Guugu Yimidhirr
구구 이미티르어
파마늉아어족(파만어파, 동부 케이프요크)
구구이미디르어(Guugu Yimidhirr라고도 함, ISO 639-3: kky)는 파마늉아어족 파만어군의 언어로, 전통적으로 오스트레일리아 퀸즐랜드주 최북단의 엔데버강 주변 지역에서 쓰였다. 현재는 쿡타운 북쪽의 호프베일과 인근 공동체를 중심으로 사용된다. 많은 언어가 왼쪽과 오른쪽처럼 화자를 기준으로 한 표현을 쓰는 상황에서 북쪽과 남쪽 같은 절대 방위를 자주 사용하는 공간 참조 체계로 널리 알려져 있다. 이 체계에 관한 연구로 구구이미디르어는 언어·인지·공간 지향 연구에서 중요한 위치를 차지하게 되었다. 영어 단어 kangaroo는 구구이미디르어 gangurru에서 유래했으며, 이 말은 1770년 엔데버강에서 제임스 쿡 원정대 대원들이 현지 화자에게서 기록했다.
사용 지역
구구 이미티르어의 핵심 단어 31개
물
buurraay
/buːraːj/
불
—
/—/
해
ngalan
/ŋalan/
달
giitha
/ɡiːt̪a/
별
biidhi
/biːt̪i/
어머니
ngamu
/ŋamu/
아버지
biiba
/biːba/
나
ngayu
/ŋaju/
너
nyundu
/ɲundu/
이름
gadil
/ˈkatil/
눈
miil
/miːl/
손
mungal
/muŋal/
마음
—
/—/
사랑
—
/—/
나무
yugu
/juɡu/
집
bayan
/bajan/
개
gudaa
/ɡudaː/
고양이
buthigan
/but̪iɡan/
먹다
budal
/budal/
마시다
—
/—/
하나
nubuun
/nubuːn/
둘
gudhirra
/kut̪ira/
안녕하세요
—
/—/
감사합니다
—
/—/
좋은
awuun
/awuːn/
출처
- Haviland (1979) "Guugu Yimidhirr" in Dixon & Blake (eds.) Handbook of Australian Languages vol. 1, pp.27-180
- Haviland (1979) Guugu Yimidhirr Sketch Grammar (ANU Press)
- Levinson (1992, 1997) "Language and Cognition: The Cognitive Consequences of Spatial Description in Guugu Yimithirr" J. Linguistic Anthropology 7:1
- Glottolog: Guugu Yimithirr (gugu1255)
- Ethnologue: kky
단어 비교
Pama-Nyungan (Paman, eastern Cape York) 계열 관련 언어와 비교
| 뜻 | 구구 이미티르어 | 루위어 | 라르딜어 | 얀카르어 | 퓨족어 (驃族語) | 부카르사동 비다유어 | 왈마자리어 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 물 | buurraay /buːraːj/ | wār /waːr/ | kantha /kanθa/ | ngogo /ŋoɡo/ | ʔuy /uj/ | piin /piːn/ | ngapa /ˈŋapa/ |
| 불 | — /—/ | — /—/ | jalul /dʒalul/ | ngida /ŋida/ | vyaŋ /wjaŋ/ | apui /aˈpui/ | warlu /ˈwaɭu/ |
| 해 | ngalan /ŋalan/ | 𔖖𔓚 /ˈtiwad/ | thurara /θuɾaɾa/ | wargu /waɾɡu/ | ño /ɲo/ | biduh /biˈduh/ | ngalyarra /ŋaˈʎara/ |
| 달 | giitha /ɡiːt̪a/ | 𔓜𔒄𔗦 /ˈarmas/ | kirdikir /kiɖikir/ | waldar /waldaɾ/ | hla /hla/ | bulan /buˈlan/ | pira /ˈpira/ |
| 별 | biidhi /biːt̪i/ | — /—/ | kambin /kambin/ | thurara /t̪uɾaɾa/ | kar /karʔ/ | bitun /bitun/ | wirl /wiɭ/ |
| 어머니 | ngamu /ŋamu/ | anni- /ˈanni/ | ngama /ŋama/ | ngama /ŋama/ | na /na/ | sindo /sinˈdoʔ/ | ngamaji /ŋaˈmaɟi/ |
| 아버지 | biiba /biːba/ | 𔐞𔑣𔓯𔗔 /ˈtadis/ | — /—/ | kanda /kanda/ | paʔ /paʔ/ | samah /saˈmah/ | kirta /ˈkiʈa/ |
| 나 | ngayu /ŋaju/ | 𔐀 /ˈamu/ | ngada /ŋada/ | ngada /ŋada/ | ŋa /ŋa/ | aku /aku/ | ngaju /ŋaɟu/ |
| 너 | nyundu /ɲundu/ | tu /tu/ | nyingki /ɲiŋki/ | nyingka /ɲiŋka/ | naŋ /naŋ/ | muh /muh/ | nyuntu /ɲuntu/ |
| 이름 | gadil /ˈkatil/ | 𔐓𔓇𔒄𔖪 /ˈalamantsa/ | wangalk /waŋalk/ | warra /wara/ | miŋ /miŋ/ | ngaran /ŋaran/ | yini /jini/ |
| 눈 | miil /miːl/ | tawi- /ˈtawi/ | mela /mela/ | miibul /miːbul/ | mik /mik/ | bateh /baˈteh/ | purlka /ˈpuɭka/ |
| 손 | mungal /muŋal/ | 𔑁𔓯𔑶𔖸 /ˈistri/ | marra /maɾa/ | — /—/ | lak /lak/ | təŋən /tə̆ˈŋən/ | marnin /ˈmaɳin/ |
| 마음 | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | kurturlu /kuɭˈtuɭu/ |
| 사랑 | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| 나무 | yugu /juɡu/ | — /—/ | tungal /tuŋal/ | — /—/ | siŋ /siŋ/ | kayuh /kaˈjuh/ | watiya /waˈtija/ |
| 집 | bayan /bajan/ | 𔔙𔐤𔖪 /ˈparnantsa/ | — /—/ | — /—/ | vaiŋ /waiŋ/ | ramin /raˈmin/ | ngurra /ˈŋura/ |
| 개 | gudaa /ɡudaː/ | zuwana- /tsuˈwana/ | ngawu /ŋawu/ | — /—/ | kwiy /kwij/ | kaso /kaˈsoʔ/ | kunyarr /kuˈɲar/ |
| 고양이 | buthigan /but̪iɡan/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| 먹다 | budal /budal/ | ad- /ad/ | jitha /dʒiθa/ | — /—/ | cyaʔ /tɕaʔ/ | kuman /kuˈman/ | nga- /ŋa/ |
| 마시다 | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | ŋinum /ŋiˈnum/ | nga- /ŋa/ |
| 하나 | nubuun /nubuːn/ | — /—/ | kunngirr /kuŋŋir/ | — /—/ | te /te/ | isaʔ /iˈsaʔ/ | kanyjarra /kaɲˈɟara/ |
| 둘 | gudhirra /kut̪ira/ | — /—/ | kiyarrng /kijaraŋ/ | kiyarrngka /kijaraŋka/ | nit /nit/ | duɔh /duɔh/ | kujarra /kuɟara/ |
| 안녕하세요 | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| 감사합니다 | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| 좋은 | awuun /awuːn/ | wasu- /ˈwaːsu/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | biis /biːs/ | ngurnu /ˈŋuɳu/ |
LangMap — 언어 시각화 프로젝트의 일부입니다. 정적이고 크롤링 가능한 요약이며, 인터랙티브 지도에서는 발음 음성, 필터, 지구본 보기를 제공합니다.