ภาษาอาร์ปีตัน

ภาษาฟรังโก-โพรวองซาล (อาร์ปิตัน / Patouès) เป็นภาษากลุ่มกัลโล-โรมานซ์ มีผู้พูดราว 140,000 คน — ฝรั่งเศส (โรน-อาลป์ แกนประวัติศาสตร์ลียง–แซ็ง-เตเตียน โฟเรซ์ เบรส) สวิตเซอร์แลนด์ (โรม็องดีนอกเหนือจากเจนีวา: โว ฟรีบูร์ก วาเล นูชาแตล) และอิตาลี (หุบเขาอาออสตา ซึ่งภาษานี้มีสถานะร่วมเป็นภาษาราชการระดับภูมิภาคควบคู่กับภาษาฝรั่งเศสและภาษาอิตาลี รวมถึงกลุ่มย่อยในปีเอมอนเตและดินแดนส่วนแยกฟาเอโต/เชลเลในแคว้นอาปูเลีย) แตกต่างจากทั้งภาษาฝรั่งเศส (langue d'oïl) และภาษาอุตซิตัน (langue d'oc) ชื่อทางภาษาศาสตร์ว่า «ฟรังโก-โพรวองซาล» ถูกบัญญัติขึ้นโดยนักภาษาศาสตร์ชาวอิตาลี Graziadio Ascoli ในปี ค.ศ. 1873 เพื่อสะท้อนตำแหน่งกึ่งกลางของภาษานี้ มีลักษณะเด่นคือการคงเสียง /a/ ของภาษาละตินไว้ ต่างจากภาษาฝรั่งเศสตอนเหนือ (canTAre > chanTÉ ในภาษาฝรั่งเศส แต่ chanTÁ ในภาษาอาร์ปิตัน) และรูปแบบการกลายเป็นเสียงเพดาน ยูเนสโกจัดให้อยู่ในภาวะใกล้สูญอย่างรุนแรง มีการฟื้นฟูทางวัฒนธรรมผ่านสหพันธ์วัฒนธรรมอาร์ปิตัน (Aliance Culturèla Arpitana) ตั้งแต่ปี ค.ศ. 2004 และโรงเรียนในหุบเขาอาออสตา