چام
西チャム語
オーストロネシア語族(マレー・ポリネシア語派、チャム諸語)
西部チャム語(cam)はカンボジア(コンポンチャム、バッタンバン、ポーサット)と南ベトナムの一部(アンザン、タイニン)のチャム系イスラム教徒コミュニティのチャム系オーストロネシア語族言語で、話者数約19万人。1471年のチャンパ王国(ヴィジャヤ)大越国による陥落、1832年の最終的な滅亡後、多くのチャム人が西方へ逃れ、マレー圏の影響でカンボジアで徐々にスンニ派ムスリムに改宗していった。現在の西部チャム語は宗教文献にジャウィ式アラビア文字を用いる。歴史的なチャム・ブラーフミー文字(パッラヴァ=グランタ系)はベトナムの東部チャム語(cjm)が保持。ベトナム語との接触で声調を失い、声門対立に基づく音域体系を発達させた。
話される地域
西チャム語の基本31語
水
ايا
/ja/
火
افوي
/apuei/
太陽
أديتياء
/aditiak/
月
بيلن
/bilan/
星
فتاۛء
/patɨʔ/
母
ماي
/mai/
父
أمآ
/amaː/
私
كاو
/kɔw/
あなた
هاۛ
/hɨ/
名前
أڠن
/aŋan/
目
متا
/mata/
手
تاڠين
/taŋin/
心
هتاي
/hatai/
愛
ڬاوه
/ɡauh/
木
كايو
/kajuv/
家
تحاڠ
/tʰaŋ/
犬
أتحو
/atʰuv/
猫
ميٛو
/meuv/
食べる
هواء
/huak/
飲む
ماوم
/maum/
一
تحا
/tʰa/
二
ڎوا
/ɗuə/
こんにちは
سلام
/salam/
ありがとう
تريما كاسيه
/tarima kasiʔ/
良い
سيام
/siam/
出典
- Ethnologue: cja
- Thurgood (1999) From Ancient Cham to Modern Dialects
- Aymonier & Cabaton (1906) Dictionnaire čam-français
単語の比較
Austronesian (Malayo-Polynesian, Chamic)の関連言語と比較
| 意味 | 西チャム語 | 古チャム語 | 東チャム語 | バンジャル語 | ミナンカバウ語 | ササク語 | ムシ語 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 水 | ايا /ja/ | ie /ʔiə/ | ꨀꨳꨩ /ʔiaː/ | banyu /baɲu/ | aia /aia/ | aiq /aiʔ/ | ayek /ajek/ |
| 火 | افوي /apuei/ | apuy /ʔapuj/ | ꨀꨚꨶꨬ /apuei/ | api /api/ | api /api/ | api /api/ | api /api/ |
| 太陽 | أديتياء /aditiak/ | adaw /ʔadaw/ | ꨀꨕꨪꨓꨳꩀ /a.ɗi.tiaʔ/ | matahari /matahari/ | matoari /matoaɾi/ | mataari /mataari/ | matahari /matahari/ |
| 月 | بيلن /bilan/ | bulan /bulan/ | ꨝꨪꨤꩆ /ɓi.lan/ | bulan /bulan/ | bulan /bulan/ | bulan /bulan/ | bulan /bulan/ |
| 星 | فتاۛء /patɨʔ/ | bituk /bituʔ/ | ꨝꨪꨓꨭꩀ /ɓi.tuʔ/ | bintang /bintaŋ/ | bintang /bintaŋ/ | bintang /bintaŋ/ | bintang /bintaŋ/ |
| 母 | ماي /mai/ | amɛ /amɛ/ | ꨀꨟꨰꩀ /a.meʔ/ | uma /uma/ | amak /amaʔ/ | inaq /inaʔ/ | mak /mak/ |
| 父 | أمآ /amaː/ | amaŋ /amaŋ/ | ꨀꨟꨲ /a.mɨ/ | abah /abah/ | abak /abaʔ/ | amaq /amaʔ/ | bapak /bapak/ |
| 私 | كاو /kɔw/ | kău /kaw/ | ꨕꨨꨵꩀ /ɗah.laʔ/ | aku /aku/ | ambo /ambo/ | aku /aku/ | aku /aku/ |
| あなた | هاۛ /hɨ/ | hã /haː/ | ꨨꨲ /hɨ/ | ikam /ikam/ | ang /aŋ/ | side /sidə/ | kau /kau/ |
| 名前 | أڠن /aŋan/ | angan /aŋan/ | ꨀꨋꩆ /a.ŋan/ | ngaran /ŋaran/ | namo /namo/ | aran /aran/ | namo /namo/ |
| 目 | متا /mata/ | mata /mata/ | ꨟꨓꨩ /mə.taː/ | mata /mata/ | mato /mato/ | mate /mate/ | mato /mato/ |
| 手 | تاڠين /taŋin/ | taŋin /taŋin/ | ꨓꨊꨪꩆ /ta.ŋɪn/ | tangan /taŋan/ | tangan /taŋan/ | ime /ime/ | tangan /taŋan/ |
| 心 | هتاي /hatai/ | hatai /hatai/ | ꨨꨓꨰ /ha.tai/ | ati /ati/ | ati /ati/ | ate /ate/ | hati /hati/ |
| 愛 | ڬاوه /ɡauh/ | klɛn /klɛn/ | ꨀꨘꨪꩅ /a.nit/ | sayang /sajaŋ/ | cinto /tʃinto/ | tresne /tresne/ | sayang /sajaŋ/ |
| 木 | كايو /kajuv/ | phuəŋ /pʰuəŋ/ | ꨆꨢꨮꨭ /ka.jauː/ | batang /bataŋ/ | kayu /kaju/ | lolon kayu /lolon kaju/ | kayu /kaju/ |
| 家 | تحاڠ /tʰaŋ/ | sɔŋ /sɔŋ/ | ꨧꩃ /saːŋ/ | rumah /rumah/ | rumah /ɾumah/ | bale /bale/ | rumah /rumah/ |
| 犬 | أتحو /atʰuv/ | asɔ /asɔ/ | ꨀꨧꨮꨭ /ʔa.saʊ/ | anjing /andʒiŋ/ | anjiang /aɲdʒiaŋ/ | aco /atʃo/ | anjing /andʒiŋ/ |
| 猫 | ميٛو /meuv/ | mɛw /mɛw/ | ꨟꨢꨥ /mɨ.jaw/ | pusa /pusa/ | kuciang /kutʃiaŋ/ | meong /meoŋ/ | kucing /kutʃiŋ/ |
| 食べる | هواء /huak/ | bɔh /bɔh/ | ꨨꨶꩀ /hʊaʔ/ | makan /makan/ | makan /makan/ | mangan /maŋan/ | makan /makan/ |
| 飲む | ماوم /maum/ | mɛnum /mɛnum/ | ꨟꨑꨭꩌ /mɨ.ɲum/ | nginum /ŋinum/ | minum /minum/ | nginem /ŋinəm/ | minum /minum/ |
| 一 | تحا /tʰa/ | sa /sa/ | ꨧ /saː/ | asa /asa/ | ciek /tʃieʔ/ | esa /esa/ | siko /siko/ |
| 二 | ڎوا /ɗuə/ | dua /dua/ | ꨕꨶ /d̪ʊaː/ | dua /dua/ | duo /duo/ | due /duə/ | duo /duo/ |
| こんにちは | سلام /salam/ | — /—/ | ꨦꨤꩌ /sa.lam/ | salam /salam/ | salam /salam/ | salam /salam/ | halo /halo/ |
| ありがとう | تريما كاسيه /tarima kasiʔ/ | — /—/ | ꨙꨶ ꨜꨲꩊ /ɗua pʰuəl/ | tarima kasih /tarima kasih/ | tarimo kasiah /taɾimo kasiah/ | tampi asih /tampi asih/ | terimo kasih /terimo kasih/ |
| 良い | سيام /siam/ | siam /siam/ | ꨧꨳꩌ /siam/ | bagus /baɡus/ | rancak /ɾantʃaʔ/ | solah /solah/ | bagus /baɡus/ |
LangMap — 言語の可視化プロジェクトの一部です。これは静的でクロール可能な要約です。インタラクティブマップでは発音音声・フィルター・地球儀ビューを利用できます。