Nimipuutímt
Kinezpersian
familia ya Sahaptin
Kinez Perce, au nimipuutímt, ni lugha ya Kisahapti iliyozungumzwa kijadi na Wanimiipuu katika sehemu za majimbo ya sasa ya Idaho, Washington, Oregon na Montana. Kina aina za Juu ya Mto zinazojikita katika Hifadhi za Nez Perce na Colville na aina ya Chini ya Mto inayodumishwa katika Hifadhi ya Umatilla. Wamebaki wazee wachache tu wanaoizungumza kwa ufasaha kamili, pamoja na takriban wasemaji na nusu-wasemaji 30–40 wenye viwango tofauti, hivyo Glottolog hukitathmini kuwa karibu kimetoweka. Kinez Perce kinajulikana kwa uwiano wa irabu tawala–hafifu, uwekaji alama za hali za kisarufi, mofolojia tajiri ya vitenzi na mpangilio nyumbufu wa maneno unaoongozwa na muundo wa taarifa. Programu ya lugha ya Kabila la Nez Perce hutumia tahajia ya Kilatini iliyoidhinishwa na wazee na hutoa rekodi, madarasa kuanzia shule ya awali hadi chuo, kamusi na nyenzo za kidijitali.
Inakozungumzwa
Maneno 31 ya msingi katika Kinezpersian
Maji
kuus
/kus/
Moto
piqa
/piqa/
Jua
—
/—/
Mwezi
—
/—/
Nyota
táaqc
/taːqts/
Mama
—
/—/
Baba
atúte
/atu·te/
Mimi
'íin
/ʔíːn/
Wewe
'íim
/ʔíːm/
Jina
wéeye't
/ˈweːjeʔt/
Jicho
—
/—/
Mkono
tupke
/tupke/
Moyo
timine
/timine/
Upendo
—
/—/
Mti
siuei
/siwei/
Nyumba
init
/init/
Mbwa
cíq'a·mqal
/tsiqa·mqal/
Paka
—
/—/
Kula
hipise
/hipise/
Kunywa
—
/—/
Moja
nakz
/naks/
Mbili
lepít
/lɛˈpit/
Habari
ʔehé
/ʔehe/
Asante
Qe'ci'yew'yew'
/kets͡iyewyew/
Nzuri
taz
/taz/
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha za Sahaptian zinazohusiana
| Maana | Kinezpersian | Kiiberia | Kiumbria | Kidamin | Prohmong-Mien | Kifaliska | Kigoguryeo |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | kuus /kus/ | — /—/ | utur /ˈu.tur/ | — /—/ | *ʔuwm /ʔuwm/ | — /—/ | 買 /*mai/ |
| Moto | piqa /piqa/ | — /—/ | pir /pir/ | l!ii /lǃiː/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Jua | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Mwezi | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Nyota | táaqc /taːqts/ | — /—/ | — /—/ | l*i /ʎ͡ʘi/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Mama | — /—/ | — /—/ | matrer /ˈma.trer/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Baba | atúte /atu·te/ | — /—/ | patre /ˈpa.tre/ | — /—/ | — /—/ | pater /ˈpa.ter/ | — /—/ |
| Mimi | 'íin /ʔíːn/ | — /—/ | — /—/ | n!aa /ŋ͡ʘaː/ | — /—/ | eko /ˈeko/ | — /—/ |
| Wewe | 'íim /ʔíːm/ | — /—/ | tu /tuː/ | n!uu /ŋ͡ʘuː/ | — /—/ | tu /tuː/ | — /—/ |
| Jina | wéeye't /ˈweːjeʔt/ | — /—/ | nome /ˈnome/ | m!ii /m͡ʘiː/ | — /—/ | nomen /ˈnomen/ | — /—/ |
| Jicho | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Mkono | tupke /tupke/ | — /—/ | manuv-e /ma.ˈnu.we/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Moyo | timine /timine/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Upendo | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Mti | siuei /siwei/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Nyumba | init /init/ | iltiŕ /iltir̥/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Mbwa | cíq'a·mqal /tsiqa·mqal/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Paka | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Kula | hipise /hipise/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Kunywa | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | pipafo /ˈpi.pa.foː/ | — /—/ |
| Moja | nakz /naks/ | ban /ban/ | unu /ˈu.nu/ | — /—/ | — /—/ | oinos /ˈoi̯.nos/ | — /—/ |
| Mbili | lepít /lɛˈpit/ | bi /bi/ | dur /dur/ | r!ii /ɽ͡ʘiː/ | *ʔwei /ʔwei/ | duo /ˈduo/ | — /—/ |
| Habari | ʔehé /ʔehe/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Asante | Qe'ci'yew'yew' /kets͡iyewyew/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Nzuri | taz /taz/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.