Akawaio
阿卡瓦約語
加勒比語系
阿卡瓦伊奧語(亦叫 Kapon 或者 Kapóng)係一種加勒比語系語言,主要通行於圭亞那上馬扎魯尼地區,喺委內瑞拉同巴西亦有相關社群。Glottolog 將佢同因加里科語合併做「阿卡瓦伊奧—因加里科語」,而其他分類就將 Kapóng 用作可能亦涉及帕塔莫納語嘅更大類名稱,所以名稱同界線會因分類而唔同。呢種語言形態複雜而且以後綴為主;動詞可以帶多個標記,表示參與者、時、體、方向同其他意思,基本成分語序通常形容為主語—賓語—動詞。佢採用以拉丁字母做基礎嘅實用正字法;社群工作已經產出初級讀本、翻譯材料同2014年出版嘅阿卡瓦伊奧語—英語詞典。呢種語言仍然用於上馬扎魯尼社群同文化、宗教生活,但隨住英語、葡萄牙語同西班牙語日益主導學校教育同廣域交流,Glottolog 將佢列為受威脅語言。
使用地區
阿卡瓦約語嘅31個核心詞
水
tuna
/tu.na/
火
abɔk
/ə.bɔk/
日頭
weyu
/we.ju/
月光
nuno
/nu.no/
星
sirikö
/siɾikɯ/
母親
saŋ
/sɑŋ/
父親
papai
/pa.pai/
我
üürü
/ɯːɾɯ/
你
amürü
/amɯɾɯ/
名
ese'
/eseʔ/
眼
emïk
/e.mɨk/
手
pana
/pa.na/
心
mïda
/mɨ.da/
愛
waiko
/wai.ko/
樹
pupö
/pu.pɔ/
屋
enna
/en.na/
狗
inu
/i.nu/
貓
mïta
/mɨ.ta/
食
enu
/e.nu/
飲
pʉra
/pɨ.ra/
一
teginnö
/te.ɡin.nɔ/
二
asa'rö
/asaʔɾɯ/
你好
kapon
/ka.pon/
多謝
tabe
/ta.be/
好
wagɨ
/wa.ɡɨ/
布穀鳥
pika
/piˈka/
單詞比較
同Cariban相關語言比較
| 意思 | 阿卡瓦約語 | 加利比加勒比語 | 佩蒙語 | 馬基里塔雷語 | 加里富納語 | 姆比亞瓜拉尼語 | 西西里語 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 水 | tuna /tu.na/ | tuna /tuna/ | kü /ky/ | tuna /tuna/ | huya /huja/ | y /ɨ/ | acqua /akkwa/ |
| 火 | abɔk /ə.bɔk/ | wàto /wahto/ | apok /apɔk/ | kayuwane /kajuwane/ | watu /watu/ | tata /ta.ˈta/ | focu /fɔku/ |
| 日頭 | weyu /we.ju/ | weju /weju/ | wato /watɯ/ | shi /ʃi/ | weyu /weju/ | nhamandu /ɲã.mɑ̃.ˈdu/ | suli /suli/ |
| 月光 | nuno /nu.no/ | nuno /nuno/ | karo /kaɾɯ/ | nuna /nuna/ | hati /hati/ | jaxy /ʒa.ˈʃɨ/ | luna /luna/ |
| 星 | sirikö /siɾikɯ/ | siriko /siɾiko/ | chirikö /tʃiɾikø/ | sirikö /ʃirikœ/ | waruguma /waɾuɡuma/ | jaxy tata /dʒaʃɨ taˈta/ | stidda /ˈstɪɖːa/ |
| 母親 | saŋ /sɑŋ/ | sano /sano/ | mamã /mamɑ̃/ | ñawi /ɲawi/ | úguchu /uɡutʃu/ | sy /ˈsɨ/ | matri /matri/ |
| 父親 | papai /pa.pai/ | papa /papa/ | papai /papɑ̃i/ | baba /baba/ | úguchili /uɡutʃili/ | tupa /ˈtu.pa/ | patri /patri/ |
| 我 | üürü /ɯːɾɯ/ | au /au/ | yuurö /juːɾø/ | üwü /ɨwɨ/ | au /au/ | xee /ʃeː/ | iu /ˈju/ |
| 你 | amürü /amɯɾɯ/ | amoro /amoɾo/ | amörö /amøɾø/ | amöödö /amœːdœ/ | amürü /amɨɾɨ/ | ndee /ndeː/ | tu /ˈtu/ |
| 名 | ese' /eseʔ/ | eeti /eːti/ | ese' /eseʔ/ | eesedi /eːsedi/ | iri /iɾi/ | téra /ˈteɾa/ | nomu /ˈnɔmu/ |
| 眼 | emïk /e.mɨk/ | enu /enu/ | poki /pɯki/ | enu /enu/ | úgubu /uɡubu/ | ãg̃u /ɑ̃.ɡ̃u/ | occhiu /ɔkkju/ |
| 手 | pana /pa.na/ | aina /aina/ | tïna /tina/ | eñä /eɲɨ/ | úhabu /uhabu/ | tape /ta.ˈpe/ | manu /manu/ |
| 心 | mïda /mɨ.da/ | emanga /emaŋɡa/ | sïköpoka /sikɯpɯka/ | eyiwekä /ejiwekɨ/ | anigi /aniɡi/ | py'a /pɨ.ˈa/ | cori /kɔri/ |
| 愛 | waiko /wai.ko/ | kataneko /kataneko/ | kemenü /kemenü/ | ekädäkä /ekɨdɨkɨ/ | hínsiñe /hinsiɲe/ | rohayhu /ro.ha.ˈɨ.u/ | amuri /amuri/ |
| 樹 | pupö /pu.pɔ/ | wewe /wewe/ | tïmö /timɯ/ | eyu /eju/ | wewe /wewe/ | yvyra /ɨ.vɨ.ˈra/ | àrbulu /arbulu/ |
| 屋 | enna /en.na/ | paty /pati/ | karata /kaɾata/ | ätta /ɨtːa/ | muna /muna/ | óga /ˈo.ɡa/ | casa /kasa/ |
| 狗 | inu /i.nu/ | pero /peɾo/ | yaremoro /jaɾeɯɾɯ/ | kaikutshi /kaikutʃi/ | aulamu /aulamu/ | asu /a.ˈsu/ | cani /kani/ |
| 貓 | mïta /mɨ.ta/ | meu /meu/ | kïrïmï /kirimi/ | mishi /miʃi/ | meu /meu/ | jaguá /ʒa.ɡu.ˈa/ | jattu /jattu/ |
| 食 | enu /e.nu/ | onökö /onøkø/ | manepotaro /manepoɾaɾɯ/ | äsuukai /ɨsuːkai/ | éiga /eiɡa/ | jepota /ʒe.ˈpo.ta/ | manciari /mantʃari/ |
| 飲 | pʉra /pɨ.ra/ | ëne /ɘne/ | atü /atu/ | äsoojai /ɨsoːʒai/ | ata /ata/ | inumbo /i.ˈnum.bo/ | vìviri /viviri/ |
| 一 | teginnö /te.ɡin.nɔ/ | o:wi /oːwi/ | potakoron /potakaɾɯn/ | toune /toune/ | aban /aban/ | peteĩ /pe.te.ˈĩ/ | unu /unu/ |
| 二 | asa'rö /asaʔɾɯ/ | oko /oko/ | saköne /sakøne/ | aake /aːke/ | biama /biama/ | mokõi /mokõˈĩ/ | dui /ˈduɪ/ |
| 你好 | kapon /ka.pon/ | mary /maɾi/ | apî /api/ | etämä /etɨmɨ/ | mabuiga /mabuiɡa/ | mba'éichapa /m.ba.ˈe.i.ʃa.pa/ | salutamu /salutamu/ |
| 多謝 | tabe /ta.be/ | irombo /iɾombo/ | mïrako /miɾakɯ/ | enaña /enaɲa/ | seremein /seremein/ | aguyje /a.ɡu.ˈɨ.ʒe/ | grazii /ɡrattsii/ |
| 好 | wagɨ /wa.ɡɨ/ | epoja /epoja/ | mïratö /miɾatɯ/ | kataajai /kataːʒai/ | buidu /bwidu/ | porã /po.ˈrɑ̃/ | bonu /bɔnu/ |
| 布穀鳥 | pika /piˈka/ | pika /piˈka/ | pika /ˈpika/ | — | — | — | cuccu /ˈkukku/ |
LangMap — 語言視覺化項目嘅一部分。呢個係靜態、可抓取嘅摘要;互動地圖提供發音音頻、篩選同地球視圖。