Tiwi
ティウィ語
イワイジャ語族または未分類
ティウィ語はオーストラリア北部準州の沖合に位置するティウィ諸島(バサースト島とメルヴィル島)で話される系統不明の孤立言語である。広範な名詞抱合(noun incorporation)、強い複統合性(polysynthesis)、複雑な性体系(gender system)といった文法的特徴と、他のオーストラリア諸語からの地理的孤立とが相まって、その正確な系統的位置づけは長年にわたり不確定のままであり、現在では一般にパマ・ニュンガン語族には属さないと考えられている。現代ティウィ語は伝統的ティウィ語(深い儀礼レジスター)とは形態・語彙の両面で大きく異なり、植民地接触後の急速な言語変化を反映したものとなっている。
話される地域
ティウィ語の基本31語
水
kukuni
/kukuni/
火
yikwani
/jikwani/
太陽
pumarli
/pumaɭi/
月
japarra
/japaɾa/
星
tokwampini
/tokʷampini/
母
naringa
/naɾiŋa/
父
rringani
/ɾiŋani/
私
ngiya
/ŋija/
あなた
nginja
/ŋiɲca/
名前
yintanga
/jintaŋa/
目
pwoja
/pʷodʒa/
手
punga
/puŋa/
心
miringa
/miɾiŋa/
愛
payinti
/pajinti/
木
pirntali
/piɾntali/
家
pumpuni
/pumpuni/
犬
marlapwawa
/maɭapʷawa/
猫
pussycat
/pusikat/
食べる
ngarini
/ŋaɾini/
飲む
pirninkili
/piɾninkili/
一
kanyili
/kaɲili/
二
yirrara
/jiɾaɾa/
こんにちは
ngirramini
/ŋiɾamini/
ありがとう
wuta-wani
/wutawani/
良い
kwati
/kʷati/
単語の比較
Iwaidjan or unclassifiedの関連言語と比較
| 意味 | ティウィ語 | ピントゥピ・ルリチャ語 | ングンナワル語 | ピチャンチャチャラ語 | 北モルッカ・マレー語 | ナンダ語 | ワーンマン語 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 水 | kukuni /kukuni/ | kapi /kapi/ | kungal /kuŋal/ | kapi /kapi/ | aer /aer/ | kapi /kapi/ | kapi /kapi/ |
| 火 | yikwani /jikwani/ | waru /waɻu/ | warba /waɻba/ | waru /waɻu/ | api /api/ | warla /waɻla/ | waru /waɻu/ |
| 太陽 | pumarli /pumaɭi/ | tjintu /cintu/ | guma /ɡuma/ | tjintu /cintu/ | matahari /matahari/ | wurʼa /wuɾʔa/ | tjirntu /cinʈu/ |
| 月 | japarra /japaɾa/ | pira /piɻa/ | birrang /biɻaŋ/ | pira /piɻa/ | bulan /bulan/ | kanyala /kaɲala/ | kintirriny /kinʈiriɲ/ |
| 星 | tokwampini /tokʷampini/ | kililpi /kiˈlilpi/ | dyurra /ɟura/ | kililpil /kiˈlilpil/ | bintang /bintaŋ/ | indiya /indija/ | biyi /biji/ |
| 母 | naringa /naɾiŋa/ | ngunytju /ŋuɲcu/ | guni /ɡuni/ | ngunytju /ŋuɲcu/ | mama /mama/ | ngamaji /ŋamadʒi/ | ngama /ŋama/ |
| 父 | rringani /ɾiŋani/ | mama /mama/ | pumba /pumba/ | mama /mama/ | papa /papa/ | kuthurra /kutʰuɻa/ | kirrki /kiɻki/ |
| 私 | ngiya /ŋija/ | ngayulu /ŋajulu/ | ngaya /ŋaja/ | ngayulu /ŋajulu/ | kita /kita/ | ngayi /ŋaji/ | ngayu /ŋaju/ |
| あなた | nginja /ŋiɲca/ | nyuntu /ɲuntu/ | ngindu /ŋindu/ | nyuntu /ɲuntu/ | ngana /ŋana/ | nyini /ɲini/ | nyuntu /ɲuntu/ |
| 名前 | yintanga /jintaŋa/ | yini /jini/ | yini /jini/ | ini /ini/ | nama /nama/ | yini /jini/ | yini /jini/ |
| 目 | pwoja /pʷodʒa/ | kuru /kuɻu/ | mil /mil/ | kuru /kuɻu/ | mata /mata/ | kuru /kuɻu/ | kuru /kuɻu/ |
| 手 | punga /puŋa/ | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ | tangang /taŋaŋ/ | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ |
| 心 | miringa /miɾiŋa/ | kurunpa /kuɻunpa/ | gauar /ɡauar/ | kurunpa /kuɻunpa/ | hati /hati/ | pulpara /pulpaɻa/ | kurda /kuɖa/ |
| 愛 | payinti /pajinti/ | mukulya /mukuʎa/ | marmit /maɻmit/ | mukulya /mukuʎa/ | cinta /tʃinta/ | kanyji /kaɲdʒi/ | kanyji /kaɲɟi/ |
| 木 | pirntali /piɾntali/ | punu /punu/ | warabi /waɻabi/ | punu /punu/ | pohong /pohoŋ/ | parntany /paɳʈaɲ/ | watiya /watija/ |
| 家 | pumpuni /pumpuni/ | ngura /ŋuɻa/ | kuni /kuni/ | ngura /ŋuɻa/ | ruma /ruma/ | nhurra /ɳuɻa/ | ngurra /ŋuɻa/ |
| 犬 | marlapwawa /maɭapʷawa/ | papa /papa/ | mirri /miɻi/ | papa /papa/ | anjing /andʒiŋ/ | kuwiyarl /kuwijaɻl/ | walyamarra /waʎamaɻa/ |
| 猫 | pussycat /pusikat/ | pusi /pusi/ | poosi /puːsi/ | pusi /pusi/ | ikung /ikuŋ/ | paka /paka/ | ngarda /ŋaɖa/ |
| 食べる | ngarini /ŋaɾini/ | ngalkuni /ŋalkuni/ | daring /daɻiŋ/ | ngalkuni /ŋalkuni/ | makang /makaŋ/ | ngarna /ŋaɻna/ | ngarra /ŋaɻa/ |
| 飲む | pirninkili /piɾninkili/ | tjikini /cikini/ | nyu /ɲu/ | tjikini /cikini/ | minong /minoŋ/ | nyuna /ɲuna/ | nyaa /ɲaː/ |
| 一 | kanyili /kaɲili/ | kutju /kucu/ | guma /ɡuma/ | kutju /kucu/ | satu /satu/ | kuyu /kuju/ | kuyu /kuju/ |
| 二 | yirrara /jiɾaɾa/ | kutjarra /kucaɾa/ | bula /bula/ | kutjara /kucaɻa/ | dua /dua/ | wuthada /wut̪aɖa/ | kujarra /kuɟara/ |
| こんにちは | ngirramini /ŋiɾamini/ | palya /paʎa/ | yumalundi /jumalundi/ | palya /paʎa/ | cerang /tʃeraŋ/ | — /—/ | palya /paʎa/ |
| ありがとう | wuta-wani /wutawani/ | palya /paʎa/ | miyamala /mijamala/ | palya /paʎa/ | tarima kase /tarima kase/ | — /—/ | walytjarra /waʎcaɻa/ |
| 良い | kwati /kʷati/ | palya /paʎa/ | walunga /waluŋa/ | palya /paʎa/ | bae /bae/ | walykumarra /waʎkumaɻa/ | palya /paʎa/ |
LangMap — 言語の可視化プロジェクトの一部です。これは静的でクロール可能な要約です。インタラクティブマップでは発音音声・フィルター・地球儀ビューを利用できます。