Bikol
Kibikol cha Kati
Familia ya Kiaustronesia (tawi la Kifilipino cha Kati, Bikol)
Kibikol cha Kati ni lugha kuu ya Kibikol ya eneo la Bicol kusini mwa Kisiwa cha Luzon. Lina mfumo wa vokali tisa ikijumuisha utofauti wa urefu, na lina safu nzito ya mkopo wa Kihispania ambayo ni sifa ya kawaida kwa lugha za Philippines.
Inakozungumzwa
Maneno 31 ya msingi katika Kibikol cha Kati
Maji
tubig
/tubiɡ/
Moto
kalayo
/kalajo/
Jua
saldang
/salˈdaŋ/
Mwezi
bulan
/bulan/
Nyota
bitoon
/bituʔon/
Mama
nanay
/nanaj/
Baba
tatay
/tataj/
Mimi
ako
/ʔako/
Wewe
ika
/ʔika/
Jina
ngaran
/ŋaran/
Jicho
mata
/mata/
Mkono
kamot
/kamot/
Moyo
puso
/puso/
Upendo
pagkamoot
/paɡkamoʔot/
Mti
kahoy
/kahoj/
Nyumba
harong
/haɾoŋ/
Mbwa
ayam
/ajam/
Paka
ikos
/ikos/
Kula
kakanon
/kakanon/
Kunywa
inumon
/inumon/
Moja
saro
/saɾo/
Mbili
duwa
/duwa/
Habari
kumusta
/kumusta/
Asante
dios mabalos
/dios mabalos/
Nzuri
marhay
/maɾhaj/
Kompyuta
kompyuter
/komˈpjutɛr/
Sushi
sushi
/ˈsuʃi/
Vyanzo
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha za Austronesian (Central Philippine, Bikol) zinazohusiana
| Maana | Kibikol cha Kati | Kibicolano cha Iriga | Kiwaray | Kisebuano | Kihiligaynon | Kitausug | Kimaranao |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | tubig /tubiɡ/ | tubig /tubiɡ/ | tubig /tubiɡ/ | tubig /tubiɡ/ | tubig /tubiɡ/ | tubig /tubiɡ/ | ig /iɡ/ |
| Moto | kalayo /kalajo/ | kalayo /kalajɔ/ | kalayo /kalajɔ/ | kalayo /kalajo/ | kalayo /kalajɔ/ | kayu /kaju/ | apoy /apoj/ |
| Jua | saldang /salˈdaŋ/ | aldəw /aldəw/ | adlaw /ʔadlaw/ | adlaw /adlaw/ | adlaw /ʔadlaw/ | adlaw /adlaw/ | alongan /aloŋan/ |
| Mwezi | bulan /bulan/ | bulən /bulən/ | bulan /bulan/ | bulan /bulan/ | bulan /bulan/ | bulan /bulan/ | bolan /bolan/ |
| Nyota | bitoon /bituʔon/ | bitóon /bituʔon/ | bitoon /bituʔon/ | bituon /bituˈʔon/ | bituon /bituˈʔon/ | bituun /bituʔun/ | bito-on /bitoʔon/ |
| Mama | nanay /nanaj/ | ina /ina/ | nanay /nanaj/ | inahan /inahan/ | nanay /nanaj/ | inaꞌ /inaʔ/ | ina /ina/ |
| Baba | tatay /tataj/ | ama /ama/ | tatay /tataj/ | amahan /amahan/ | tatay /tataj/ | amaꞌ /amaʔ/ | ama /ama/ |
| Mimi | ako /ʔako/ | akó /ʔako/ | ako /ʔako/ | ako /ʔaˈko/ | ako /ʔaˈko/ | aku /aku/ | ako /ako/ |
| Wewe | ika /ʔika/ | ikā /ʔika/ | ikaw /ʔikaw/ | ikaw /ʔiˈkaw/ | ikaw /ʔiˈkaw/ | ikaw /ikaw/ | seka /sɵka/ |
| Jina | ngaran /ŋaran/ | ngaran /ŋaran/ | ngaran /ŋaran/ | ngalan /ˈŋalan/ | ngalan /ˈŋalan/ | ngan /ŋan/ | ngaran /ŋaran/ |
| Jicho | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ | mata /mata/ |
| Mkono | kamot /kamot/ | kamət /kamət/ | kamot /kamɔt/ | kamot /kamot/ | kamot /kamɔt/ | lima /lima/ | lima /lima/ |
| Moyo | puso /puso/ | puso /puso/ | kasingkasing /kasiŋkasiŋ/ | kasingkasing /kasiŋkasiŋ/ | tagipusoon /taɡipusɔʔɔn/ | pusuꞌ /pusuʔ/ | pusoʔ /pusoʔ/ |
| Upendo | pagkamoot /paɡkamoʔot/ | pagkaibəg /paɡkaʔibəɡ/ | gugma /ɡuɡma/ | gugma /ɡuɡma/ | gugma /ɡuɡma/ | lasa /lasa/ | kalimo /kalimo/ |
| Mti | kahoy /kahoj/ | kahoy /kahɔj/ | kahoy /kahɔj/ | kahoy /kahoj/ | kahoy /kahɔj/ | kahuy /kahuj/ | kayo /kajo/ |
| Nyumba | harong /haɾoŋ/ | baləy /baləj/ | balay /balaj/ | balay /balaj/ | balay /balaj/ | bāy /baːj/ | walay /walaj/ |
| Mbwa | ayam /ajam/ | ayam /ajam/ | ayam /ˈʔajam/ | iro /iɾo/ | ido /ʔidɔ/ | iruꞌ /iruʔ/ | aso /aso/ |
| Paka | ikos /ikos/ | kuting /kutiŋ/ | misay /misaj/ | iring /iɾiŋ/ | kuting /kutiŋ/ | kuting /kutiŋ/ | pusa /pusa/ |
| Kula | kakanon /kakanon/ | kaən /kaʔən/ | kaon /kaʔon/ | kaon /kaʔon/ | kaon /kaʔɔn/ | kaun /kaʔun/ | mangan /maŋan/ |
| Kunywa | inumon /inumon/ | inum /inum/ | inom /ʔinɔm/ | inom /inom/ | inom /ʔinɔm/ | minum /minum/ | minom /minom/ |
| Moja | saro /saɾo/ | əsad /əsad/ | usa /ʔusa/ | usa /usa/ | isa /ʔisa/ | isa /isa/ | isa /isa/ |
| Mbili | duwa /duwa/ | darwā /darwaː/ | duha /duha/ | duha /duˈha/ | duha /duˈha/ | duwa /duwa/ | dowa /dowa/ |
| Habari | kumusta /kumusta/ | kumusta /kumusta/ | kumusta /kumusta/ | kumusta /kumusta/ | kamusta /kamusta/ | kumusta /kumusta/ | kapian /kapijan/ |
| Asante | dios mabalos /dios mabalos/ | dyos mabalos /djos mabalos/ | salamat /salamat/ | salamat /salamat/ | salamat /salamat/ | magsukul /maɡsukul/ | salamat /salamat/ |
| Nzuri | marhay /maɾhaj/ | marhəy /maɾhəj/ | maupay /maʔupaj/ | maayo /maʔajo/ | maayo /maʔajɔ/ | marayaw /marajaw/ | mapia /mapija/ |
| Kompyuta | kompyuter /komˈpjutɛr/ | kompyuter /komˈpjutɛr/ | kompyuter /komˈpjutɛr/ | kompyuter /komˈpjutɛr/ | kompyuter /komˈpjutɛr/ | kompyuter /komˈpjutɛr/ | kompyuter /komˈpjutɛr/ |
| Sushi | sushi /ˈsuʃi/ | sushi /ˈsuʃi/ | sushi /ˈsuʃi/ | sushi /ˈsuʃi/ | sushi /ˈsuʃi/ | sushi /ˈsuʃi/ | sushi /ˈsuʃi/ |
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.