Fulfulde
Фула
Atlantic-Congo (Senegambian, Fula)
Фулані (фульфульде/пулаар) — мова фульбе, що розселилися по Сахелю та Суданському регіону; близько 28 мільйонів носіїв. Має імплозивні ɓ ɗ ƴ та систему іменних класів із приголосною мутацією. Письмо адлам, створене братами Баррі 1989 року, дедалі ширше вживається.
Де нею розмовляють
20 основних слів мовою Фула
Вода
ndiyam
/ndijam/
Вогонь
yiite
/jiːte/
Сонце
naange
/naːŋɡe/
Місяць
lewru
/lewɾu/
Мати
yumma
/jumːa/
Батько
baaba
/baːba/
Їсти
ñaamde
/ɲaːmde/
Пити
yarude
/jaɾude/
Любов
yiɗde
/jiɗːe/
Серце
ɓernde
/ɓeɾnde/
Дерево
lekki
/lekːi/
Дім
suudu
/suːdu/
Собака
rawandu
/ɾawandu/
Кішка
ullundu
/ulːundu/
Рука
junngo
/dʒuŋːɡo/
Око
yiitere
/jiːteɾe/
Привіт
jam tan
/dʒam tan/
Дякую
a jaaraama
/a dʒaːɾaːma/
Один
go'o
/ɡoʔo/
Добрий
moƴƴo
/moƴːo/
Джерела
- Ethnologue: ful
- Sylla (1982) Grammaire moderne du pulaar
- Adlam Unicode Block (U+1E900-1E95F)
Порівняння слів
Порівняння зі спорідненими мовами Atlantic-Congo (Senegambian, Fula)
| Значення | Фула | Серер | Койраборо сенні | Койра-чіїні | Північнофризька | Аккадська | Куллуї |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Вода | ndiyam /ndijam/ | mbox /mbɔx/ | hari /hari/ | hari /hari/ | weeter /vɛːtər/ | 𒈬 /muː/ | पाणी /paːɳiː/ |
| Вогонь | yiite /jiːte/ | ngir /ŋɡiɾ/ | nuune /nuːne/ | nuune /nuːne/ | jüür /jyːr/ | 𒉈𒌋 /iʃaːtu/ | आग /aːɡ/ |
| Сонце | naange /naːŋɡe/ | naangu /naːŋɡu/ | wayna /wajna/ | wari /wari/ | saanj /saːɲ/ | 𒀭𒌓 /ʃamʃu/ | सूरज /suːɾədʒ/ |
| Місяць | lewru /lewɾu/ | weer /weːɾ/ | handu /handu/ | handu /handu/ | muune /muːnə/ | 𒌗 /warχu/ | चांद /tʃãːd/ |
| Мати | yumma /jumːa/ | yaay /jaːj/ | nya /ɲa/ | nya /ɲa/ | mam /mɑm/ | 𒌝𒈬 /umːu/ | आमा /aːma/ |
| Батько | baaba /baːba/ | baay /baːj/ | baaba /baːba/ | baaba /baːba/ | baabe /baːbə/ | 𒀊 /abu/ | बाबा /baːba/ |
| Їсти | ñaamde /ɲaːmde/ | niam /ɲam/ | ŋwa /ŋwa/ | ŋwa /ŋwa/ | äte /ɛtə/ | 𒀀𒅗𒇻 /akaːlu/ | खाणु /kʰaːɳu/ |
| Пити | yarude /jaɾude/ | ñam /ɲam/ | hane /hane/ | hane /hane/ | drinke /drɪŋkə/ | 𒊮𒌅 /ʃatuː/ | पीणु /piːɳu/ |
| Любов | yiɗde /jiɗːe/ | mbutu /mbutu/ | baŋa /baŋa/ | baŋa /baŋa/ | liiwd /liːwd/ | 𒊏𒄠 /raːmu/ | प्यार /pjaːɾ/ |
| Серце | ɓernde /ɓeɾnde/ | xol /xɔl/ | bine /bine/ | bine /bine/ | hört /høɾt/ | 𒇷𒅁 /libːu/ | मन /mən/ |
| Дерево | lekki /lekːi/ | garab /ɡaɾab/ | tuuri /tuːri/ | tuuri /tuːri/ | boom /boːm/ | 𒄑 /isˤu/ | रूख /ɾuːkʰ/ |
| Дім | suudu /suːdu/ | kër /kəɾ/ | huu /huː/ | huu /huː/ | hüs /hyːs/ | 𒂍 /biːtu/ | घर /ɡʱəɾ/ |
| Собака | rawandu /ɾawandu/ | xaj /xaj/ | hansi /hansi/ | hansi /hansi/ | hünj /hyɲ/ | 𒌨𒁇 /kalbu/ | कुकर /kukəɾ/ |
| Кішка | ullundu /ulːundu/ | mboor /mboːɾ/ | muusu /muːsu/ | muusu /muːsu/ | kaat /kaːt/ | 𒋗𒊏𒉡 /ʃuraːnu/ | बिल्ली /bilːiː/ |
| Рука | junngo /dʒuŋːɡo/ | ɓod /ɓɔd/ | kambe /kambe/ | kambe /kambe/ | häänj /hɛːɲ/ | 𒋗 /qaːtu/ | हाथ /haːtʰ/ |
| Око | yiitere /jiːteɾe/ | kën /kən/ | mo /mo/ | mo /mo/ | oog /oːx/ | 𒅆 /iːnu/ | आँख /ãːkʰ/ |
| Привіт | jam tan /dʒam tan/ | na nga def /na ŋɡa dɛf/ | fofo /fofo/ | fofo /fofo/ | moin /mɔin/ | 𒁲 /ʃulmu/ | राम राम /ɾaːm ɾaːm/ |
| Дякую | a jaaraama /a dʒaːɾaːma/ | jaaraama /dʒaːɾaːma/ | barka /barka/ | barka /barka/ | toonk /toːŋk/ | 𒁲𒌅 /taʃlimtu/ | धन्यवाद /dʱənjəʋaːd/ |
| Один | go'o /ɡoʔo/ | leeng /leːŋɡ/ | afo /afo/ | afo /afo/ | ian /iːan/ | 𒁹 /iʃteːn/ | एक /ek/ |
| Добрий | moƴƴo /moƴːo/ | xaal /xaːl/ | boori /boːri/ | boori /boːri/ | gud /ɡud/ | 𒄭𒄀 /damqu/ | भलो /bʱəlo/ |
Частина LangMap — проєкту візуалізації мов. Це статичне, індексоване резюме; інтерактивні карти пропонують аудіо вимови, фільтри та вигляд глобуса.