ᠰᡞᠪᡝ ᡤᡞᠰᡠᠨ

锡伯语

通古斯语系(满-那乃语族,满语 — 满语的姊妹/方言)

语系通古斯语系(满-那乃语族,满语 — 满语的姊妹/方言) 使用者~30K 文字满文 国家中国 官方语言否(国家通用语言为普通话;锡伯语用于察布查尔锡伯自治县的教育) 活力易危 ISO 639-3sjo

锡伯语(又 Sibe,ᠰᡞᠪᡝ Sibe)是满-那乃分支的通古斯语,与满语(mnc)密切相关 —— 关于二者是分立语言还是单一满-锡伯复合体的方言,至今仍有争议。锡伯人是满族的一支,1764 年被清朝重新安置到新疆伊犁河谷作为军事驻防营,王朝崩溃后仍留在该地。如今锡伯语是唯一具有活跃识字和教育计划的现存满系语言(在察布查尔锡伯自治县),与东北中国的满语本身仅有少数年长的母语使用者形成对比。锡伯语保留了历史性的满文竖写,是复兴满学研究的重要资源。

使用地区

锡伯语的31个核心词

ᠮᡠᡴᡝ

/mukə/

ᡨᡠᠸᠠ

/tuwa/

太阳

ᠰᡠᠨ

/sun/

月亮

ᠪᡳᠶᠠ

/bija/

ᡠᠰᡳᡥᠠ

/usˈχa/

母亲

ᡝᠨᡞᠶᡝ

/ənije/

父亲

ᠠᠮᠠ

/ama/

ᠪᡳ

/bi/

ᠰᡳ

/ɕi/

名字

ᡤᡝᠪᡠ

/ɡəˈvu/

眼睛

ᠶᠠᠰᠠ

/jasa/

ᡤᠠᠯᠠ

/ɡala/

ᠨᡳᠶᠠᠮᠠᠨ

/nijaman/

ᠴᡳᠯᡨᡠᠮᠪᡳ

/tʃiltumbi/

ᠮᠣᠯᠣ

/molo/

房子

ᠪᠣᠣ

/boː/

ᡳᠨᡩᠠᡥᡡᠨ

/indaxun/

ᡴᡝᠰᡳᡴᡝ

/kəsikə/

ᠵᡝᠮᠪᡞ

/dʒəmbi/

ᠣᠮᡳᠪᡞ

/omibi/

ᡝᠮᡠ

/əmu/

ᠵᡠᠸᡝ

/dʒuə/

你好

ᠨᡳᠩᡤᡝ ᠰᠠᡳᠨ

/niŋɡe sain/

谢谢

ᠪᠠᠨᡳᡥᠠ

/banixa/

ᠰᠠᡳᠨ

/sain/

来源

单词比较

与Tungusic (Manchu-Nanai, Manchu — sister/dialect of Manchu)相关语言比较

含义 锡伯语满语女真语那乃语乌德盖语埃文基语埃文语
ᠮᡠᡴᡝ /mukə/ ᠮᡠᡴᡝ /mukə/ muke /muke/ муэ /mue/ уй /uj/ мӯ /muː/ мӯ /muː/
ᡨᡠᠸᠠ /tuwa/ ᡨᡠᠸᠠ /tuwa/ tuwa /tuwa/ това /tova/ тогбо /toɡbo/ того /toɡo/ тоог /toːɡ/
太阳 ᠰᡠᠨ /sun/ ᡧᡠᠨ /ʃun/ šun /ʃun/ сиун /siun/ даигаси /daiɡasi/ дылача /dɯlatɕa/ нөлтэн /nølten/
月亮 ᠪᡳᠶᠠ /bija/ ᠪᡳᠶᠠ /bija/ biya /bija/ биа /bia/ биа /bia/ бега /beɡa/ бяг /bjaɡ/
ᡠᠰᡳᡥᠠ /usˈχa/ ᡠᠰᡳᡥᠠ /usiˈχa/ usiha /usixa/ хосякта /xoˈsʲakta/ ваикта /ˈwaikta/ осикта /oˈsikta/ осикат /oˈsikat/
母亲 ᡝᠨᡞᠶᡝ /ənije/ ᡝᠨᡳᠶᡝ /ənijə/ eme /eme/ энин /enin/ энэ /ene/ эни /eni/ эньэн /eɲen/
父亲 ᠠᠮᠠ /ama/ ᠠᠮᠠ /ama/ ama /ama/ ама /ama/ амэ /amə/ амин /amin/ аман /aman/
ᠪᡳ /bi/ ᠪᡳ /bi/ bi /bi/ ми /mi/ би /bi/ би /bi/ би /bi/
1/4

汉字读音比较

与Tungusic > Southern Tungusic > Manchu-Sibe相关语言比较

汉字 锡伯语女真语满语原始通古斯语契丹语原始蒙古语训读 (日本固有词)
emu /əmu/ emu /emu/ emu /emu/ *əmun /*əmun/ om /əm/ *nigen /*niɡen/ hito /çito/
juwe /dʑuwə/ juwe /dʑuwe/ juwe /dʒuwə/ *dʒuər /*dʒuər/ jur /dʒur/ *qoyar /*qojar/ futa /ɸɯta/
ilan /ilan/ ilan /ilan/ ilan /ilan/ *ilan /*ilan/ gur /ɡur/ *gurba(n) /*gurban/ mi /mi/
duin /duin/ duin /duin/ duin /duin/ *dügin /*dyɡin/ dur /dur/ *dörbe(n) /*dœrben/ yo /jo/
sunja /sundʑa/ sunja /sundʑa/ sunja /sundʒa/ *tuɲga /*tuɲɡa/ tau /tau/ *tabu(n) /*tabun/ itsu /itsɯ/
ninggun /niŋɢun/ ninggun /niŋɡun/ ninggun /niŋɡun/ *ɲuŋun /*ɲuŋun/ nil /nil/ *jirguɣa(n) /*dʒirɣuɣan/ mu /mɯ/
nadan /nadan/ nadan /nadan/ nadan /nadan/ *nadan /*nadan/ dalu /dalu/ *doluɣa(n) /*doluɣan/ nana /nana/
jakūn /dʑakɯn/ jakūn /dʑakɯn/ jakūn /dʒakʰuːn/ *dʒapkun /*dʒapkun/ naim /naim/ *nayima(n) /*najiman/ ya /ja/
uyun /ujun/ uyun /ujun/ uyun /ujun/ *xəgün /*xəɡyn/ isen /isen/ *yersü(n) /*jersyn/ kokono /kokono/
juwan /dʑuwan/ juwan /dʑuwan/ juwan /dʒuwan/ *dʒuwan /*dʒuwan/ par /par/ *harba(n) /*harban/ /toː/
1/7

LangMap — 语言可视化项目的一部分。这是静态、可抓取的摘要;交互式地图提供发音音频、筛选和地球视图。