ɲaː/ | nyuna /ɲuna/ | nyaa /ɲaː/ | tjikini /cikini/ | tjikini /cikini/ | ulpanha /ulpan̪a/ |
| Liebe | djaadjam /dʒaːdʒam/ | kanyji /kaɲɟi/ | kanyji /kaɲdʒi/ | kanyji /kaɲɟi/ | mukulya /mukuʎa/ | mukulya /mukuʎa/ | mukunha /mukun̪a/ |
| Herz | kortang /koɻtaŋ/ | piku /piku/ | pulpara /pulpaɻa/ | kurda /kuɖa/ | kurunpa /kuɻunpa/ | kurunpa /kuɻunpa/ | kurda /kuɖa/ |
| Baum | boorn /boːɻn/ | warray /waɾaj/ | parntany /paɳʈaɲ/ | watiya /watija/ | punu /punu/ | punu /punu/ | urtu /uʈu/ |
| Haus | mia /maja/ | mariŋ /maɻiŋ/ | nhurra /ɳuɻa/ | ngurra /ŋuɻa/ | ngura /ŋuɻa/ | ngura /ŋuɻa/ | vakali /vakali/ |
| Hund | dwert /dweɻt/ | kunpa /kunpa/ | kuwiyarl /kuwijaɻl/ | walyamarra /waʎamaɻa/ | papa /papa/ | papa /papa/ | vurlpu /vuɻlpu/ |
| Katze | nguni /ŋuni/ | paka /paka/ | paka /paka/ | ngarda /ŋaɖa/ | pusi /pusi/ | pusi /pusi/ | vunmara /vunmaɻa/ |
| Hand | mar /maɻ/ | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ |
| Auge | mel /mel/ | mil /mil/ | kuru /kuɻu/ | kuru /kuɻu/ | kuru /kuɻu/ | kuru /kuɻu/ | mina /mina/ |
| Hallo | kaya /kaja/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ |
| Danke | boordawan /boːɻdawan/ | marlu /maɻlu/ | marlu /maɻlu/ | walytjarra /waʎcaɻa/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | mukunha /mukun̪a/ |
| Eins | keny /keɲ/ | kuyu /kuju/ | kuyu /kuju/ | kuyu /kuju/ | kutju /kucu/ | kutju /kucu/ | mukuna /mukuna/ |
| Gut | kwobidak /kwobidak/ | palya /paʎa/ | walykumarra /waʎkumaɻa/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | ngarrkanha /ŋaɻkan̪a/ |
Teil von LangMap — einem Projekt zur Sprachvisualisierung. Dies ist eine statische, crawlbare Zusammenfassung; die interaktiven Karten bieten Ausspracheaudio, Filter und eine Globusansicht.