晉語

Kijin

Sinitic (Jin)

FamiliaSinitic (Jin) Wasemaji約4800万人 Uandishi wa KilatiniJin phonetic notation (晉語拼音) UsomajiJin — Taiyuan

Jin Sinitiki — kiwango cha Taiyuan. Mara nyingi huainishwa kama Mandarin lakini inatenganishwa kwa sababu ya kipengele chake cha pekee: kuhifadhi toni ya kuingia (入聲 rùshēng) inayotamkwa kama sauti ya kizuizi cha koromeo, ambayo imepotea katika aina zote nyingine za Mandarin. Kipengele kikuu: glottalization tajiri mwishoni mwa silabi na matumizi mapana ya kiambishi kidogo -əʔ-.

Inakozungumzwa

Usomaji wa herufi za Han katika Kijin

Herufi Maana Usomaji Umbo IPA
one ieh² /iəʔ˨/
two er⁴⁵ /ɚ˦˥/
three san¹¹ /sæ̃˩˩/
four si⁴⁵ /sɿ˦˥/
five u⁵³ /u˥˧/
six lueh⁵ /luəʔ˥/
seven qhieh² /tɕʰiəʔ˨/
eight pah² /paʔ˨/
nine jieu⁵³ /tɕiəu˥˧/
ten seh⁵ /səʔ˥/
sun zeh⁵ /zəʔ˥/
moon yueh⁵ /yəʔ˥/
mountain san¹¹ /sæ̃˩˩/
water suei⁵³ /suei˥˧/
fire xue⁵³ /xuə˥˧/
tree mueh⁵ /muəʔ˥/
soil thu⁵³ /tʰu˥˧/
sky thien¹¹ /tʰiə̃˩˩/
ground ti⁴⁵ /ti˦˥/
sea xai⁵³ /xai˥˧/
dragon lueng¹¹ /luəŋ˩˩/
tiger xu⁵³ /xu˥˧/
dog qhye⁵³ /tɕʰye˥˧/
horse ma⁵³ /ma˥˧/
bird niau⁵³ /niau˥˧/
fish y¹¹ /y˩˩/
ox nieu¹¹ /niəu˩˩/
sheep iang¹¹ /iɑ̃˩˩/
cat mau¹¹ /mau˩˩/
person zeng¹¹ /zəŋ˩˩/
hand sou⁵³ /səu˥˧/
foot zueh² /tsuəʔ˨/
eye meh⁵ /məʔ˥/
ear er⁵³ /ɚ˥˧/
mouth khou⁵³ /kʰəu˥˧/
head theu¹¹ /tʰəu˩˩/
heart xieng¹¹ /ɕiəŋ˩˩/
blood xyueh² /ɕyəʔ˨/
meat zeh⁵ /zəʔ˥/
up sang⁵³ /sɑŋ˥˧/
down xia⁵³ /ɕia˥˧/
middle zueng¹¹ /tsuəŋ˩˩/
hit zueng⁴⁵ /tsuəŋ˦˥/
center iang¹¹ /iɑ̃˩˩/
left zue⁵³ /tsuə˥˧/
right ieu⁴⁵ /iəu˦˥/
east tung¹¹ /tuŋ˩˩/
西 west xi¹¹ /ɕi˩˩/
south nan¹¹ /næ̃˩˩/
north peh² /pəʔ˨/
go xing³⁵ /ɕiŋ˧˥/
row xang¹¹ /xɒ̃˩˩/
come lai¹¹ /lai˩˩/
leave qhy⁴⁵ /tɕʰy˦˥/
see jie⁴⁵ /tɕie˦˥/
hear veng¹¹ /vəŋ˩˩/
eat seh⁵ /səʔ˥/
drink ieng⁵³ /iəŋ˥˧/
run zeu⁵³ /tsəu˥˧/
sit zuo⁵³ /tsuo˥˧/
stand lieh⁵ /liəʔ˥/

Vyanzo

Ulinganishaji wa maneno

Imelinganishwa na lugha za Sinitic (Jin) zinazohusiana

Maana KijinKimandarini cha ChengduKihefeiKimandarin cha Xi'anKimandarin cha KunmingKisichuanKimandarini cha Nanjing
Maji /sueɪ˥˧/ /suei˥˧/ /ʂueɪ˨˦/ /fei˥˧/ /suei˥˧/ /suei˨˩˧/ /ʂueɪ˨˩˨/
Moto /xuo˥˧/ /xo˥˧/ /xuo˨˦/ /xuo˥˧/ /xo˥˧/ /xo˨˩˧/ /xuo˨˩˨/
Jua 日头 /ʐəʔ˥˦tʰəu˩/ 太阳 /tʰai˨˩˧iaŋ˨˩/ 日头 /ʐəʔ˦tʰəu˥˥/ 日头 /ʐɿ˥˥tʰou˨˦/ 太阳 /tʰæ˨˩˨iaŋ˧˩/ 太阳 /tʰai˥˩iaŋ˧˥/ 太阳 /tʰɛ˦iaŋ˩˧/
Mwezi 月亮 /yəʔ˥˦liɔ̃˩/ 月亮 /ye˨˩lia̠ŋ˨˩˧/ 月亮 /yɛʔ˦liaŋ˥˧/ 月亮 /ye˥˥liaŋ˨˩/ 月亮 /ye˧˩liaŋ˨˩˨/ 月亮 /ye˨˩liaŋ˥˩/ 月亮 /yʔ˥liaŋ˦/
Mama 妈妈 /ma˩ma/ 妈妈 /ma˥ma/ 妈妈 /ma˨˩˨ma/ /ma˨˩/ /ma˦˦/ 妈妈 /mama/ 姆妈 /m̩˧˩ma˧˩/
Baba 爹爹 /tie˩tie/ 爸爸 /pa˨˩˧pa/ /tie˨˩˨/ /pa˥˥/ /tie˦˦/ 爸爸 /papa/ /tie˧˩/
Kula /t͡sʰəʔ˨/ /tsʰɿ˨˩/ /tʂʰəʔ˦/ /tʂʰɿ˨˩/ /tsʰʅ˦˦/ /tsʰɨ˧˥/ /tʂʰʅʔ˥/
Kunywa /xəʔ˨/ /xo˨˩/ /xəʔ˦/ /xɤ˨˩/ /xo˦˦/ /xo˧˥/ /xəʔ˥/
Ukurasa 1/3

Ulinganishaji wa usomaji wa Han

Imelinganishwa na lugha za Sinitic (Jin) zinazohusiana

Herufi KijinDatong JinKihefeiKimandarini cha JianghuaiMandarin ya Gui-Liu (Liuzhou)Kimandarin cha KunmingKimandarin cha Xi'an
ieh² /iəʔ˨/ ieh⁴³ /iəʔ˦˧/ yiq⁴ /iʔ˦/ yiq⁵ /iəʔ˥/ yi³¹ /i˧˩/ yi³¹ /i˧˩/ yiq²¹ /i˨˩/
er⁴⁵ /ɚ˦˥/ er⁴⁵ /ɚ˦˥/ er⁵³ /ɚ˥˧/ er⁵³ /ɚ˥˧/ er²⁴ /ɚ˨˦/ er²¹² /ɚ˨˩˨/ er⁴⁴ /ɚ˦˦/
san¹¹ /sæ̃˩˩/ san³¹ /sæ̃˧˩/ san²¹ /sæ̃˨˩/ san³³ /sã˧˧/ san⁴⁴ /san˦˦/ san⁴⁴ /sã˦˦/ san²¹ /sã˨˩/
si⁴⁵ /sɿ˦˥/ si⁴⁵ /sɿ˦˥/ si⁵³ /sɿ˥˧/ si⁵¹ /sɿ˥˩/ si²⁴ /sɿ˨˦/ si²¹² /sɿ˨˩˨/ si⁴⁴ /sɿ˦˦/
u⁵³ /u˥˧/ u⁵³ /u˥˧/ wu²⁴ /u˨˦/ wu³⁵ /u˧˥/ wu⁵³ /u˥˧/ wu⁵³ /u˥˧/ wu⁵³ /u˥˧/
lueh⁵ /luəʔ˥/ lueh⁵⁴ /luəʔ˥˦/ luq⁴ /lɤʔ˦/ liuq⁵ /liuʔ˥/ lou³¹ /lou˧˩/ liu³¹ /liu˧˩/ liuq²¹ /liou˨˩/
qhieh² /tɕʰiəʔ˨/ qhieh⁴³ /tɕʰiəʔ˦˧/ ciq⁴ /tsʰəʔ˦/ ciq⁵ /tsʰiəʔ˥/ ci³¹ /tsʰi˧˩/ qi³¹ /tɕʰi˧˩/ qiq²¹ /tɕʰi˨˩/
pah² /paʔ˨/ pah⁴³ /paʔ˦˧/ baq⁴ /paʔ˦/ baq⁵ /paʔ˥/ ba³¹ /pa˧˩/ ba³¹ /pa˧˩/ baq²¹ /pa˨˩/
jieu⁵³ /tɕiəu˥˧/ jieu⁵³ /tɕiəu˥˧/ jiu²⁴ /tɕiɯ˨˦/ jiu²¹² /tɕiɤu˨˩˨/ jiu⁵³ /tɕiou˥˧/ jiu⁵³ /tɕiou˥˧/ jiu⁵³ /tɕiou˥˧/
seh⁵ /səʔ˥/ seh⁵⁴ /səʔ˥˦/ siq⁴ /səʔ˦/ sheq⁵ /ʂəʔ˥/ si³¹ /sɿ˧˩/ si³¹ /sɿ˧˩/ siq²⁴ /sʐ̩˨˦/
Ukurasa 1/7

Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.