Awajún chichám
아구아루나어
Jivaroan
아구아루나어(Awajún chichám, "아와훈인의 말")는 가장 큰 히바로어로, 페루의 아마존-안데스 생태 전이 지역에서 약 50,000-55,000명의 아와훈인들이 사용한다. 히바로어족은 4-5개의 밀접하게 관련된 언어(슈아르 jiv, 아추아르 acu, 후암비사, 시위아르, 아와훈 agr)로 이루어진 작은 고립된 남미 어족으로, 본거지는 페루-에콰도르 국경의 마라뇬 강 유역에 걸쳐 있다. 아와훈 사용자들은 에콰도르의 슈아르인과 민족적으로 관련되지만 언어학적으로는 구별된다; 상호 이해는 부분적이다. 아와훈어는 히바로어족의 특징을 유지한다: 비음 모음, 초점 표지, 분류사-명사 구문, 그리고 열대우림에 대한 완전한 민족생물학적 어휘. 2009년의 바구아 학살은 아와훈인의 토지 권리에 국제적 주목을 가져왔다.
사용 지역
아구아루나어의 핵심 단어 20개
물
yumi
/jumi/
불
úkam
/úkam/
해
etsá
/etsá/
달
nántu
/nántu/
어머니
dukú
/dukú/
아버지
apá
/apá/
먹다
yuwámu
/juwámu/
마시다
úmag
/úmaɡ/
사랑
amaja
/amaha/
마음
anéntai
/anɛ́ntaj/
나무
númi
/númi/
집
jegámu
/heɡámu/
개
yawá
/jawá/
고양이
micha
/mitʃa/
손
uwéj
/uwéh/
눈
jíi
/híː/
안녕하세요
pujámek
/puhámɛk/
감사합니다
see
/sɛː/
하나
makichik
/makitʃik/
좋은
ímia
/ímia/
출처
단어 비교
Jivaroan 계열 관련 언어와 비교
| 뜻 | 아구아루나어 | 아추아르어 | 슈아르어 | 하카루어 | 라코타어 | 다코타어 | 베자어 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 물 | yumi /jumi/ | yumi /jumi/ | yumi /jumi/ | uma /uma/ | mní /mní/ | mní /mní/ | yam /jam/ |
| 불 | úkam /úkam/ | ji /dʒi/ | ji /dʒi/ | nina /nina/ | pȟéta /pˣéta/ | phéta /pʰéta/ | neʼaat /neʔaːt/ |
| 해 | etsá /etsá/ | etsa /etsa/ | etsa /etsa/ | ñiwi /ɲiwi/ | wí /wí/ | aŋpétuwí /aŋpétuwí/ | yint /jint/ |
| 달 | nántu /nántu/ | nantu /nantu/ | nantu /nantu/ | phaxshi /pʰaχʃi/ | haŋhépi wí /haŋhépi wí/ | haŋyétuwí /haŋjétuwí/ | tirig /tiɾiɡ/ |
| 어머니 | dukú /dukú/ | nukur /nukuɾ/ | nukur /nukuɾ/ | mama /mama/ | iná /iná/ | iná /iná/ | indee /iːndeː/ |
| 아버지 | apá /apá/ | apar /apaɾ/ | apar /apaɾ/ | awki /awki/ | até /até/ | até /até/ | baab /baːb/ |
| 먹다 | yuwámu /juwámu/ | yuata /juata/ | yuata /juata/ | mankaña /mankaɲa/ | yúta /júta/ | yúta /júta/ | tame /tame/ |
| 마시다 | úmag /úmaɡ/ | umarta /umaɾta/ | umarta /umaɾta/ | umaña /umaɲa/ | yatkáŋ /jatkáŋ/ | yatkáŋ /jatkáŋ/ | gwaʼa /ɡʷaʕa/ |
| 사랑 | amaja /amaha/ | anentin /anentin/ | anentaiti /anentaiti/ | munasiña /munasiɲa/ | thečhíȟila /tʰetʃʰíxila/ | thečhíȟida /tʰetʃʰíχida/ | kima /kima/ |
| 마음 | anéntai /anɛ́ntaj/ | enentai /enentai/ | enentai /enentai/ | chuyma /tʃujma/ | čhaŋté /tʃʰaŋté/ | čhaŋté /tʃʰaŋté/ | ginʼa /ɡinʕa/ |
| 나무 | númi /númi/ | numi /numi/ | numi /numi/ | qhura /qʰuɾa/ | čháŋ /tʃʰáŋ/ | čháŋ /tʃʰáŋ/ | hindeb /hindeb/ |
| 집 | jegámu /heɡámu/ | jea /dʒea/ | jea /dʒea/ | uta /uta/ | thípi /tʰípi/ | thípi /tʰípi/ | gaw /ɡaw/ |
| 개 | yawá /jawá/ | yawa /jawa/ | yawá /jaˈwa/ | anu /anu/ | šúŋka /ʃúŋka/ | šúŋka /ʃúŋka/ | yas /jas/ |
| 고양이 | micha /mitʃa/ | micha /mitʃa/ | micha /mitʃa/ | phishi /pʰiʃi/ | igmúŋke /iɡmúŋke/ | igmúŋ /iɡmúŋ/ | kabsoot /kabsoːt/ |
| 손 | uwéj /uwéh/ | uwej /uwedʒ/ | uwej /uwedʒ/ | amrra /amra/ | napé /napé/ | napé /napé/ | ay /aj/ |
| 눈 | jíi /híː/ | jii /dʒiː/ | jii /dʒiː/ | nayri /najɾi/ | ištá /iʃtá/ | ištá /iʃtá/ | liili /liːli/ |
| 안녕하세요 | pujámek /puhámɛk/ | pujamek /pudʒamek/ | pujamek /pudʒamek/ | kamishti /kamiʃti/ | háu /háu/ | háu /háu/ | salaam /salaːm/ |
| 감사합니다 | see /sɛː/ | mai-tikut /majtikut/ | yuminsajme /juminsadʒme/ | yuspaa /juspaː/ | philámayaye /pʰilámajaje/ | pidámayaye /pidámajaje/ | baraʼoo /baɾaʕoː/ |
| 하나 | makichik /makitʃik/ | kichik /kitʃik/ | chikichik /tʃikitʃik/ | maya /maja/ | waŋží /waŋʒí/ | waŋžidaŋ /waŋʒidaŋ/ | gaal /ɡaːl/ |
| 좋은 | ímia /ímia/ | penker /peŋkeɾ/ | penker /peŋkeɾ/ | shuma /ʃuma/ | wašté /waʃté/ | wašté /waʃté/ | dabaab /dabaːb/ |
LangMap — 언어 시각화 프로젝트의 일부입니다. 정적이고 크롤링 가능한 요약이며, 인터랙티브 지도에서는 발음 음성, 필터, 지구본 보기를 제공합니다.