ภาษาไซวา

ภาษาไจวา (ชื่อเรียกตนเอง Zaiwa mying; ISO 639-3: atb) หรือที่รู้จักในชื่ออัตซี เป็นภาษาในกลุ่มพม่าตอนเหนือของตระกูลจีน-ทิเบต ใช้ข้ามพรมแดนจีน–เมียนมา โดยเฉพาะในเขตปกครองตนเองเต๋อหงทางตะวันตกของยูนนาน และพื้นที่ติดกันในรัฐกะฉิ่นกับตอนเหนือของรัฐฉาน ในจีนชุมชนไจวาถูกจัดอย่างเป็นทางการให้อยู่ในชนชาติจิ่งพัว ภาษาไจวามีวรรณยุกต์ แยกประเภทการเปล่งเสียงของสระ โดยทั่วไปวางกริยาหลังกรรม และยืมคำจำนวนมากจากภาษาจิ่งพัว พม่า ไทเต๋อหง และภาษาจีนท้องถิ่น แม้มีสายสัมพันธ์ทางวัฒนธรรมและพหุภาษาอย่างใกล้ชิด แต่เป็นภาษาแยก ไม่ใช่ภาษาถิ่นของภาษาจิ่งพัวหรือพม่า มิชชันนารีเคยใช้อักษรเฟรเซอร์และระบบอักษรโรมันยุคแรก ส่วนในจีนใช้อักขรวิธีอักษรละตินฉบับปรับปรุงมาตั้งแต่กลางคริสต์ศตวรรษที่ 20 อย่างไรก็ดี ระดับการรู้หนังสือและการใช้ภาษาเขียนยังไม่สม่ำเสมอในแต่ละชุมชน