Chimakonde
Маконде
Atlantic-Congo (Bantu, Yao-Makonde)
Makonde (Chimakonde, also Shimakonde) is a Bantu language straddling the Tanzania-Mozambique border on the Makonde Plateau. The Makonde people are world-famous for their ebony sculpture tradition (mapiko masks, lipico ceremonial objects) — UNESCO recognised the Makonde Mapiko masquerade as Intangible Heritage in 2008. The Mozambican Makonde led the FRELIMO armed struggle for independence (1964-74), giving the language strong political identity south of the border. Northern (Tanzania) and southern (Mozambique) varieties differ noticeably; the boundary is partly the Ruvuma River.
Где на нём говорят
20 основных слов на языке Маконде
Вода
mashi
/maʃi/
Огонь
moto
/moto/
Солнце
lyuva
/ʎuβa/
Луна
mwedi
/mwedi/
Мать
mama
/mama/
Отец
baba
/baba/
Есть
kulya
/kuʎa/
Пить
kunwa
/kunwa/
Любовь
kupenda
/kupenda/
Сердце
mtima
/mtima/
Дерево
mti
/mti/
Дом
nyumba
/ɲumba/
Собака
nshenye
/nʃeɲe/
Кошка
paka
/paka/
Рука
nkono
/nkono/
Глаз
liso
/liso/
Привет
nakushukuru
/nakuʃukuɾu/
Спасибо
nashukuru
/naʃukuɾu/
Один
nimo
/nimo/
Хороший
shibwana
/ʃibwana/
Источники
Сравнение слов
Сравнение с родственными языками Atlantic-Congo (Bantu, Yao-Makonde)
| Значение | Маконде | Шамбала | Сангу | Ньямвези | Сена | Яо | Сукума |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Вода | mashi /maʃi/ | mazi /mazi/ | ameenzi /ameːnzi/ | minzi /minzi/ | madzi /madzi/ | mesi /mesi/ | minzi /minzi/ |
| Огонь | moto /moto/ | moto /moto/ | umoto /umoto/ | moto /moto/ | moto /moto/ | moto /moto/ | moto /moto/ |
| Солнце | lyuva /ʎuβa/ | zuwa /zuwa/ | liluga /liluɡa/ | izuba /izuβa/ | dzuwa /dzuwa/ | lyuwa /ʎuwa/ | ilyuva /iʎuβa/ |
| Луна | mwedi /mwedi/ | mwezi /mwezi/ | umwesi /umwesi/ | ng'wezi /ŋweːzi/ | mwedzi /mwedzi/ | mwesi /mwesi/ | ng'wezi /ŋweːzi/ |
| Мать | mama /mama/ | mama /mama/ | mama /mama/ | mayu /majʊ/ | mai /mai/ | amao /amaː/ | mayu /maju/ |
| Отец | baba /baba/ | baba /baba/ | baba /baba/ | baba /baba/ | baba /baba/ | atati /atati/ | baba /baba/ |
| Есть | kulya /kuʎa/ | kuya /kuja/ | kulya /kuʎa/ | kulya /kuʎa/ | kudya /kudja/ | kulya /kuʎa/ | kulya /kuʎa/ |
| Пить | kunwa /kunwa/ | kunywa /kuɲwa/ | kunwa /kunwa/ | kunywa /kuɲwa/ | kumwa /kumwa/ | kumwa /kumwa/ | kuhwa /kuhwa/ |
| Любовь | kupenda /kupenda/ | kwenda /kwenda/ | ulungu /uluŋɡu/ | butogwa /butoɡwa/ | kufuna /kufuna/ | chikondi /tʃikondi/ | butogwa /butoɡwa/ |
| Сердце | mtima /mtima/ | mwoyo /mwojo/ | umutima /umutima/ | mtima /mtima/ | mtima /mtima/ | mtima /mtima/ | ngholo /ŋɡoːlo/ |
| Дерево | mti /mti/ | mti /mti/ | umuti /umuti/ | mti /mti/ | mtengo /mteŋɡo/ | mtela /mtela/ | mti /mti/ |
| Дом | nyumba /ɲumba/ | nyumba /ɲumba/ | inyumba /iɲumba/ | kaya /kaja/ | nyumba /ɲumba/ | nyumba /ɲumba/ | kaya /kaja/ |
| Собака | nshenye /nʃeɲe/ | mbwa /mbwa/ | imbwa /imbwa/ | mbwa /mbwa/ | mbwa /mbwa/ | mbwa /mbwa/ | mbwa /mbwa/ |
| Кошка | paka /paka/ | paka /paka/ | paka /paka/ | paka /paka/ | paka /paka/ | paka /paka/ | kalulu /kalulu/ |
| Рука | nkono /nkono/ | ukono /ukono/ | ukuboko /ukuboko/ | ikobo /ikoβo/ | nkono /nkono/ | ngaila /ŋɡaila/ | nkhono /ŋkono/ |
| Глаз | liso /liso/ | izo /izo/ | iliho /iliho/ | liso /liso/ | diso /diso/ | liso /liso/ | liso /liso/ |
| Привет | nakushukuru /nakuʃukuɾu/ | nashukuru /naʃukuɾu/ | mbasala /mbasala/ | mwadita /mwadita/ | mwadzukabwanji /mwadzukabwandʒi/ | salama /salama/ | mwangaluka /mwaŋɡaluka/ |
| Спасибо | nashukuru /naʃukuɾu/ | asante /asante/ | nashukulu /naʃukulu/ | twabakaba /twaβakaβa/ | ndatenda /ndatenda/ | nakwete /nakwete/ | nakulumba /nakulumba/ |
| Один | nimo /nimo/ | imo /imo/ | imo /imo/ | imo /imo/ | posi /posi/ | mo /mo/ | imo /imo/ |
| Хороший | shibwana /ʃibwana/ | hedi /hedi/ | kwifwa /kwifwa/ | lihi /lihi/ | nadidi /nadidi/ | chechete /tʃetʃete/ | shihi /ʃihi/ |
Часть LangMap — проекта визуализации языков. Это статическое, индексируемое резюме; интерактивные карты предлагают аудио произношения, фильтры и вид глобуса.