Adnyamathanha-na yarta
Adnyamathanha
Pama-Nyunga
Adnyamathanha (Adnyamathanha-na yarta, „Adnyamathanha-Landessprache“, oder „Hügelvolk“) ist eine vom Aussterben bedrohte Pama-Nyungan-Aboriginesprache der Flinders Ranges in Südaustralien. Das Volk der Adnyamathanha ist tief mit der spektakulären Geologie der Flinders verbunden, die in ihren Yura-Muda-Erzählungen (Traumzeit) eine Rolle spielt. Der Wilpena Pound (Ikara) und das umliegende Weideland sind zentrale kulturelle Stätten. Adnyamathanha teilt Merkmale der Thura-Yura-Familie mit dem besser dokumentierten Kaurna (Adelaide Plains, ebenfalls fast ausgestorben) und Wirangu. Die Referenzgrammatik von Schebeck 1973 machte Adnyamathanha der akademischen Linguistik zugänglich, und die Adnyamathanha Traditional Lands Association unterstützt die fortlaufende Revitalisierung durch Schulprogramme und Yura-Muda-Aufnahmen.
Wo es gesprochen wird
31 Kernwörter in Adnyamathanha
Wasser
awi
/awi/
Feuer
warlu
/waɻlu/
Sonne
yidnu
/jidnu/
Mond
vuyu
/vuju/
Stern
vurdli
/ˈvuɖli/
Mutter
nyangka
/ɲaŋka/
Vater
arndu
/aɳɖu/
Ich
ngai
/ŋai/
Du
nhina
/n̪ina/
Name
mityi
/mici/
Auge
mina
/mina/
Hand
mara
/maɻa/
Herz
kurda
/kuɖa/
Liebe
mukunha
/mukun̪a/
Baum
urtu
/uʈu/
Haus
vakali
/vakali/
Hund
vurlpu
/vuɻlpu/
Katze
vunmara
/vunmaɻa/
Essen
ngalkanha
/ŋalkan̪a/
Trinken
ulpanha
/ulpan̪a/
Eins
mukuna
/mukuna/
Zwei
arlpili
/aɭpili/
Hallo
—
/—/
Danke
mukunha
/mukun̪a/
Gut
ngarrkanha
/ŋaɻkan̪a/
Quellen
Wörter im Vergleich
Verglichen mit verwandten Pama-Nyungan-Sprachen
| Bedeutung | Adnyamathanha | Nhanda | Pintupi-Luritja | Pitjantjatjara | Warnman | Martu Wangka | Olkol |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Wasser | awi /awi/ | kapi /kapi/ | kapi /kapi/ | kapi /kapi/ | kapi /kapi/ | kapi /kapi/ | kupa /kupa/ |
| Feuer | warlu /waɻlu/ | warla /waɻla/ | waru /waɻu/ | waru /waɻu/ | waru /waɻu/ | waru /waɾu/ | paral /paɻal/ |
| Sonne | yidnu /jidnu/ | wurʼa /wuɾʔa/ | tjintu /cintu/ | tjintu /cintu/ | tjirntu /cinʈu/ | tjirntu /cɪɳʈu/ | naŋkari /naŋkaɻi/ |
| Mond | vuyu /vuju/ | kanyala /kaɲala/ | pira /piɻa/ | pira /piɻa/ | kintirriny /kinʈiriɲ/ | kayalany /kajalaɲ/ | kakal /kakal/ |
| Stern | vurdli /ˈvuɖli/ | indiya /indija/ | kililpi /kiˈlilpi/ | kililpil /kiˈlilpil/ | biyi /biji/ | piriny /piriɲ/ | el idnban /el ˈidnban/ |
| Mutter | nyangka /ɲaŋka/ | ngamaji /ŋamadʒi/ | ngunytju /ŋuɲcu/ | ngunytju /ŋuɲcu/ | ngama /ŋama/ | yakaji /jakaɟi/ | ngangi /ŋaŋi/ |
| Vater | arndu /aɳɖu/ | kuthurra /kutʰuɻa/ | mama /mama/ | mama /mama/ | kirrki /kiɻki/ | mama /mama/ | kaba /kaba/ |
| Ich | ngai /ŋai/ | ngayi /ŋaji/ | ngayulu /ŋajulu/ | ngayulu /ŋajulu/ | ngayu /ŋaju/ | ngayu /ŋaju/ | ay /aj/ |
| Du | nhina /n̪ina/ | nyini /ɲini/ | nyuntu /ɲuntu/ | nyuntu /ɲuntu/ | nyuntu /ɲuntu/ | nyuntu /ɲuntu/ | inag /inaɡ/ |
| Name | mityi /mici/ | yini /jini/ | yini /jini/ | ini /ini/ | yini /jini/ | yini /jini/ | ukal /ukal/ |
| Auge | mina /mina/ | kuru /kuɻu/ | kuru /kuɻu/ | kuru /kuɻu/ | kuru /kuɻu/ | kuru /kuɾu/ | mil /mil/ |
| Hand | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ | mara /maɾa/ | mara /maɻa/ |
| Herz | kurda /kuɖa/ | pulpara /pulpaɻa/ | kurunpa /kuɻunpa/ | kurunpa /kuɻunpa/ | kurda /kuɖa/ | kurtu /kʊɻʈu/ | piku /piku/ |
| Liebe | mukunha /mukun̪a/ | kanyji /kaɲdʒi/ | mukulya /mukuʎa/ | mukulya /mukuʎa/ | kanyji /kaɲɟi/ | mukulyu /mukuʎu/ | kanyji /kaɲɟi/ |
| Baum | urtu /uʈu/ | parntany /paɳʈaɲ/ | punu /punu/ | punu /punu/ | watiya /watija/ | watarrka /wataɻka/ | warray /waɾaj/ |
| Haus | vakali /vakali/ | nhurra /ɳuɻa/ | ngura /ŋuɻa/ | ngura /ŋuɻa/ | ngurra /ŋuɻa/ | ngurra /ŋura/ | mariŋ /maɻiŋ/ |
| Hund | vurlpu /vuɻlpu/ | kuwiyarl /kuwijaɻl/ | papa /papa/ | papa /papa/ | walyamarra /waʎamaɻa/ | papa /papa/ | kunpa /kunpa/ |
| Katze | vunmara /vunmaɻa/ | paka /paka/ | pusi /pusi/ | pusi /pusi/ | ngarda /ŋaɖa/ | — /—/ | paka /paka/ |
| Essen | ngalkanha /ŋalkan̪a/ | ngarna /ŋaɻna/ | ngalkuni /ŋalkuni/ | ngalkuni /ŋalkuni/ | ngarra /ŋaɻa/ | ngalku- /ŋalku/ | ngarinya /ŋaɻiɲa/ |
| Trinken | ulpanha /ulpan̪a/ | nyuna /ɲuna/ | tjikini /cikini/ | tjikini /cikini/ | nyaa /ɲaː/ | tjiki- /cɪki/ | kupa nyaa /kupa ɲaː/ |
| Eins | mukuna /mukuna/ | kuyu /kuju/ | kutju /kucu/ | kutju /kucu/ | kuyu /kuju/ | kutjarra-wangu /kucara waŋu/ | kuyu /kuju/ |
| Zwei | arlpili /aɭpili/ | wuthada /wut̪aɖa/ | kutjarra /kucaɾa/ | kutjara /kucaɻa/ | kujarra /kuɟara/ | kujarra /kucara/ | uchir /utʃir/ |
| Hallo | — /—/ | — /—/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | — /—/ | — /—/ |
| Danke | mukunha /mukun̪a/ | — /—/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | walytjarra /waʎcaɻa/ | — /—/ | — /—/ |
| Gut | ngarrkanha /ŋaɻkan̪a/ | walykumarra /waʎkumaɻa/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ | palya /paʎa/ |
Teil von LangMap — einem Projekt zur Sprachvisualisierung. Dies ist eine statische, crawlbare Zusammenfassung; die interaktiven Karten bieten Ausspracheaudio, Filter und eine Globusansicht.