Yumplatok
Kreoli ya Mlango-Torres
English-based creole (Pacific, Melanesian Pijin family)
Torres Strait Creole (Yumplatok, also known as Brokan or Broken English) is an English-based creole spoken across the Torres Strait Islands between Australia and Papua New Guinea, plus the diaspora in north Queensland mainland (Cairns, Townsville). It emerged in the 19th-century Pacific Islander labour trade and pearl-shelling industry, sharing substrate features with Tok Pisin (tpi) and Bislama as part of the Melanesian Pijin family but with distinct Australian and Eastern Torres Strait (Meriam Mir) Papuan substrate influences. The community name "Yumplatok" ("you+me+altogether+talk") reflects its inclusive identity. Recognized as a separate language by Australian Indigenous Language frameworks since the 1980s.
Inakozungumzwa
Maneno 20 ya msingi katika Kreoli ya Mlango-Torres
Maji
woda
/woda/
Moto
paya
/paja/
Jua
san
/san/
Mwezi
mun
/mun/
Mama
mama
/mama/
Baba
papa
/papa/
Kula
kaikai
/kajkaj/
Kunywa
dringk
/dʒɾiŋk/
Upendo
lavem
/lavɛm/
Moyo
hart
/hart/
Mti
tri
/tʃɾi/
Nyumba
haus
/haʊs/
Mbwa
dog
/dɔɡ/
Paka
pusiket
/pusiket/
Mkono
han
/han/
Jicho
ai
/aj/
Habari
wis wei
/wis wej/
Asante
eso
/ɛso/
Moja
wan
/wan/
Nzuri
gud
/ɡud/
Vyanzo
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha za English-based creole (Pacific, Melanesian Pijin family) zinazohusiana
| Maana | Kreoli ya Mlango-Torres | Kibislama | Kipijin | Tok Pisin | Pidgin ya Nigeria | Kikrio | Kikriol cha Bahama |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | woda /woda/ | wota /wota/ | wata /wata/ | wara /waɾa/ | wọtá /wɔta/ | wata /ˈwata/ | watah /wɑːtə/ |
| Moto | paya /paja/ | faea /faea/ | faea /faja/ | paia /paja/ | faya /faja/ | faya /ˈfaja/ | fyah /fajə/ |
| Jua | san /san/ | san /san/ | san /san/ | san /san/ | sọn /sɔn/ | san /san/ | son /sɔn/ |
| Mwezi | mun /mun/ | mun /mun/ | mun /mun/ | mun /mun/ | mun /mun/ | mun /mun/ | moon /muːn/ |
| Mama | mama /mama/ | mama /mama/ | mami /mami/ | mama /mama/ | mama /mama/ | mama /ˈmama/ | mama /mama/ |
| Baba | papa /papa/ | papa /papa/ | dadi /dadi/ | papa /papa/ | papa /papa/ | papa /ˈpapa/ | daddy /dadi/ |
| Kula | kaikai /kajkaj/ | kakae /kakae/ | kaikai /kajkaj/ | kaikai /kajkaj/ | chọp /tʃɔp/ | it /it/ | eat /iːt/ |
| Kunywa | dringk /dʒɾiŋk/ | dring /driŋ/ | dring /driŋ/ | dring /dɾiŋ/ | drink /dɾiŋk/ | drink /drɪŋk/ | drink /dɹɪŋk/ |
| Upendo | lavem /lavɛm/ | laekem /laekem/ | lavem /lavem/ | laikim /lajkim/ | lọv /lɔv/ | lɛk /lɛk/ | love /lɔv/ |
| Moyo | hart /hart/ | bel /bel/ | hat /hat/ | bel /bel/ | hat /hat/ | at /at/ | hart /hɑːt/ |
| Mti | tri /tʃɾi/ | tri /tri/ | tri /tri/ | diwai /diwaj/ | tri /tɾi/ | tik /tik/ | tree /tɹiː/ |
| Nyumba | haus /haʊs/ | haos /haos/ | haos /haos/ | haus /haʊs/ | haus /haʊs/ | os /ɔs/ | house /haus/ |
| Mbwa | dog /dɔɡ/ | dog /doɡ/ | dogi /doɡi/ | dok /dok/ | dọg /dɔɡ/ | dɔg /dɔɡ/ | dawg /dɔɡ/ |
| Paka | pusiket /pusiket/ | pusi /pusi/ | puskat /puskat/ | pusi /pusi/ | pus /pus/ | pus /pus/ | cat /kat/ |
| Mkono | han /han/ | han /han/ | han /han/ | han /han/ | hand /hand/ | an /an/ | han /han/ |
| Jicho | ai /aj/ | ae /ae/ | ae /ae/ | ai /aj/ | ai /aɪ/ | ay /aj/ | eye /aɪ/ |
| Habari | wis wei /wis wej/ | halo /halo/ | halo /halo/ | halo /halo/ | how far /haʊ faː/ | kushɛ /kuˈʃɛ/ | wuhz hapnin /wʊz hapnɪn/ |
| Asante | eso /ɛso/ | tangkyu /taŋkju/ | tagio /taɡio/ | tenkyu /tɛŋkju/ | tanx /taŋks/ | tɛnki /ˈtɛŋki/ | tank ya /taŋk jə/ |
| Moja | wan /wan/ | wan /wan/ | wanfala /wanfala/ | wanpela /wanpɛla/ | wan /wan/ | wan /wan/ | one /wan/ |
| Nzuri | gud /ɡud/ | gud /ɡud/ | gud /ɡud/ | gutpela /ɡutpɛla/ | fain /faɪn/ | gud /ɡud/ | good /ɡʊd/ |
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.