漢語(漢代)
Cinese (Han classico)
sinitico (cinese antico/degli Han orientali) · varietà storica / nascosta
Il cinese della dinastia Han (206 a.C.-220 d.C.) rappresenta il cinese antico in transizione verso il cinese medio. Il periodo stabilì il cinese classico come standard letterario che durò per due millenni in tutta l'Asia orientale.
Dove si parla
31 parole essenziali in Cinese (Han classico)
Acqua
水
/ɕiwiɪʔ/
Fuoco
火
/huɑiʔ/
Sole
日
/ȵit/
Luna
月
/ŋiuɑt/
Stella
星
/seŋ/
Madre
母
/muːʔ/
Padre
父
/biuoʔ/
Io
我
/ŋɑiˀ/
Tu
汝
/ȵɑˀ/
Nome
名
/mieŋ/
Occhio
目
/miuk/
Mano
手
/ɕiuʔ/
Cuore
心
/siəm/
Amore
愛
/ʔɑːi/
Albero
木
/muok/
Casa
屋
/ʔuok/
Cane
犬
/kʰiuɛn/
Gatto
貓
/mau/
Mangiare
食
/ʑiək/
Bere
飲
/ʔiəm/
Uno
一
/ʔiit/
Due
二
/ȵis/
Ciao
萬福
/miuɑn piuk/
Grazie
謝
/ziɛ/
Buono
善
/dʑiɛn/
Computer
籌
/ɖu/
Sushi
鮓
/tʂraʔ/
Fonti
Parole a confronto
Confrontato con le lingue Sinitic (Old/Eastern Han Chinese) correlate
| Significato | Cinese (Han classico) | Cinese (Tang classico) | Cinese antico | Cinese (classico) | Cinese classico (lettura cantonese) | Min orientale | Mlabri |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Acqua | 水 /ɕiwiɪʔ/ | 水 /ɕyɪX/ | 水 /*s.turʔ/ | 水 /ɕy˧˩˧/ | 水 /sɵy˧˥/ | 水 /tsui˧˩/ | om /om/ |
| Fuoco | 火 /huɑiʔ/ | 火 /xuɑX/ | 火 /*qʷʰˤəjʔ/ | 火 /xwo˧˩˧/ | 火 /fɔ˧˥/ | 火 /huoi˧˩/ | ʔus /ʔus/ |
| Sole | 日 /ȵit/ | 日 /ȵit/ | 日 /*C.nik/ | 日 /ʐi˥˩/ | 日 /jɐt˨/ | 日头 /niʔ˧˧tʰau˧˧/ | ŋay /ŋai/ |
| Luna | 月 /ŋiuɑt/ | 月 /ŋʉɐt/ | 月 /*ŋʷat/ | 月 /ŋyat/ | 月 /jyt˨/ | 月光 /ŋuoʔ˨˦kuoŋ˥˥/ | thel /tʰel/ |
| Stella | 星 /seŋ/ | 星 /sɛjŋ˧/ | 星 /s-tsʰˤeŋ/ | 星 /siajŋ˧/ | 星 /sɪŋ˥/ | 星 /saŋ˥/ | smaːŋ /smaːŋ/ |
| Madre | 母 /muːʔ/ | 母 /muX/ | 母 /*məʔ/ | 母 /mu˧˩˧/ | 母 /mou˩˧/ | 依妈 /i˥˥ma˧˧/ | mɛʔ /mɛʔ/ |
| Padre | 父 /biuoʔ/ | 父 /bɨoX/ | 父 /*baʔ/ | 父 /fu˥˩/ | 父 /fu˨/ | 依爸 /i˥˥pa˥˥/ | paʔ /paʔ/ |
| Io | 我 /ŋɑiˀ/ | 我 /ŋɑ˧˩/ | 我 /ŋˤajʔ/ | 我 /ŋɔ˧˩/ | 我 /ŋɔ˩˧/ | 我 /ŋuɑi˧/ | oh /ʔoh/ |
| Tu | 汝 /ȵɑˀ/ | 汝 /ɲɨə˧˩/ | 汝 /naʔ/ | 汝 /ʐiə˧˩/ | 汝 /jyː˩˧/ | 汝 /ny˧/ | meh /meh/ |
| Nome | 名 /mieŋ/ | 名 /miɛjŋ˧/ | 名 /meŋ/ | 名 /miajŋ˧/ | 名 /mɪŋ˨˩/ | 名 /miaŋ˥˧/ | cmɔh /cmɔːh/ |
| Occhio | 目 /miuk/ | 目 /muk/ | 目 /*C.muk/ | 目 /məwk/ | 目 /mʊk˨/ | 目 /muʔ˨˦/ | mɔt /mɔt/ |
| Mano | 手 /ɕiuʔ/ | 手 /ɕɨuX/ | 手 /*n̥uʔ/ | 手 /ʂou˧˩˧/ | 手 /sɐu˧˥/ | 手 /tsʰiu˧˩/ | tiʔ /tiʔ/ |
| Cuore | 心 /siəm/ | 心 /sim/ | 心 /*səm/ | 心 /sim/ | 心 /sɐm˥/ | 心 /siŋ˥˥/ | kɛm /kɛm/ |
| Amore | 愛 /ʔɑːi/ | 愛 /ʔɑiH/ | 愛 /*qˤəps/ | 愛 /ai˥˩/ | 愛 /ɔi˧/ | 爱 /ai˨˩˧/ | kraʔ /kraʔ/ |
| Albero | 木 /muok/ | 木 /muk/ | 木 /*C.mˤok/ | 木 /mu˥˩/ | 木 /mʊk˨/ | 树 /tsʰiu˧˧/ | tɔn /tɔn/ |
| Casa | 屋 /ʔuok/ | 屋 /ʔuk/ | 室 /*s.tit/ | 屋 /u˥/ | 屋 /ʊk˥/ | 厝 /tsʰuo˧˧/ | tu /tu/ |
| Cane | 犬 /kʰiuɛn/ | 犬 /kʰiuɛnX/ | 犬 /*kʷʰˤinʔ/ | 犬 /kʰɥɛn˧˩˧/ | 犬 /hyn˧˥/ | 狗 /kau˧˩/ | cɛn /tɕɛn/ |
| Gatto | 貓 /mau/ | 貓 /mæw/ | — /—/ | 貓 /mau˧˥/ | 貓 /mau˥/ | 猫 /ma˥˥/ | meo /meo/ |
| Mangiare | 食 /ʑiək/ | 食 /ʑik/ | 食 /*mə.lək/ | 食 /ʂʐ˧˥/ | 食 /sɪk˨/ | 食 /sieʔ˨˦/ | ʔiʔ /ʔiʔ/ |
| Bere | 飲 /ʔiəm/ | 飲 /ʔimX/ | 飲 /*qrəmʔ/ | 飲 /jin˧˩˧/ | 飲 /jɐm˧˥/ | 啜 /tsoʔ˨˦/ | ʔaa /ʔaː/ |
| Uno | 一 /ʔiit/ | 一 /ʔit/ | 一 /*ʔit/ | 一 /i˥/ | 一 /jɐt˥/ | 一 /suoʔ˨˦/ | mɔy /mɔi/ |
| Due | 二 /ȵis/ | 二 /ȵʑi˥˩/ | 二 /nijs/ | 二 /ʐɿ˥˩/ | 二 /jiː˨/ | 二 /nɛi˨˦˨/ | bɛr /bɛːr/ |
| Ciao | 萬福 /miuɑn piuk/ | 萬福 /mʉɐnH piuk/ | — /—/ | 萬福 /wan˥˩fu˧˥/ | 萬福 /man˨ fʊk˥/ | 汝好 /ny˧˧ho˧˧/ | hahɔ /haho/ |
| Grazie | 謝 /ziɛ/ | 謝 /ziɛH/ | 謝 /*s.ɢAk-s/ | 謝 /ɕjɛ˥˩/ | 謝 /tsɛ˨/ | 谢谢 /sia˧˧sia˧˧/ | knɔŋ /knoŋ/ |
| Buono | 善 /dʑiɛn/ | 善 /dʑiɛnX/ | 好 /*qʰˤuʔ/ | 善 /ʂan˥˩/ | 善 /sin˨/ | 好 /ho˧˩/ | laʔ /laʔ/ |
| Computer | 籌 /ɖu/ | 籌 /ɖɨu/ | 籌 /dru/ | 算盤 /suanpʰuan/ | 算盤 /syːn˧pʰuːn˨˩/ | 电脑 /tiɛŋ˨˦˨nɔ˧˧/ | — |
| Sushi | 鮓 /tʂraʔ/ | 鮓 /tʂaɨʔ/ | 鮓 /tsˤraʔ/ | 鮓 /tʂaːʔ/ | 鮓 /tsaː˧˥/ | 寿司 /siɛu˨˦˨sy˥˥/ | — |
Ordine delle parole a confronto
Confronta con le principali lingue del mondo
Confronta con lingue strettamente imparentate
Letture han a confronto
Confrontato con le lingue Sinitic (Old Chinese) correlate
| Carattere | Cinese (Han classico) | Proto-tibeto-birmano | Proto-Sino-Tibetan | Proto-Hmong-Mien | Proto-Austroasiatic | Proto-giapponico | Coreano (Corea del Nord) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 一 | *ʔi[t] /*ʔi[t]/ | — | *dyiək /*dyiək/ | *ʔɨ /*ʔɨ/ | *muəjʔ /*muəjʔ/ | *pitə-tu /*pitə-tu/ | il /il/ |
| 二 | *ni[j]-s /*ni[j]-s/ | *g-nis /*g-nis/ | *nĭy /*nĭy/ | *ʔu̯i /*ʔu̯i/ | *ɓaːr /*ɓaːr/ | *puta /*puta/ | i /i/ |
| 三 | *s.rum /*s.rum/ | *g-sum /*g-sum/ | *sɨm /*sɨm/ | *pjɔu /*pjɔu/ | *peːʔ /*peːʔ/ | *mi /*mi/ | sam /sam/ |
| 四 | *s.li[j]-s /*s.li[j]-s/ | *b-ləy /*b-ləy/ | *lĭy /*lĭy/ | *plei /*plei/ | *puənʔ /*puənʔ/ | *jə /*jə/ | sa /sa/ |
| 五 | *C.ŋˤaʔ /*C.ŋˤaʔ/ | b- 形*b-ŋa /*b-ŋa/l- 形*l-ŋa /*l-ŋa/ | *ŋāH /*ŋāH/ | *prja /*prja/ | — | *itu /*itu/ | o /o/ |
| 六 | *k.ruk /*k.ruk/ | *d-k-ruk /*d-k-ruk/ | *rŭk /*rŭk/ | *kruk /*kruk/ | *pruʔ /*pruʔ/ | *mu /*mu/ | ryuk /ɾjuk̚/ |
| 七 | *[tsʰ]i[t] /*[tsʰ]i[t]/ | — | *(s-)nĭt /*(s-)nĭt/ | — | *pɔh /*pɔh/ | *nana /*nana/ | ch'il /tsʰil/ |
| 八 | *pˤret /*pˤret/ | *b-r-gyat 形*b-r-gyat /*b-r-gyat/*b-g-ryat 形*b-g-ryat /*b-g-ryat/ | *ryēt /*ryēt/ | — | *tNɕaːm /*tɲcaːm/ | *ja /*ja/ | p'al /pʰal/ |
| 九 | *[k]uʔ /*[k]uʔ/ | *d-kəw /*d-kəw/ | *kwɨH /*kwɨH/ | *N-ɟuə̯X /*N-ɟuə̯X/ | — | *kəkənə /*kəkənə/ | ku /ku/ |
| 十 | *t.[g]əp /*t.[g]əp/ | — | *k(ʰ)ĭp /*k(ʰ)ĭp/ | *gju̯əpD /*gju̯əpD/ | — | *təwə /*təwə/ | sip /ɕip̚/ |
| 日 | *C.nik /*C.nik/ | *nəy /*nəy/ | *nĭy /*nĭy/ | *hnu̯ɔiA /*hnu̯ɔiA/ | *tŋiːʔ /*tŋiːʔ/ | *pi /*pi/ | il /il/ |
| 月 | *[ŋ]ʷat /*[ŋ]ʷat/ | s- 形*s-la /*s-la/g- 形*g-la /*g-la/ | *(s-)lăH /*(s-)lăH/ | *hlaH /*hlaH/ | *kVcaːj /*kəcaːj/ | *tukuy /*tukui/ | wŏl /wʌl/ |
| 山 | *s-ŋrar /*s-ŋrar/ | *r-i /*r-i/ | — | — | — | *jama /*jama/ | san /san/ |
| 水 | *s.turʔ /*s.turʔ/ | — | *tujʔ /*tujʔ/ | *ʔu̯əm /*ʔu̯əm/ | *ɗaːk /*ɗaːk/ | *mintu /*mintu/ | su /su/ |
| 火 | *[qʷʰ]ˤəjʔ /*[qʷʰ]ˤəjʔ/ | *mey /*mey/ | — | — | *ʔuːs /*ʔuːs/ | *poy /*poi/ | hwa /hwa/ |
| 木 | *C.mˤok /*C.mˤok/ | — | *sĭŋ /*sĭŋ/ | *ntju̯əŋH /*ntju̯əŋH/ | *ɟɕɨːʔ /*ɟcɨːʔ/ | *kəy /*kəi/ | mok /mok̚/ |
| 土 | *tʰˤaʔ /*tʰˤaʔ/ | — | *ƛăy /*ƛăy/ | — | *teːʔ /*teːʔ/ | *tuti /*tuti/ | t'o /tʰo/ |
| 天 | *l̥ˤi[n] /*l̥ˤi[n]/ | — | — | — | — | *ama /*ama/ | ch'ŏn /tsʰʌn/ |
| 地 | *[l]ˤej-s /*lˤej-s/ | — | *ƛăy /*ƛăy/ | — | *teːʔ /*teːʔ/ | — | chi /tsi/ |
| 海 | *m̥ˤəʔ /*m̥ˤəʔ/ | — | — | — | — | *umi /*umi/ | hae /hɛ/ |
| 龍 | *[mə]-roŋ /*[mə]-roŋ/ | — | — | — | — | — | ryong /ɾjoŋ/ |
| 虎 | *qʰˤraʔ /*qʰˤraʔ/ | — | — | *tsjɔB /*tsjɔB/ | *klaːʔ /*klaːʔ/ | — | ho /ho/ |
| 犬 | *[k]ʷʰˤenʔ /*[k]ʷʰˤenʔ/ | *kʷəy /*kʷəy/ | — | *qluwX /*qluwX/ | *cɔʔ /*cɔʔ/ | *enu /*enu/ | kyŏn /kjʌn/ |
| 馬 | *mˤraʔ /*mˤraʔ/ | — | — | *mjænB /*mjænB/ | — | — | ma /ma/ |
| 鳥 | *tˤiwʔ /*tˤiwʔ/ | — | — | *m-nɔk /*m-nɔk/ | *ciːm /*ciːm/ | *təri /*təri/ | cho /tso/ |
| 魚 | *[ŋ]a /*[ŋ]a/ | *ŋ(y)a /*ŋ(y)a/ | — | *mbrəuX /*mbrəuX/ | *kaʔ /*kaʔ/ | *iwo /*iwo/ | ŏ /ʌ/ |
| 牛 | *[ŋ]ʷə /*[ŋ]ʷə/ | — | — | — | — | *usi /*usi/ | u /u/ |
| 羊 | *ɢaŋ /*ɢaŋ/ | — | — | — | — | — | yang /jaŋ/ |
| 貓 | *C.mˤraw /*C.mˤraw/ | — | — | — | — | — | myo /mjo/ |
| 人 | *ni[ŋ] /*ni[ŋ]/ | *r-mi(y) /*r-mi(y)/ | *mĭ /*mĭ/ | *lan /*ʔja/ | *kmiː /*kmiː/ | *pitə /*pitə/ | in /in/ |
| 手 | *n̥uʔ /*n̥uʔ/ | l- 形*l(y)ak /*l(y)ak/d- 形*dyak /*dyak/ | — | — | *tiːʔ /*tiːʔ/ | *ta /*ta/ | su /su/ |
| 足 | *[ts]ok /*[ts]ok/ | — | — | — | *ɟəːŋ /*ɟəːŋ/ | *asi /*asi/ | chok /tsok̚/ |
| 目 | *C.muk /*C.muk/ | *s-mik 形*s-mik /*s-mik/*s-myak 形*s-myak /*s-myak/ | — | — | *mat /*mat/ | *ma /*ma/ | mok /mok̚/ |
| 耳 | *C.nəʔ /*C.nəʔ/ | *r-na /*r-na/ | — | — | *ktɔːr /*ktɔːr/ | *mimi /*mimi/ | i /i/ |
| 口 | *kʰˤ(r)oʔ /*kʰˤ(r)oʔ/ | — | — | — | — | *kutuy /*kutui/ | ku /ku/ |
| 頭 | *[m-t]ˤo /*[m-t]ˤo/ | — | — | *S-phreiX /*S-phreiX/ | *kduəl /*kduəl/ | *kasira /*kasira/ | tu /tu/ |
| 心 | *səm /*səm/ | — | — | — | — | *kəkərə /*kəkərə/ | sim /ɕim/ |
| 血 | *m̥ˤik /*m̥ˤik/ | *s-hywəy /*s-hywəy/ | — | *ntshjamX /*ntshjamX/ | *mhaːm /*mhaːm/ | *ti /*ti/ | hyŏl /hjʌl/ |
| 肉 | *k.nuk /*k.nuk/ | *sya /*sya/ | — | — | *sɔc /*sɔc/ | *sisi /*sisi/ | yuk /juk̚/ |
| 上 | *daŋʔ-s /*daŋʔ-s/ | — | — | — | — | *upəy /*upəi/ | sang /saŋ/ |
| 下 | *gˤraʔ /*gˤraʔ/ | — | — | — | — | *sita /*sita/ | ha /ha/ |
| 中 | *truŋ /*truŋ/ | — | — | — | — | *naka /*naka/ | chung /tsuŋ/ |
| 中 | *truŋ-s /*truŋ-s/ | — | — | — | — | *atar- /*atar-/ | chung /tsuŋ/ |
| 央 | *ʔaŋ /*ʔaŋ/ | — | — | — | — | — | ang /aŋ/ |
| 左 | *[ts]ˤajʔ /*[ts]ˤajʔ/ | — | — | — | — | *pintari /*pintari/ | chwa /tswa/ |
| 右 | *[ɢ]ʷəʔ /*[ɢ]ʷəʔ/ | — | — | — | — | *minkiri /*minkiri/ | u /u/ |
| 東 | *tˤoŋ /*tˤoŋ/ | — | — | — | — | *pinkasi /*pinkasi/ | tong /toŋ/ |
| 西 | *s-nˤər /*s-nˤər/ | — | — | — | — | *nisi /*nisi/ | sŏ /sʌ/ |
| 南 | *nˤəm /*nˤəm/ | — | — | — | — | *minami /*minami/ | nam /nam/ |
| 北 | *pˤək /*pˤək/ | — | — | — | — | *kita /*kita/ | puk /puk̚/ |
| 行 | *Cə-[g]ˤraŋ /*Cə-[g]ˤraŋ/ | — | — | — | *cuːr /*cuːr/ | *ik- /*ik-/ | haeng /hɛŋ/ |
| 行 | *[g]ˤraŋ /*[g]ˤraŋ/ | — | — | — | *cuːr /*cuːr/ | *okonap- /*okonap-/ | hang /haŋ/ |
| 来 | *mə.rˤək /*mə.rˤək/ | — | — | — | — | *kə- /*kə-/ | rae /ɾɛ/ |
| 去 | *[k]ʰ(r)ap-s /*[k]ʰ(r)ap-s/ | — | — | — | — | — | kŏ /kʌ/ |
| 見 | *[k]ˤen-s /*[k]ˤen-s/ | — | — | — | — | *mi- /*mi-/ | kyŏn /kjʌn/ |
| 聞 | *mu[n] /*mu[n]/ | — | — | — | — | *kik- /*kik-/ | mun /mun/ |
| 食 | *mə-lək /*mə-lək/ | *dzya /*dzya/ | *ʒʰa /*ʒʰa/ | — | *ca(ː)ʔ /*caːʔ/ | *kup- /*kup-/ | sik /ɕik̚/ |
| 飲 | *q(r)[u]mʔ /*q(r)[u]mʔ/ | — | *dʰɨn /*dʰɨn/ | — | *ʔɔːk /*ʔɔːk/ | *nəm- /*nəm-/ | ŭm /ɯm/ |
| 走 | *[ts]ˤoʔ /*[ts]ˤoʔ/ | — | — | — | — | *pasir- /*pasir-/ | chu /tsu/ |
| 坐 | *[dz]ˤo[j]ʔ /*[dz]ˤo[j]ʔ/ | — | *tūŋ /*tūŋ/ | — | *ŋkuːʔ /*ŋkuːʔ/ | — | chwa /tswa/ |
| 立 | *k.rəp /*k.rəp/ | — | *g-ryəp /*ryəp/ | — | *cɔŋ /*cɔŋ/ | *tat- /*tat-/ | rip /ɾip̚/ |
Parte di LangMap — un progetto di visualizzazione linguistica. Questo è un riepilogo statico e scansionabile; le mappe interattive offrono audio di pronuncia, filtri e una vista globo.