Cần Nùng
Kinùng
Kra-Dai (Tai, Central)
Nùng is the second-largest Tai-Kadai minority language of Vietnam after Tày (~1M speakers in northeast border provinces), to which it is very closely related — often analyzed together as a single Tày-Nùng dialect cluster within Central Tai. Several distinct sub-varieties (Nùng Phàn Slình, Nùng Cháo, Nùng Inh, Nùng An, Nùng Lòi etc.) form a continuum with both Tày to the west and Zhuang across the Chinese border. Tonal (6 tones), SVO, with Sino-Vietnamese vocabulary layers and a small Nôm Tày literary corpus.
Inakozungumzwa
Maneno 20 ya msingi katika Kinùng
Maji
nặm
/naːm˨˩/
Moto
fầy
/fəj˨˩/
Jua
tha vằn
/tʰaː˧˧vən˨˩/
Mwezi
boon
/boːn˧˧/
Mama
mé
/mɛ˨˩˧/
Baba
pò
/pɔ˨˩/
Kula
kin
/kin˧˧/
Kunywa
kin nặm
/kin˧˧naːm˨˩/
Upendo
rắc
/rak˧˥/
Moyo
cấy
/kəj˨˩˧/
Mti
mạy
/maːj˨˩/
Nyumba
rườn
/zɯən˨˩/
Mbwa
ma
/maː˧˧/
Paka
meo
/meo˧˧/
Mkono
mừ
/mɯ˨˩/
Jicho
tha
/tʰaː˧˧/
Habari
choà
/tʃɔaː˨˩/
Asante
ơn rể
/ɤn˧˧zɛ˨˩˧/
Moja
nưng
/nɯŋ˧˧/
Nzuri
đây
/ɗəj˧˧/
Vyanzo
- Edmondson & Gregerson (2007) Tai-Kadai
- Ethnologue: nut
- Glottolog: nung1290
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha za Kra-Dai (Tai, Central) zinazohusiana
| Maana | Kinùng | Kitày | Kilao | Kithai | Kithai cha Song | Kithai (Kaskazini) | Tai Dam |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | nặm /naːm˨˩/ | nặm /naːm˨˩/ | ນ້ຳ /naːm˥˩/ | น้ำ /nam˧˥/ | น้ำ /nam˧˩/ | น้ำ /nam˧˥/ | ꪙꪾꫂ /nam˦/ |
| Moto | fầy /fəj˨˩/ | phầy /fəj˨˩/ | ໄຟ /faj˥/ | ไฟ /faj˧/ | ไฟ /faj˧˩/ | ไฟ /faj˥/ | ꪼꪡ /fai˨˦/ |
| Jua | tha vằn /tʰaː˧˧vən˨˩/ | tha vằn /tʰaː˧˧vən˨˩/ | ຕາເວັນ /taː˩˧ ven˥/ | ดวงอาทิตย์ /duaŋ˧ʔaː˧tʰit˧˥/ | ตะวัน /ta˩˧ wan˧/ | ตะวัน /ta˨˩wan˥/ | ꪼꪎ /sai˨˦/ |
| Mwezi | boon /boːn˧˧/ | bươn /bɯən˧˧/ | ດວງເດືອນ /duaŋ˩˧ dɯːan˩˧/ | ดวงจันทร์ /duaŋ˧t͡ɕan˧/ | เดือน /dɯːan˧/ | เดือน /dɯːan˥/ | ꪒꪮꪙ /don˨˦/ |
| Mama | mé /mɛ˨˩˧/ | mẻ /mɛ˨˩˧/ | ແມ່ /mɛː˨˩/ | แม่ /mɛː˥˩/ | แม่ /mɛː˧˩/ | แม่ /mɛː˥˩/ | ꪵꪶꪀ /mɛː˨˦/ |
| Baba | pò /pɔ˨˩/ | pò /pɔ˨˩/ | ພໍ່ /pʰɔː˨˩/ | พ่อ /pʰɔː˥˩/ | พ่อ /pʰɔː˧˩/ | พ่อ /pʰɔː˥˩/ | ꪶꪎ /pɔ˨˦/ |
| Kula | kin /kin˧˧/ | kin /kin˧˧/ | ກິນ /kin˩˧/ | กิน /kin˧/ | กิน /kin˧/ | กิ๋น /kin˩˧/ | ꪀꪲꪙ /kin˨˦/ |
| Kunywa | kin nặm /kin˧˧naːm˨˩/ | uống /uəŋ˧˥/ | ດື່ມ /dɯːm˨˩/ | ดื่ม /dɯːm˨˩/ | ดื่ม /dɯːm˧˩/ | ดื่ม /dɯːm˥˩/ | ꪀꪲꪙ ꪙꪾꫂ /kin˨˦ nam˦/ |
| Upendo | rắc /rak˧˥/ | hắc /hak˧˥/ | ຮັກ /hak˥/ | รัก /rak˧˥/ | รัก /hak˥/ | ฮัก /hak˧˥/ | ꪥꪮꪀ /hak˧˩/ |
| Moyo | cấy /kəj˨˩˧/ | chầy /tʃəj˨˩/ | ໃຈ /t͡ɕaj˩˧/ | ใจ /t͡ɕaj˧/ | ใจ /t͡ɕaj˧/ | ใจ๋ /t͡ɕaj˩˧/ | ꪈꪲꪒ /t͡ɕai˧/ |
| Mti | mạy /maːj˨˩/ | mạy /maːj˨˩/ | ຕົ້ນໄມ້ /ton˥˩ maj˥˩/ | ต้นไม้ /ton˥˩maj˧˥/ | ต้นไม้ /ton˧˩ maj˧˩/ | ต้นไม้ /ton˧˥maj˧˥/ | ꪶꪕꪙ ꪼꪮꪉ /ton mai˨˦/ |
| Nyumba | rườn /zɯən˨˩/ | rườn /zɯən˨˩/ | ເຮືອນ /hɯːan˥/ | บ้าน /baːn˥˩/ | เรือน /rɯːan˧/ | เฮือน /hɯːan˥/ | ꪙꪮꪙ /hɯan˧˨/ |
| Mbwa | ma /maː˧˧/ | ma /maː˧˧/ | ໝາ /maː˩˧/ | หมา /maː˩˧/ | หมา /maː˩˧/ | หมา /maː˩˧/ | ꪙꪮ /maː˨˦/ |
| Paka | meo /meo˧˧/ | meo /meo˧˧/ | ແມວ /mɛːw˥/ | แมว /mɛːw˧/ | แมว /mɛːw˩˧/ | แมว /mɛːw˥/ | ꪵꪙꪺ /mɛːu˨˦/ |
| Mkono | mừ /mɯ˨˩/ | mừng /mɯŋ˨˩/ | ມື /mɯː˥/ | มือ /mɯː˧/ | มือ /mɯː˧/ | มือ /mɯː˥/ | ꪐꪮ /mɯ˨˦/ |
| Jicho | tha /tʰaː˧˧/ | tha /tʰaː˧˧/ | ຕາ /taː˩˧/ | ตา /taː˧/ | ตา /taː˧/ | ต๋า /taː˩˧/ | ꪁꪎ /taː˨˦/ |
| Habari | choà /tʃɔaː˨˩/ | chào /tʃaːw˨˩/ | ສະບາຍດີ /sa˨ baːj˩˧ diː˩˧/ | สวัสดี /sa˨˩wat˨˩diː˧/ | สบายดี /sa˩˧ baːj˩˧ diː˩˧/ | สวัสดี /sa˨˩wat˨˩diː˥/ | ꪎꪺꪎꪒꪲ /sa wad dii/ |
| Asante | ơn rể /ɤn˧˧zɛ˨˩˧/ | cảm ơn /kaːm˨˩˧ɤn˧˧/ | ຂອບໃຈ /kʰɔːp˥ t͡ɕaj˩˧/ | ขอบคุณ /kʰɔːp˨˩kʰun˧/ | ขอบใจ /kʰɔːp˩˧ t͡ɕaj˩˧/ | ขอบคุณ /kʰɔːp˨˩kʰun˥/ | ꪒꪲ ꪎꪶꪙ /t͡ɕɔp t͡ɕai/ |
| Moja | nưng /nɯŋ˧˧/ | nưng /nɯŋ˧˧/ | ໜຶ່ງ /nɯŋ˩˧/ | หนึ่ง /nɯŋ˨˩/ | หนึ่ง /nɯŋ˩/ | หนึ่ง /nɯŋ˨˩/ | ꪙꪲꪮꪉ /nɯŋ˨˦/ |
| Nzuri | đây /ɗəj˧˧/ | đây /ɗəj˧˧/ | ດີ /diː˩˧/ | ดี /diː˧/ | ดี /diː˩˧/ | ดี /diː˥/ | ꪒꪲ /diː˨˦/ |
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.