Tetun
德頓語
南島語系(中馬來-波利尼西亞)
德頓語(Tetun;ISO 639-3:tet)係南島語系嘅語言,按照東帝汶2002年憲法,佢同葡萄牙語並列為該國兩種官方語言。帝力德頓語又叫市場德頓語,係全國主要通用語同官方德頓語嘅基礎;幾百年嘅語言接觸令佢吸收咗大量葡萄牙語詞彙。古典德頓語包括較保守嘅地域變體,保留咗一啲喺帝力德頓語入面簡化或者消失咗嘅文法特徵。德頓語通常採用主語—動詞—賓語語序,整體上屬於分析語,好多文法關係透過語序、助詞同功能詞,而唔係大量屈折嚟表達;代詞區分第一人稱複數嘅包括式同排除式。政府令1/2004採納咗國家語言學研究所制定、以拉丁字母為基礎嘅官方德頓語標準正字法,供國家行政、教育同公共傳播使用。
使用地區
德頓語嘅31個核心詞
水
bee
/beː/
火
ahi
/ahi/
日頭
loron
/loɾon/
月光
fulan
/fulan/
星
fitun
/ˈfitun/
母親
inan
/inan/
父親
aman
/aman/
我
ha'u
/haʔu/
你
ó
/ɔ/
名
naran
/ˈnaran/
眼
matan
/matan/
手
liman
/liman/
心
fuan
/fuan/
愛
domin
/domin/
樹
ai
/ai/
屋
uma
/uma/
狗
asu
/asu/
貓
busa
/busa/
食
han
/han/
飲
hemu
/hemu/
一
ida
/ida/
二
rua
/ˈrua/
你好
bondia
/bondia/
多謝
obrigadu
/obɾiɡadu/
好
di'ak
/diʔak/
電腦
komputadór
/komputaˈdoɾ/
單詞比較
同Austronesian (Central Malayo-Polynesian)相關語言比較
| 意思 | 德頓語 | 阿托尼語 | 馬拉瑙語 | 吉阿吉阿語 | 莫圖語 | 巴塔克安戈拉語 | 原始南島語 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 水 | bee /beː/ | oe /oe/ | ig /iɡ/ | we'e /weʔe/ | ranu /ɾanu/ | aek /aek/ | *daNum /daNum/ |
| 火 | ahi /ahi/ | ai /ai/ | apoy /apoj/ | api /api/ | lahi /lahi/ | api /api/ | *Sapuy /Sapuy/ |
| 日頭 | loron /loɾon/ | manas /manas/ | alongan /aloŋan/ | holeo /holeo/ | dina /dina/ | mata ni ari /mata ni ari/ | *waRi /waRi/ |
| 月光 | fulan /fulan/ | fun /fun/ | bolan /bolan/ | wula /wula/ | hua /hua/ | bulan /bulan/ | *bulaN /bulaN/ |
| 星 | fitun /ˈfitun/ | kfu /kfuʔ/ | bito-on /bitoʔon/ | wicuko /witʃuko/ | hisiu /hisiu/ | bintang /bintaŋ/ | *bituqen /bituqen/ |
| 母親 | inan /inan/ | ainaf /ainaf/ | ina /ina/ | ina /ina/ | sinana /sinana/ | inang /inaŋ/ | *ina /ina/ |
| 父親 | aman /aman/ | amat /amat/ | ama /ama/ | ama /ama/ | tamana /tamana/ | amang /amaŋ/ | *ama /ama/ |
| 我 | ha'u /haʔu/ | au /au/ | ako /ako/ | indau /indau/ | lau /lau/ | au /au/ | *aku /aku/ |
| 你 | ó /ɔ/ | ho /ho/ | seka /sɵka/ | iso'o /isoʔo/ | oi /oi/ | ho /ho/ | *iSu /iSu/ |
| 名 | naran /ˈnaran/ | kanan /ˈkanan/ | ngaran /ŋaran/ | ngea /ŋea/ | ladana /ladana/ | goar /goar/ | *ŋajan /ŋajan/ |
| 眼 | matan /matan/ | matan /matan/ | mata /mata/ | mata /mata/ | matana /matana/ | mata /mata/ | *maCa /maCa/ |
| 手 | liman /liman/ | ʼniman /ʔniman/ | lima /lima/ | lima /lima/ | ima /ima/ | tangan /taŋan/ | *lima /lima/ |
| 心 | fuan /fuan/ | nesa /nesa/ | pusoʔ /pusoʔ/ | lalo /lalo/ | kudouna /kudouna/ | roha /roha/ | *pusuq /pusuq/ |
| 愛 | domin /domin/ | nekat /nekat/ | kalimo /kalimo/ | pe'elu /peʔelu/ | lalokau /lalokau/ | holong /holoŋ/ | — /—/ |
| 樹 | ai /ai/ | hau /hau/ | kayo /kajo/ | sau /sau/ | au /au/ | hayu /haju/ | *kaSiw /kaSiw/ |
| 屋 | uma /uma/ | ume /ume/ | walay /walaj/ | ka'ana /kaʔana/ | ruma /ɾuma/ | bagas /baɡas/ | *Rumaq /Rumaq/ |
| 狗 | asu /asu/ | asu /asu/ | aso /aso/ | au /au/ | sisia /sisia/ | asu /asu/ | *asu /asu/ |
| 貓 | busa /busa/ | mose /mose/ | pusa /pusa/ | mbuta /mbuta/ | gosi /ɡosi/ | huting /hutiŋ/ | — /—/ |
| 食 | han /han/ | ah /ah/ | mangan /maŋan/ | ma'a /maʔa/ | aniani /aniani/ | mangan /maŋan/ | *kaen /kaen/ |
| 飲 | hemu /hemu/ | ninu /ninu/ | minom /minom/ | poroku /poroku/ | inuinu /inuinu/ | minum /minum/ | *inum /inum/ |
| 一 | ida /ida/ | mese /mese/ | isa /isa/ | ise /ise/ | ta /ta/ | sada /sada/ | *isa /isa/ |
| 二 | rua /ˈrua/ | nua /ˈnua/ | dowa /dowa/ | rua /rua/ | rua /rua/ | dua /dua/ | *duSa /duSa/ |
| 你好 | bondia /bondia/ | neut /neut/ | kapian /kapijan/ | Assalamu'alaikum /asalamu ʔalaikum/ | namo gida /namo ɡida/ | horas /horas/ | — /—/ |
| 多謝 | obrigadu /obɾiɡadu/ | neno biluk /neno biluk/ | salamat /salamat/ | tarima kasi /tarima kasi/ | oi namo /oi namo/ | mauliate /mauliate/ | — /—/ |
| 好 | di'ak /diʔak/ | malaek /malaek/ | mapia /mapija/ | umela /umela/ | namo /namo/ | denggan /deŋɡan/ | — /—/ |
| 電腦 | komputadór /komputaˈdoɾ/ | — | kompyuter /komˈpjutɛr/ | — | — | komputer /komˈputər/ | — |
頁 1/4
LangMap — 語言視覺化項目嘅一部分。呢個係靜態、可抓取嘅摘要;互動地圖提供發音音頻、篩選同地球視圖。