Tarifiyt
תאריפית
אפרו-אסייתית (ברברית, צפוני)
ידוע גם כ: Tarifit, Riffian, Berber Rif
תאריפית (ברברית של הריף) היא וריאנט הברברי של הרי הריף בצפון מרוקו. פריקטיביזציה חזקה של עיצורי סתימה (b > β, d > ð וכו') המזכירה ולשית מבדילה אותה בבירור משאר הוריאנטים הברברים המרוקאים.
היכן מדוברת
31 מילים בסיסיות בתאריפית
מים
ⴰⵎⴰⵏ
/aman/
אש
ⵜⵎⵙⵙⵉ
/θmesːi/
שמש
ⵜⴼⵓⵢⵜ
/θfujθ/
ירח
ⴰⵢⵢⵓⵔ
/ajːuɾ/
כוכב
ⵉⵜⵔⵉ
/iθri/
אמא
ⵢⵎⵎⴰ
/jemːa/
אבא
ⴱⴰⴱⴰ
/baba/
אני
ⵏⵜⵛ
/nətʃ/
אתה
ⵛⴽ
/ʃək/
שם
ⵉⵙⵎ
/isəm/
עין
ⵜⵉⵟ
/θitˤ/
יד
ⴼⵓⵙ
/fus/
לב
ⵓⵍ
/ul/
אהבה
ⵜⴰⵢⵔⵉ
/tajɾi/
עץ
ⴰⵙⵖⴰⵔ
/asʁaɾ/
בית
ⵜⴰⴷⴷⴰⵔⵜ
/θadːaɾt/
כלב
ⴰⵢⴷⵉ
/ajdi/
חתול
ⵎⵓⵛⵛ
/mutʃː/
לאכול
ⵜⵛ
/etʃ/
לשתות
ⵙⵓ
/su/
אחד
ⵉⵊⵊ
/ijː/
שתיים
ⵜⵏⴰⵢⵏ
/θnajən/
שלום
ⴰⵣⵓⵍ
/azul/
תודה
ⵜⴰⵏⵎⵎⵉⵔⵜ
/tanəmːiɾt/
טוב
ⵛⵏⵎⵓ
/ʃenmu/
מקורות
- Ethnologue: rif
- Lafkioui (2007) Atlas linguistique des variétés berbères du Rif
- El Hannouche (2010) Ghomara Berber: A Sketch Grammar
השוואת מילים
בהשוואה לשפות Afro-Asiatic (Berber, Northern) קשורות
| משמעות | תאריפית | שאוויה | תמאזיגת אטלס המרכזי | תמאזיגת מרוקאית תקנית | תאשלחית | קבילית | תמאשק (טוארג) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| מים | ⴰⵎⴰⵏ /aman/ | aman /aman/ | ⴰⵎⴰⵏ /aman/ | ⴰⵎⴰⵏ /aman/ | ⴰⵎⴰⵏ /aman/ | aman /aman/ | ⴰⵎⴰⵏ /aman/ |
| אש | ⵜⵎⵙⵙⵉ /θmesːi/ | times /times/ | ⵜⵉⵎⵙ /times/ | ⵜⵉⵎⵙⵙⵉ /timsːi/ | ⵜⵉⵎⵙⵉ /timsi/ | times /timəs/ | ⵜⵎⵙⵉ /təmsi/ |
| שמש | ⵜⴼⵓⵢⵜ /θfujθ/ | ittij /itːiʒ/ | ⵜⴰⴼⵓⴽⵜ /tafukt/ | ⵜⴰⴼⵓⴽⵜ /tafukt/ | ⵜⴰⴼⵓⴽⵜ /tafukt/ | iṭij /itˤiʒ/ | ⵜⴰⴼⵓⴽ /tafuk/ |
| ירח | ⴰⵢⵢⵓⵔ /ajːuɾ/ | ayur /ajuɾ/ | ⴰⵢⵢⵓⵔ /ajːuɾ/ | ⴰⵢⵢⵓⵔ /ajːur/ | ⴰⵢⵢⵓⵔ /ajːuɾ/ | aggur /aɡːuɾ/ | ⴰⵢⵓⵔ /ajor/ |
| כוכב | ⵉⵜⵔⵉ /iθri/ | itri /iθri/ | ⵉⵜⵔⵉ /itri/ | ⵉⵜⵔⵉ /itri/ | ⵉⵜⵔⵉ /itri/ | itri /itri/ | ⴰⵜⵔⵉ /atri/ |
| אמא | ⵢⵎⵎⴰ /jemːa/ | ima /ima/ | ⵢⵎⵎⴰ /jemːa/ | ⵉⵎⵎⴰ /imːa/ | ⵉⵎⵎⴰ /imːa/ | yemma /jəmːa/ | ⴰⵏⵏⴰ /anːa/ |
| אבא | ⴱⴰⴱⴰ /baba/ | baba /baba/ | ⴱⴰⴱⴰ /baba/ | ⴱⴰⴱⴰ /baba/ | ⴱⴰⴱⴰ /baba/ | baba /baba/ | ⴰⴱⴱⴰ /abba/ |
| אני | ⵏⵜⵛ /nətʃ/ | nec /nətʃ/ | ⵏⴽⴽ /nəkː/ | ⵏⴽⴽ /nəkː/ | ⵏⴽⴽⵉ /nəkːi/ | nekk /nəkː/ | ⵏⴽⴽ /nækː/ |
| אתה | ⵛⴽ /ʃək/ | cek /ʃək/ | ⵛⴽⴽ /ʃəkː/ | ⴽⵢⵢⵉ /kəjːi/ | ⴽⵢⵢⵉ /kəjːi/ | kečč /kətʃː/ | ⴽⵢ /kæj/ |
| שם | ⵉⵙⵎ /isəm/ | isem /isəm/ | ⵉⵙⵎ /isəm/ | ⵉⵙⵎ /isəm/ | ⵉⵙⵎ /ism/ | isem /isəm/ | ⴻⵙⵎ /esæm/ |
| עין | ⵜⵉⵟ /θitˤ/ | tiṭ /titˤ/ | ⵜⵉⵟⵟ /titˤː/ | ⵜⵉⵟⵟ /titˤː/ | ⵜⵉⵟⵟ /titˤː/ | tiṭ /titˤ/ | ⵜⵉⵟⵟ /titˤː/ |
| יד | ⴼⵓⵙ /fus/ | afus /afus/ | ⴰⴼⵓⵙ /afus/ | ⴰⴼⵓⵙ /afus/ | ⴰⴼⵓⵙ /afus/ | afus /afus/ | ⴰⴼⵓⵙ /afus/ |
| לב | ⵓⵍ /ul/ | ul /ul/ | ⵓⵍ /ul/ | ⵓⵍ /ul/ | ⵓⵍ /ul/ | ul /ul/ | ⵓⵍ /ul/ |
| אהבה | ⵜⴰⵢⵔⵉ /tajɾi/ | tayri /tajɾi/ | ⵜⴰⵢⵔⵉ /tajɾi/ | ⵜⴰⵢⵔⵉ /tajri/ | ⵜⴰⵢⵔⵉ /tajɾi/ | tayri /tajɾi/ | ⵜⴰⵔⴰ /tara/ |
| עץ | ⴰⵙⵖⴰⵔ /asʁaɾ/ | aseklu /asekːlu/ | ⴰⵙⴽⵍⵓ /aseklu/ | ⴰⵙⴽⵍⵓ /asəklu/ | ⴰⵙⴽⵍⵓ /aseklu/ | ttejra /tːəʒɾa/ | ⴰⵛⴽ /aʃək/ |
| בית | ⵜⴰⴷⴷⴰⵔⵜ /θadːaɾt/ | axxam /axːam/ | ⵜⵉⴳⵎⵎⵉ /tiɡemːi/ | ⵜⵉⴳⵎⵎⵉ /tiɡəmːi/ | ⵜⵉⴳⵎⵎⵉ /tiɡemːi/ | axxam /aχːam/ | ⴻⵀⵏ /ehən/ |
| כלב | ⴰⵢⴷⵉ /ajdi/ | aydi /ajdi/ | ⴰⵢⴷⵉ /ajdi/ | ⴰⵢⴷⵉ /ajdi/ | ⴰⵢⴷⵉ /ajdi/ | aydi /ajdi/ | ⴰⵢⴷⵉ /ajdi/ |
| חתול | ⵎⵓⵛⵛ /mutʃː/ | mucc /mutʃː/ | ⴰⵎⵓⵛ /amuʃ/ | ⴰⵎⵓⵛⵛ /amutʃː/ | ⴰⵎⵓⵛ /amuʃ/ | amcic /amʃiʃ/ | ⴰⵎⵓⵛ /amuʃ/ |
| לאכול | ⵜⵛ /etʃ/ | etš /etʃ/ | ⵛⵛ /etʃː/ | ⵛⵛ /ətʃː/ | ⵛⵛ /tʃː/ | ečč /ətʃː/ | ⴽⵛ /əkʃ/ |
| לשתות | ⵙⵓ /su/ | su /su/ | ⵙⵡ /səw/ | ⵙⵓ /su/ | ⵙⵙⵓ /sːu/ | sew /səw/ | ⵙⵓ /əsu/ |
| אחד | ⵉⵊⵊ /ijː/ | ijj /ijː/ | ⵢⴰⵏ /jan/ | ⵢⴰⵏ /jan/ | ⵢⴰⵏ /jan/ | yiwen /jiwən/ | ⵉⵢⵏ /ijən/ |
| שתיים | ⵜⵏⴰⵢⵏ /θnajən/ | sen /sən/ | ⵙⵉⵏ /sin/ | ⵙⵉⵏ /sin/ | ⵙⵉⵏ /sin/ | sin /sin/ | ⵛⵛⵉⵏ /əʃːin/ |
| שלום | ⴰⵣⵓⵍ /azul/ | azul /azul/ | ⴰⵣⵓⵍ /azul/ | ⴰⵣⵓⵍ /azul/ | ⴰⵣⵓⵍ /azul/ | azul /azul/ | ⵎⴰ ⵜⵍⵍⴰ /ma təlːa/ |
| תודה | ⵜⴰⵏⵎⵎⵉⵔⵜ /tanəmːiɾt/ | tanmirt /tanmiɾt/ | ⵜⴰⵏⵎⵎⵉⵔⵜ /tanmːiɾt/ | ⵜⴰⵏⵎⵎⵉⵔⵜ /tanəmːirt/ | ⵜⴰⵏⵎⵎⵉⵔⵜ /tanmːiɾt/ | tanemmirt /tanəmːiɾt/ | ⵜⴰⵏⵎⵎⵉⵔⵜ /tanəmːiɾt/ |
| טוב | ⵛⵏⵎⵓ /ʃenmu/ | ighwdha /iʁʷða/ | ⵉⴼⵓⵍⴽⵉ /ifulki/ | ⵉⴼⵓⵍⴽⵉ /ifulki/ | ⵉⴼⵓⵍⴽⵉ /ifulki/ | yelha /jəlħa/ | ⵉⵀⵓⵙⵙⵏ /ihosːən/ |
חלק מ-LangMap — פרויקט להמחשת שפות. זהו סיכום סטטי הניתן לסריקה; המפות האינטראקטיביות מציעות שמע הגייה, מסננים ותצוגת גלובוס.