Favorlang
バブザ語(フェルラング)
オーストロネシア語族(フォルモサ諸語 — 西部平原諸語、バブザ・タオカス諸語)
バブザ語(言語学界では一方言名にちなみフェルラング語 Favorlang として知られる)は、現在の彰化県を中心とする台湾中西部平原で話されていたオーストロネシア語族の台湾諸語(西部平原 — バブザ・タオカス群)に属する言語である。17世紀の前近代形がよく記録された数少ない台湾諸語の一つで、オランダ東インド会社の改革派宣教師たちが、1650年頃のヒルベルトゥス・ハッパルトによるフェルラング語–オランダ語辞典(1842年にファン・デル・フリスによって初めて公刊)、ダニエル・グラビウスによる1661年のマタイ・ヨハネ福音書訳、教理問答などを残した。これにより、フェルラング語はシラヤ語と並んでオランダ統治期台湾(1624–1662)で最もよく記録された台湾諸語となった。清朝期の漢化政策と日本統治期の同化政策により、20世紀初頭までに事実上の共同体言語としては消滅したが、現在は平埔族復権運動の中で末裔意識の復興が進む。他の台湾諸語と同様、原オーストロネシア祖語の再建にとって極めて重要な言語である。
話される地域
バブザ語(フェルラング)の基本31語
水
zalum
/zalum/
火
apoi
/apoi/
太陽
—
/—/
月
zilias
/siliəs/
星
botto
/botːo/
母
tina
/tina/
父
tama
/tama/
私
ka-ina
/kaina/
あなた
ijo
/ijo/
名前
naan
/naːn/
目
macha
/matʃa/
手
rima
/rima/
心
—
/—/
愛
—
/—/
木
kayu
/kaju/
家
ruma
/ruma/
犬
asu
/asu/
猫
—
/—/
食べる
maan
/maːn/
飲む
minum
/minum/
一
nata
/nata/
二
naroa
/naroa/
こんにちは
—
/—/
ありがとう
—
/—/
良い
—
/—/
出典
- Happart, Gilbertus (c. 1650, ms.) Woord-boek der Favorlangsche taal — Dutch East India Company missionary dictionary, MS. preserved at Batavia and later The Hague
- van der Vlis, C. J. (1842) Formosaansche woorden-lijst, volgens een Utrechtsch handschrift. Verhandelingen van het Bataviaasch Genootschap 18:437–488 — publication of Happart's ms.
- Gravius, Daniel (1661) Het Heylige Euangelium Matthei en Johannis ofte Hagnau ka d'llig matiktik ka na sasoulat ti Mattheus ti Johannes appa — Favorlang translation of the Gospels of Matthew and John
- Medhurst, W. H. (1840) Dictionary of the Favorlang Dialect of the Formosan Language. Batavia: Parapattan
- Tsuchida, Shigeru (2000) "Lexical Prefixes and Prefix Harmony in Siraya", in Grammatical Analysis: Morphology, Syntax, and Semantics — Studies in Honor of Stanley Starosta, Pacific Linguistics
- Glottolog: Babuza (babu1240)
- Ethnologue: bzg
単語の比較
Austronesian (Formosan — Western Plains, Babuza-Taokas)の関連言語と比較
| 意味 | バブザ語(フェルラング) | オーストロネシア祖語 | カバラン語 | パゼヘ語 | ウォレアイ語 | 古マレー語 | ブヌン語 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 水 | zalum /zalum/ | *daNum /daNum/ | zanum /zaˈnum/ | dalum /da.lum/ | shalú /ʃaːlu/ | ayar /ajar/ | danum /danum/ |
| 火 | apoi /apoi/ | *Sapuy /Sapuy/ | ramaz /raˈmaz/ | hapuy /ha.puj/ | yaafi /jaːfi/ | api /api/ | sapuz /sapuz/ |
| 太陽 | — /—/ | *waRi /waRi/ | siban /siˈban/ | rizax /ɾi.zax/ | — /—/ | matari /matari/ | vali /vali/ |
| 月 | zilias /siliəs/ | *bulaN /bulaN/ | buran /buˈran/ | ilas /i.las/ | me-rame /meraːme/ | bulan /bulan/ | buan /buan/ |
| 星 | botto /botːo/ | *bituqen /bituqen/ | bituqan /bituqan/ | mintol /mintol/ | fiiu /fiːu/ | bintang /bintaŋ/ | bintuhan /bintuhan/ |
| 母 | tina /tina/ | *ina /ina/ | tina /ˈtina/ | ina /i.na/ | sila /sila/ | ibu /ibu/ | tina /tina/ |
| 父 | tama /tama/ | *ama /ama/ | tama /ˈtama/ | aba /a.ba/ | taame /taːme/ | bapa /bapa/ | tama /tama/ |
| 私 | ka-ina /kaina/ | *aku /aku/ | aiku /aiku/ | yaku /jaku/ | gaang /ɡaːŋ/ | aku /aku/ | saikin /saikin/ |
| あなた | ijo /ijo/ | *iSu /iSu/ | aisu /aisu/ | isiu /isiu/ | geeli /ɡeːli/ | kamu /kamu/ | suu /suʔu/ |
| 名前 | naan /naːn/ | *ŋajan /ŋajan/ | nangan /naŋan/ | ngadan /ŋadan/ | iit /iːtʲ/ | ngaran /ŋaran/ | ngaan /ŋaan/ |
| 目 | macha /matʃa/ | *maCa /maCa/ | mata /maˈta/ | daurik /da.u.ɾik/ | maate /maːte/ | mata /mata/ | mata /mata/ |
| 手 | rima /rima/ | *lima /lima/ | rima /riˈma/ | rima /ɾi.ma/ | paaú /paːu/ | tangan /taŋan/ | ima /ima/ |
| 心 | — /—/ | *pusuq /pusuq/ | — /—/ | baga /ba.ɡa/ | — /—/ | hati /hati/ | is-ang /isaŋ/ |
| 愛 | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | sayang /sajaŋ/ | madaidaz /madaidaz/ |
| 木 | kayu /kaju/ | *kaSiw /kaSiw/ | kasuy /kaˈsuj/ | kahuy /ka.huj/ | — /—/ | kayu /kaju/ | kahu /kahu/ |
| 家 | ruma /ruma/ | *Rumaq /Rumaq/ | lepaw /ləˈpaw/ | xuma /xu.ma/ | iimʷe /iːmwe/ | rumah /rumah/ | lumaq /lumaq/ |
| 犬 | asu /asu/ | *asu /asu/ | wasu /waˈsu/ | wazu /wa.zu/ | — /—/ | anjing /andʒiŋ/ | asu /asu/ |
| 猫 | — /—/ | — /—/ | ngiyaw /ŋiˈjaw/ | — /—/ | — /—/ | kucing /kutʃiŋ/ | ngingiyaw /ŋiŋijaw/ |
| 食べる | maan /maːn/ | *kaen /kaen/ | quman /quˈman/ | mekan /mə.kan/ | mʷoŋoo /mwoŋoː/ | makan /makan/ | maun /maun/ |
| 飲む | minum /minum/ | *inum /inum/ | mimum /miˈmum/ | mimaazip /mi.maː.zip/ | úlú /uːlu/ | minum /minum/ | muqun /muqun/ |
| 一 | nata /nata/ | *isa /isa/ | issa /ˈissa/ | adang /a.daŋ/ | yete /jete/ | sa /sa/ | tasa /tasa/ |
| 二 | naroa /naroa/ | *duSa /duSa/ | zusa /zusa/ | dusa /dusa/ | riuuw /ɾiːuw/ | dua /dua/ | dusa /dusa/ |
| こんにちは | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | uninang /uninaŋ/ |
| ありがとう | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | uninang /uninaŋ/ |
| 良い | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | baik /baik/ | masial /masial/ |
LangMap — 言語の可視化プロジェクトの一部です。これは静的でクロール可能な要約です。インタラクティブマップでは発音音声・フィルター・地球儀ビューを利用できます。