Taqbaylit
Кабільська
Afro-Asiatic (Berber, Northern, Zenati)
Також відомий як: Kabyle, Taqbaylit
Кабільська (такбайліт) — найпоширеніша берберська мова, рідна зона — Кабільські гори на півночі Алжиру. Має характерні для афразійських мов фарингалізовані (емфатичні) приголосні та перебуває в центрі сучасного берберського культурного відродження.
Де нею розмовляють
20 основних слів мовою Кабільська
Вода
aman
/aman/
Вогонь
times
/timəs/
Сонце
iṭij
/itˤiʒ/
Місяць
aggur
/aɡːuɾ/
Мати
yemma
/jəmːa/
Батько
baba
/baba/
Їсти
ečč
/ətʃː/
Пити
sew
/səw/
Любов
tayri
/tajɾi/
Серце
ul
/ul/
Дерево
ttejra
/tːəʒɾa/
Дім
axxam
/aχːam/
Собака
aydi
/ajdi/
Кішка
amcic
/amʃiʃ/
Рука
afus
/afus/
Око
tiṭ
/titˤ/
Привіт
azul
/azul/
Дякую
tanemmirt
/tanəmːiɾt/
Один
yiwen
/jiwən/
Добрий
yelha
/jəlħa/
Джерела
- Ethnologue: kab
- Naït-Zerrad (2001) Grammaire du berbère contemporain (Kabyle)
- HCA — Haut Commissariat à l'Amazighité
Порівняння слів
Порівняння зі спорідненими мовами Afro-Asiatic (Berber, Northern, Zenati)
| Значення | Кабільська | Центральноатласький тамазігт | Шауі | Ташельхіт | Тарифіт | Тамашек (туареги) | Алжирська арабська |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Вода | aman /aman/ | aman /aman/ | aman /aman/ | aman /aman/ | aman /aman/ | aman /aman/ | الما /lma/ |
| Вогонь | times /timəs/ | times /times/ | times /times/ | timsi /timsi/ | thmessi /θmesːi/ | tǝmsi /təmsi/ | العافية /lʕafja/ |
| Сонце | iṭij /itˤiʒ/ | tafukt /tafukt/ | ittij /itːiʒ/ | tafukt /tafukt/ | dhish /ðiʃ/ | tafuk /tafuk/ | الشمس /ʃʃəms/ |
| Місяць | aggur /aɡːuɾ/ | ayyur /ajːuɾ/ | ayur /ajuɾ/ | ayyur /ajːuɾ/ | ayyur /ajːuɾ/ | ayor /ajor/ | القمر /lqmər/ |
| Мати | yemma /jəmːa/ | yemma /jemːa/ | ima /ima/ | imma /imːa/ | yemma /jemːa/ | anna /anːa/ | يما /jəmma/ |
| Батько | baba /baba/ | baba /baba/ | baba /baba/ | baba /baba/ | baba /baba/ | abba /abba/ | بابا /baːba/ |
| Їсти | ečč /ətʃː/ | ečč /etʃː/ | etš /etʃ/ | čč /tʃː/ | eč /etʃ/ | ekš /əkʃ/ | كلى /kla/ |
| Пити | sew /səw/ | sew /səw/ | su /su/ | ssu /sːu/ | su /su/ | esu /əsu/ | شرب /ʃrəb/ |
| Любов | tayri /tajɾi/ | tayri /tajɾi/ | tayri /tajɾi/ | tayri /tajɾi/ | tayri /tajɾi/ | tara /tara/ | حب /ħəbb/ |
| Серце | ul /ul/ | ul /ul/ | ul /ul/ | ul /ul/ | ul /ul/ | ul /ul/ | قلب /qəlb/ |
| Дерево | ttejra /tːəʒɾa/ | aseklu /aseklu/ | aseklu /asekːlu/ | aseklu /aseklu/ | asɣar /asʁaɾ/ | ašǝk /aʃək/ | شجرة /ʃəʒra/ |
| Дім | axxam /aχːam/ | tigemmi /tiɡemːi/ | axxam /axːam/ | tigemmi /tiɡemːi/ | thaddart /θadːaɾt/ | ehǝn /ehən/ | دار /daːr/ |
| Собака | aydi /ajdi/ | aydi /ajdi/ | aydi /ajdi/ | aydi /ajdi/ | aydi /ajdi/ | aydi /ajdi/ | كلب /kəlb/ |
| Кішка | amcic /amʃiʃ/ | amuš /amuʃ/ | mucc /mutʃː/ | amuš /amuʃ/ | mucc /mutʃː/ | amuš /amuʃ/ | قط /qətˤtˤ/ |
| Рука | afus /afus/ | afus /afus/ | afus /afus/ | afus /afus/ | fus /fus/ | afus /afus/ | يد /jədd/ |
| Око | tiṭ /titˤ/ | tiṭṭ /titˤː/ | tiṭ /titˤ/ | tiṭṭ /titˤː/ | thiṭ /θitˤ/ | tiṭṭ /titˤː/ | عين /ʕin/ |
| Привіт | azul /azul/ | azul /azul/ | azul /azul/ | azul /azul/ | azul /azul/ | mâ təlla /ma təlːa/ | السلام /ssalaːm/ |
| Дякую | tanemmirt /tanəmːiɾt/ | tanmmirt /tanmːiɾt/ | tanmirt /tanmiɾt/ | tanmmirt /tanmːiɾt/ | tanəmmirt /tanəmːiɾt/ | tanǝmmirt /tanəmːiɾt/ | صحة /sˤəħħa/ |
| Один | yiwen /jiwən/ | yan /jan/ | ijj /ijː/ | yan /jan/ | ijj /ijː/ | iyǝn /ijən/ | واحد /waːħəd/ |
| Добрий | yelha /jəlħa/ | ifulki /ifulki/ | ighwdha /iʁʷða/ | ifulki /ifulki/ | šenmu /ʃenmu/ | ihossǝn /ihosːən/ | مليح /mliħ/ |
Частина LangMap — проєкту візуалізації мов. Це статичне, індексоване резюме; інтерактивні карти пропонують аудіо вимови, фільтри та вигляд глобуса.