Kiachuar

Kiachuar (Achuar Chicham, yaani "usemi wa Waachuar"; pia hujulikana kama Achuar-Shiwiar) ni lugha ya familia ya Kijivaro inayozungumzwa katika ukanda wa mpito wa kiikolojia wa Marañón–Pastaza kwenye mpaka wa Peru na Ecuador. Waachuar ni kundi la tatu kwa ukubwa miongoni mwa makundi ya Kijivaro, baada ya Waaguaruna (agr) na Washuar (jiv), na kihistoria wameungana kimsimu na Washuar na Washiwiar kupitia biashara, ndoa za muungano, na vita. Lugha ya Kiachuar ilipata umaarufu wa kimataifa kupitia "Upinzani wa Waachuar" dhidi ya uvamizi wa makampuni ya mafuta katika miaka ya 2000 hadi 2010, huku Shirikisho la Waachuar (FINAE/NAE) likiongoza utetezi wa uhuru wa kimaeneo. Kiisimu, Kiachuar hushiriki na Kiaguaruna na Kishuar sifa za familia ya Kijivaro: irabu za pua, alama za mkazo, na msamiati mpana wa kiethnobiolojia wa mfumo ikolojia wa Amazoni.