پارسی

Перська (класична)

Indo-European (Iranian, Southwestern Iranian, New Persian) · історичний / прихований різновид

Сім’яIndo-European (Iranian, Southwestern Iranian, New Persian) НосіїHistorical literary form (~800–1500 CE; widely taught today) ПисьмоPerso-Arabic (Nastaʿlīq calligraphy) КраїниGreater Iran: Iran, Afghanistan, Tajikistan, Uzbekistan; Mughal India administrative use Офіційна моваSamanid, Ghaznavid, Seljuk, Timurid courts; Mughal India administrative language Життєздатністьextinct ISO 639-3fas

Classical Persian (پارسی pārsī or فارسی کلاسیک fārsī-ye kelāsik) is the literary form of New Persian that flourished from the 9th to the 15th century CE, originating at the Samanid court (819–999) in Bukhara as a deliberate revival of pre-Islamic Persian identity in the Perso-Arabic script. The language of Ferdowsi's Shahnameh (c. 1010), Rumi's Masnavi (~1273), Saadi's Gulistan and Bustan (1258–1259), Hafez's Divan (~1370), Khayyam's Rubaiyat, and Nizami's Khamsa — together comprising one of the great literary corpora of world civilization. Distinguished from Modern Persian (fa) by preserved labialized /xʷ/ ("khw" in xʷāhar "sister", xʷurdan "eat"; lost in Modern Western Persian, retained in Dari/Tajiki), preserved long /ē oː/ vs /iː uː/ contrast (lost in Tehrani Persian; retained in Dari/Tajiki), preserved /ɣ/–/q/ distinction (merged in Modern Western Persian), and short /i u/ in syllables that later lowered to /e o/ in Tehrani (pidar→pedar, dil→del, gurba→gorbe, čišm→čašm). The pedagogical canon of literary education throughout Iran, Afghanistan, Tajikistan, and historically Mughal India — read continuously from the 11th century to the present, with relatively stable syntax and core vocabulary across that span.

Де нею розмовляють

20 основних слів мовою Перська (класична)

Вода

آب

/aːb/

Вогонь

آتش

/aːtaʃ/

Сонце

خورشید

/xʷarʃeːd/

Місяць

ماه

/maːh/

Мати

مادر

/maːdar/

Батько

پدر

/pidar/

Їсти

خوردن

/xʷurdan/

Пити

آشامیدن

/aːʃaːmiːdan/

Любов

عشق

/ʔiʃq/

Серце

دل

/dil/

Дерево

درخت

/diraxt/

Дім

خانه

/xaːna/

Собака

سگ

/saɡ/

Кішка

گربه

/ɡurba/

Рука

دست

/dast/

Око

چشم

/t͡ʃaʃm/

Привіт

درود

/duruːd/

Дякую

سپاس

/sipaːs/

Один

یک

/jak/

Добрий

نیک

/neːk/

Джерела

Порівняння слів

Порівняння зі спорідненими мовами Indo-European (Iranian, Southwestern Iranian, New Persian)

Значення Перська (класична)Середньоперська (пехлеві)ПерськаДаріТаджицькаЄврейсько-перськаПарфянська
Вода آب /aːb/ 𐭠𐭯 /aːb/ آب /ɒːb/ آب /ɑːb/ об /ob/ אב /ɒːb/ āb /aːb/
Вогонь آتش /aːtaʃ/ 𐭠𐭲𐭱 /aːtaʃ/ آتش /ɒːteʃ/ آتش /ɑːtaʃ/ оташ /otaʃ/ אתש /ɒːteʃ/ ādar /aːdar/
Сонце خورشید /xʷarʃeːd/ 𐭧𐭥𐭫𐭱𐭩𐭲 /xwarʃeːd/ خورشید /xorʃiːd/ خورشید /xoɾʃed/ офтоб /oftob/ חורשיד /xorʃiːd/ xwar /xwar/
Місяць ماه /maːh/ 𐭬𐭠𐭧 /maːh/ ماه /mɒːh/ ماه /mɑːh/ моҳ /moh/ מאה /mɒːh/ māh /maːh/
Мати مادر /maːdar/ 𐭬𐭠𐭲𐭫 /maːdar/ مادر /mɒːdær/ مادر /mɑːdaɾ/ модар /modar/ מאדר /mɒːdær/ mād /maːd/
Батько پدر /pidar/ 𐭯𐭩𐭲𐭫 /pidar/ پدر /pedær/ پدر /padaɾ/ падар /padar/ פדר /pedær/ pid /pid/
Їсти خوردن /xʷurdan/ 𐭧𐭥𐭫𐭲𐭭 /xwardan/ خوردن /xordæn/ خوردن /xoɾdan/ хӯрдан /xʉːrdan/ חורדן /xordæn/ xward- /xward/
Пити آشامیدن /aːʃaːmiːdan/ 𐭭𐭥𐭱𐭩𐭲𐭭 /noːʃiːdan/ نوشیدن /nuːʃiːdæn/ نوشیدن /noʃidan/ нӯшидан /nʉːʃidan/ נושידן /nuːʃidæn/ pī- /piː/
Сторінка 1/3

Частина LangMap — проєкту візуалізації мов. Це статичне, індексоване резюме; інтерактивні карти пропонують аудіо вимови, фільтри та вигляд глобуса.