Pazeh
ภาษาปาเซะฮ์
ออสโตรนีเซียน (ฟอร์โมซา, กลุ่มที่ราบตะวันตก)
กูลน-ปาเซะ (Kulon-Pazeh) เป็นภาษาตระกูลฟอร์โมซาที่อยู่ในภาวะหลับใหลในกลุ่มที่ราบตะวันตก เคยพูดกันในไต้หวันตอนกลางบริเวณเมืองผูหลี่ (หนานโถว) ผู้พูดภาษาแม่ (L1) ที่คล่องแคล่วเต็มที่คนสุดท้าย คือ พาน จิน-ยฺหวี เสียชีวิตในปี 2010 ขณะอายุ 96 ปี ความพยายามฟื้นฟูที่นำโดยชุมชนยังคงดำเนินต่อไป ภาษานี้โดดเด่นที่การคงไว้ซึ่งความต่างระหว่างเสียงปุ่มเหงือกกับเสียงม้วนลิ้นของภาษาออสโตรนีเซียนดั้งเดิม และรูปแบบการซ้ำพยางค์ Ca- ที่ใช้ได้อย่างแพร่หลาย
พื้นที่ที่ใช้
31 คำหลักใน ภาษาปาเซะฮ์
น้ำ
dalum
/da.lum/
ไฟ
hapuy
/ha.puj/
ดวงอาทิตย์
rizax
/ɾi.zax/
ดวงจันทร์
ilas
/i.las/
ดาว
mintol
/mintol/
แม่
ina
/i.na/
พ่อ
aba
/a.ba/
ฉัน
yaku
/jaku/
คุณ
isiu
/isiu/
ชื่อ
ngadan
/ŋadan/
ตา
daurik
/da.u.ɾik/
มือ
rima
/ɾi.ma/
ใจ
baga
/ba.ɡa/
รัก
—
/—/
ต้นไม้
kahuy
/ka.huj/
บ้าน
xuma
/xu.ma/
หมา
wazu
/wa.zu/
แมว
—
/—/
กิน
mekan
/mə.kan/
ดื่ม
mimaazip
/mi.maː.zip/
หนึ่ง
adang
/a.daŋ/
สอง
dusa
/dusa/
สวัสดี
—
/—/
ขอบคุณ
—
/—/
ดี
—
/—/
แหล่งข้อมูล
- Li, Paul Jen-kuei & Shigeru Tsuchida (2001/2002) Pazih Dictionary. Institute of Linguistics, Academia Sinica, Taipei.
- Li, Paul Jen-kuei & Shigeru Tsuchida (2002) Pazih Texts and Songs. Institute of Linguistics, Academia Sinica.
- Lin Ying-chin (2000) A Reference Grammar of Pazih. Academia Sinica.
- Glottolog: Kulon-Pazeh
เปรียบเทียบคำศัพท์
เปรียบเทียบกับภาษาตระกูล Austronesian (Formosan, Western Plains) ที่เกี่ยวข้อง
| ความหมาย | ภาษาปาเซะฮ์ | ภาษาออสโตรนีเซียนดั้งเดิม | ภาษาบาบูซา | ภาษากาวาลัน | ภาษาบีดายูห์บูการ์-ซาดง | ภาษามลายูโบราณ | ภาษาบู๋นง |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| น้ำ | dalum /da.lum/ | *daNum /daNum/ | zalum /zalum/ | zanum /zaˈnum/ | piin /piːn/ | ayar /ajar/ | danum /danum/ |
| ไฟ | hapuy /ha.puj/ | *Sapuy /Sapuy/ | apoi /apoi/ | ramaz /raˈmaz/ | apui /aˈpui/ | api /api/ | sapuz /sapuz/ |
| ดวงอาทิตย์ | rizax /ɾi.zax/ | *waRi /waRi/ | — /—/ | siban /siˈban/ | biduh /biˈduh/ | matari /matari/ | vali /vali/ |
| ดวงจันทร์ | ilas /i.las/ | *bulaN /bulaN/ | zilias /siliəs/ | buran /buˈran/ | bulan /buˈlan/ | bulan /bulan/ | buan /buan/ |
| ดาว | mintol /mintol/ | *bituqen /bituqen/ | botto /botːo/ | bituqan /bituqan/ | bitun /bitun/ | bintang /bintaŋ/ | bintuhan /bintuhan/ |
| แม่ | ina /i.na/ | *ina /ina/ | tina /tina/ | tina /ˈtina/ | sindo /sinˈdoʔ/ | ibu /ibu/ | tina /tina/ |
| พ่อ | aba /a.ba/ | *ama /ama/ | tama /tama/ | tama /ˈtama/ | samah /saˈmah/ | bapa /bapa/ | tama /tama/ |
| ฉัน | yaku /jaku/ | *aku /aku/ | ka-ina /kaina/ | aiku /aiku/ | aku /aku/ | aku /aku/ | saikin /saikin/ |
| คุณ | isiu /isiu/ | *iSu /iSu/ | ijo /ijo/ | aisu /aisu/ | muh /muh/ | kamu /kamu/ | suu /suʔu/ |
| ชื่อ | ngadan /ŋadan/ | *ŋajan /ŋajan/ | naan /naːn/ | nangan /naŋan/ | ngaran /ŋaran/ | ngaran /ŋaran/ | ngaan /ŋaan/ |
| ตา | daurik /da.u.ɾik/ | *maCa /maCa/ | macha /matʃa/ | mata /maˈta/ | bateh /baˈteh/ | mata /mata/ | mata /mata/ |
| มือ | rima /ɾi.ma/ | *lima /lima/ | rima /rima/ | rima /riˈma/ | təŋən /tə̆ˈŋən/ | tangan /taŋan/ | ima /ima/ |
| ใจ | baga /ba.ɡa/ | *pusuq /pusuq/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | hati /hati/ | is-ang /isaŋ/ |
| รัก | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | sayang /sajaŋ/ | madaidaz /madaidaz/ |
| ต้นไม้ | kahuy /ka.huj/ | *kaSiw /kaSiw/ | kayu /kaju/ | kasuy /kaˈsuj/ | kayuh /kaˈjuh/ | kayu /kaju/ | kahu /kahu/ |
| บ้าน | xuma /xu.ma/ | *Rumaq /Rumaq/ | ruma /ruma/ | lepaw /ləˈpaw/ | ramin /raˈmin/ | rumah /rumah/ | lumaq /lumaq/ |
| หมา | wazu /wa.zu/ | *asu /asu/ | asu /asu/ | wasu /waˈsu/ | kaso /kaˈsoʔ/ | anjing /andʒiŋ/ | asu /asu/ |
| แมว | — /—/ | — /—/ | — /—/ | ngiyaw /ŋiˈjaw/ | — /—/ | kucing /kutʃiŋ/ | ngingiyaw /ŋiŋijaw/ |
| กิน | mekan /mə.kan/ | *kaen /kaen/ | maan /maːn/ | quman /quˈman/ | kuman /kuˈman/ | makan /makan/ | maun /maun/ |
| ดื่ม | mimaazip /mi.maː.zip/ | *inum /inum/ | minum /minum/ | mimum /miˈmum/ | ŋinum /ŋiˈnum/ | minum /minum/ | muqun /muqun/ |
| หนึ่ง | adang /a.daŋ/ | *isa /isa/ | nata /nata/ | issa /ˈissa/ | isaʔ /iˈsaʔ/ | sa /sa/ | tasa /tasa/ |
| สอง | dusa /dusa/ | *duSa /duSa/ | naroa /naroa/ | zusa /zusa/ | duɔh /duɔh/ | dua /dua/ | dusa /dusa/ |
| สวัสดี | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | uninang /uninaŋ/ |
| ขอบคุณ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | uninang /uninaŋ/ |
| ดี | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | biis /biːs/ | baik /baik/ | masial /masial/ |
ส่วนหนึ่งของ LangMap — โครงการแสดงภาพทางภาษาศาสตร์ นี่คือสรุปแบบสถิตที่ค้นเก็บได้ แผนที่แบบโต้ตอบมีเสียงการออกเสียง ตัวกรอง และมุมมองลูกโลก