Fulfulde
Фула
атлантично-конголезька (сенегамбійська, фула)
Фулані (фульфульде/пулаар) — мова фульбе, що розселилися по Сахелю та Суданському регіону; близько 28 мільйонів носіїв. Має імплозивні ɓ ɗ ƴ та систему іменних класів із приголосною мутацією. Письмо адлам, створене братами Баррі 1989 року, дедалі ширше вживається.
Де нею розмовляють
31 основних слів мовою Фула
Вода
ndiyam
/ndijam/
Вогонь
yiite
/jiːte/
Сонце
naange
/naːŋɡe/
Місяць
lewru
/lewɾu/
Зірка
hoodere
/hoːdeɾe/
Мати
yumma
/jumːa/
Батько
baaba
/baːba/
Я
miin
/miːn/
Ти
aan
/aːn/
Ім'я
innde
/inːde/
Око
yiitere
/jiːteɾe/
Рука
junngo
/dʒuŋːɡo/
Серце
ɓernde
/ɓeɾnde/
Любов
yiɗde
/jiɗːe/
Дерево
lekki
/lekːi/
Дім
suudu
/suːdu/
Собака
rawandu
/ɾawandu/
Кішка
ullundu
/ulːundu/
Їсти
ñaamde
/ɲaːmde/
Пити
yarude
/jaɾude/
Один
go'o
/ɡoʔo/
Два
ɗiɗi
/ɗiɗi/
Привіт
jam tan
/dʒam tan/
Дякую
a jaaraama
/a dʒaːɾaːma/
Добрий
moƴƴo
/moƴːo/
Джерела
- Ethnologue: ful
- Sylla (1982) Grammaire moderne du pulaar
- Adlam Unicode Block (U+1E900-1E95F)
Порівняння слів
Порівняння зі спорідненими мовами Atlantic-Congo (Senegambian, Fula)
| Значення | Фула | Серер | Курух | Аккадська | Койраборо сенні | Койра-чіїні | Телугу |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Вода | ndiyam /ndijam/ | mbox /mbɔx/ | अम्म /amm/ | 𒈬 /muː/ | hari /hari/ | hari /hari/ | నీళ్ళు /niːɭːu/ |
| Вогонь | yiite /jiːte/ | ngir /ŋɡiɾ/ | चिच /tʃitʃ/ | 𒉈𒌋 /iʃaːtu/ | nuune /nuːne/ | nuune /nuːne/ | నిప్పు /nippu/ |
| Сонце | naange /naːŋɡe/ | naangu /naːŋɡu/ | बेरी /beɾiː/ | 𒀭𒌓 /ʃamʃu/ | wayna /wajna/ | wari /wari/ | సూర్యుడు /suːɾjuɖu/ |
| Місяць | lewru /lewɾu/ | weer /weːɾ/ | चांदो /tʃaːndoː/ | 𒌗 /warχu/ | handu /handu/ | handu /handu/ | చంద్రుడు /tʃəndɾuɖu/ |
| Зірка | hoodere /hoːdeɾe/ | xôr /xɔːr/ | बिनको /binkoː/ | 𒀯 /kakːabu/ | handariya /handaːɾija/ | handariya /handaːɾija/ | నక్షత్రం /nakʂat̪ram/ |
| Мати | yumma /jumːa/ | yaay /jaːj/ | अयो /ajoː/ | 𒌝𒈬 /umːu/ | nya /ɲa/ | nya /ɲa/ | అమ్మ /əmːə/ |
| Батько | baaba /baːba/ | baay /baːj/ | बाबा /baːbaː/ | 𒀊 /abu/ | baaba /baːba/ | baaba /baːba/ | నాన్న /naːnːə/ |
| Я | miin /miːn/ | mi /mi/ | एन /eːn/ | 𒀀𒈾𒆪 /anaːku/ | ay /aj/ | ay /aj/ | నేను /neːnu/ |
| Ти | aan /aːn/ | wo /wo/ | नीन /niːn/ | 𒀜𒋫 /atːa/ | ni /ni/ | ni /ni/ | నువ్వు /nuʋːu/ |
| Ім'я | innde /inːde/ | sant /sant/ | नाम /naːm/ | 𒈬 /ʃumu/ | maa /maː/ | maa /maː/ | పేరు /peːru/ |
| Око | yiitere /jiːteɾe/ | kën /kən/ | ख़न्न /xanː/ | 𒅆 /iːnu/ | mo /mo/ | mo /mo/ | కన్ను /kənːu/ |
| Рука | junngo /dʒuŋːɡo/ | ɓod /ɓɔd/ | खेखा /xekːʰaː/ | 𒋗 /qaːtu/ | kambe /kambe/ | kambe /kambe/ | చేయి /tʃeːjɪ/ |
| Серце | ɓernde /ɓeɾnde/ | xol /xɔl/ | ठांगरा /tʰaːŋɡɾaː/ | 𒇷𒅁 /libːu/ | bine /bine/ | bine /bine/ | హృదయం /ɦɾudəjəm/ |
| Любов | yiɗde /jiɗːe/ | mbutu /mbutu/ | मरटी /maɾʈiː/ | 𒊏𒄠 /raːmu/ | baŋa /baŋa/ | baŋa /baŋa/ | ప్రేమ /pɾeːmə/ |
| Дерево | lekki /lekːi/ | garab /ɡaɾab/ | मन्ना /manːaː/ | 𒄑 /isˤu/ | tuuri /tuːri/ | tuuri /tuːri/ | చెట్టు /tʃeʈːu/ |
| Дім | suudu /suːdu/ | kër /kəɾ/ | एरपा /eɾpaː/ | 𒂍 /biːtu/ | huu /huː/ | huu /huː/ | ఇల్లు /ɪlːu/ |
| Собака | rawandu /ɾawandu/ | xaj /xaj/ | अल्ला /alːaː/ | 𒌨𒁇 /kalbu/ | hansi /hansi/ | hansi /hansi/ | కుక్క /kukːə/ |
| Кішка | ullundu /ulːundu/ | mboor /mboːɾ/ | बिल्ली /bilːiː/ | 𒋗𒊏𒉡 /ʃuraːnu/ | muusu /muːsu/ | muusu /muːsu/ | పిల్లి /pɪlːɪ/ |
| Їсти | ñaamde /ɲaːmde/ | niam /ɲam/ | ओनना /onːaː/ | 𒀀𒅗𒇻 /akaːlu/ | ŋwa /ŋwa/ | ŋwa /ŋwa/ | తినడం /tɪnəɖəm/ |
| Пити | yarude /jaɾude/ | ñam /ɲam/ | ओंकना /oŋkːnaː/ | 𒊮𒌅 /ʃatuː/ | hane /hane/ | hane /hane/ | తాగడం /taːɡəɖəm/ |
| Один | go'o /ɡoʔo/ | leeng /leːŋɡ/ | ओंटा /oːnʈaː/ | 𒁹 /iʃteːn/ | afo /afo/ | afo /afo/ | ఒకటి /okəʈɪ/ |
| Два | ɗiɗi /ɗiɗi/ | ɗak /ɗak/ | एण्ड /eːɳɖ/ | 𒈫 /ʃina/ | ihinka /ihiŋka/ | ihinka /ihiŋka/ | రెండు /reɳɖu/ |
| Привіт | jam tan /dʒam tan/ | nam fiyo /nam fijo/ | खद्दी /kʰadːiː/ | 𒁲 /ʃulmu/ | fofo /fofo/ | fofo /fofo/ | నమస్కారం /nəməskaːɾəm/ |
| Дякую | a jaaraama /a dʒaːɾaːma/ | jaaraama /dʒaːɾaːma/ | धोन्नोबाद /dʱonːobaːd/ | 𒁲𒌅 /taʃlimtu/ | barka /barka/ | barka /barka/ | ధన్యవాదాలు /dʱənjəʋaːdaːlu/ |
| Добрий | moƴƴo /moƴːo/ | xaal /xaːl/ | होय /hoːj/ | 𒄭𒄀 /damqu/ | boori /boːri/ | boori /boːri/ | మంచి /məntʃɪ/ |
Частина LangMap — проєкту візуалізації мов. Це статичне, індексоване резюме; інтерактивні карти пропонують аудіо вимови, фільтри та вигляд глобуса.