Yunga

Kimochica

Mochica (yawezekana ni lugha pekee)

FamiliaMochica (yawezekana ni lugha pekee) Wasemajiiliyotoweka HatiKilatini (baada ya ushindi); taswira za Mochica za kabla ya ushindi ni sanaa isiyo ya kiisimu NchiPeru (pwani ya kaskazini — Lambayeque, La Libertad, Piura) Lugha rasmiFalme za Mochica/Chimú (kabla ya Inka); ilitumika katika huduma ya kichungaji ya kanisa enzi ya ukoloni Uhai wa lughaimepotea ISO 639-3omc

Mochica (Yunga, Chimú) ni lugha iliyotoweka iliyozungumzwa zamani katika pwani ya kaskazini ya Peru (Lambayeque, La Libertad, Piura) hadi karibu mwishoni mwa karne ya 19. Ilikuwa lugha ya ustaarabu wa Mochica (~100-700 BK) na baadaye Milki ya Chimú (~900-1470 BK) kabla ya ushindi wa Inka, na iliendelea kama lugha ya kienyeji ya kikanda katika kipindi chote cha ukoloni wa Kihispania. Licha ya sanaa na usanifu wa kipekee wa ustaarabu huu, Mochica imeandikwa hasa kupitia nyaraka za enzi ya ukoloni: sarufi ya Padri Fernando de la Carrera Arte de la lengua yunga (1644) na orodha za maneno za karne ya 19 zilizoandikwa na Middendorf. Uhusiano wa kijenetiki haujatatuliwa na Mochica kwa kawaida inachukuliwa kuwa lugha iliyojitenga (wakati mwingine ikiwekwa kwa kubahatisha katika kundi la Chimuan).

Inakozungumzwa

Maneno 31 ya msingi katika Kimochica

Maji

/laː/

Moto

oc

/ok/

Jua

jiang

/dʒiaŋ/

Mwezi

si

/si/

Nyota

fanpec

/fanpɛk/

Mama

eng

/eŋ/

Baba

ef

/ef/

Mimi

moiñ

/mojɲ/

Wewe

tzhang

/tʃaŋ/

Jina

por

/por/

Jicho

lecɥ

/letʃ/

Mkono

mæcæc

/mætʃætʃ/

Moyo

polæng

/polæŋ/

Upendo

/—/

Mti

/—/

Nyumba

æn

/æn/

Mbwa

fanu

/fanu/

Paka

/—/

Kula

/—/

Kunywa

/—/

Moja

onæc

/onæk/

Mbili

aput

/aput/

Habari

/—/

Asante

/—/

Nzuri

peñaeñ

/peɲaeɲ/

Vyanzo

Ulinganishaji wa maneno

Imelinganishwa na lugha za Mochica (likely isolate) zinazohusiana

Maana KimochicaKiubykhKiyangkaalKiumbriaKifrigiaProaustroasiaKiluvian
Maji /laː/ bzə /bzə/ ngogo /ŋoɡo/ utur /ˈu.tur/ /—/ *ɗaːk /ɗaːk/ wār /waːr/
Moto oc /ok/ mzʼə /mzʼə/ ngida /ŋida/ pir /pir/ /—/ *ʔuːs /ʔuːs/ /—/
Jua jiang /dʒiaŋ/ dəɣʷa /dəɣʷa/ wargu /waɾɡu/ /—/ /—/ *tŋiːʔ /tŋiːʔ/ 𔖖𔓚 /ˈtiwad/
Mwezi si /si/ mazə /mazə/ waldar /waldaɾ/ /—/ masê /maˈseː/ /—/ 𔓜𔒄𔗦 /ˈarmas/
Nyota fanpec /fanpɛk/ tʃʷʼakʲ /tʃʷʼakʲʼ/ thurara /t̪uɾaɾa/ /—/ /—/ /—/ /—/
Mama eng /eŋ/ nan /nan/ ngama /ŋama/ matrer /ˈma.trer/ mater /ˈmater/ *maʔ /maʔ/ anni- /ˈanni/
Baba ef /ef/ tʷə /tʷə/ kanda /kanda/ patre /ˈpa.tre/ atas /aˈtas/ /—/ 𔐞𔑣𔓯𔗔 /ˈtadis/
Mimi moiñ /mojɲ/ sʁʷa /sʁʷa/ ngada /ŋada/ /—/ az /az/ *ʔaɲ /ʔaɲ/ 𔐀 /ˈamu/
Ukurasa 1/4

Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.