Mongghul
Bahasa Monguor
Mongolik
Mongghul, atau Monguor Huzhu (ISO 639-3: mjg), adalah bahasa Mongolik yang dituturkan oleh sekitar 50.000 orang, terutama di Kabupaten Otonom Tu Huzhu, Qinghai, serta oleh komunitas yang lebih kecil di Gansu yang bersebelahan, Tiongkok. Bahasa ini berkaitan dengan kelompok etnis Tu yang diakui secara resmi di Tiongkok, tetapi harus dibedakan dari Mangghuer di Minhe, yang dianggap oleh banyak ahli bahasa sebagai bahasa tersendiri yang tidak saling dipahami. Mongghul bersifat aglutinatif dan umumnya berurutan SOV; kontak panjang dengan bahasa Tibet Amdo dan Mandarin Barat Laut telah mengubah kosakata dan tata bahasanya secara mendalam. Alfabet Latin tidak resmi berdasarkan Pinyin Tionghoa dikembangkan pada dekade 1980-an, tetapi bahasa Tionghoa tetap dominan dalam pendidikan dan literasi. Jumlah penutur dan pewarisan bahasa menurun sehingga Mongghul terancam punah.
Tempat dituturkan
31 kata inti dalam Bahasa Monguor
Air
us
/ʊs/
Api
gal
/ɡɑl/
Matahari
naran
/ˈnɑrɑn/
Bulan
sar
/sɑr/
Bintang
hudun
/xudun/
Ibu
eej
/ˈeːʒ/
Ayah
aav
/ˈaːv/
Saya
bu
/pu/
Kamu
chi
/tɕi/
Nama
nere
/nerə/
Mata
nüd
/ˈnʏd/
Tangan
gar
/ɡɑr/
Hati
zürkh
/ˈzʏrkx/
Cinta
khairakh
/xaɪˈrɑx/
Pohon
mod
/mɔd/
Rumah
ger
/ɡer/
Anjing
noxoi
/ˈnɔxɔɪ/
Kucing
mulagsai
/mulɑɡˈsaɪ/
Makan
ide
/ˈide/
Minum
uu
/uː/
Satu
nige
/ˈniɡe/
Dua
ghoor
/ɣoːr/
Halo
sain bain uu
/saɪn baɪn uː/
Terima kasih
bayarlaa
/bɑjɑrˈlaː/
Baik
sain
/ˈsaɪn/
Perbandingan kata
Dibandingkan dengan bahasa Mongolic terkait
| Arti | Bahasa Monguor | Bahasa Mongolia | Yugur Timur | Mongolia (Mongolia Dalam) | Bahasa Kalmyk | Mongghul | Bahasa Mongolia Klasik |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Air | us /ʊs/ | ус /us/ | ус /us/ | ᠤᠰᠤ /usu/ | усн /usn/ | usu /usu/ | ᠤᠰᠤᠨ /usun/ |
| Api | gal /ɡɑl/ | гал /ɡal/ | гал /ɡal/ | ᠭᠠᠯ /ɡɑl/ | гал /ɡal/ | ghal /ʁal/ | ᠭᠠᠯ /ɡal/ |
| Matahari | naran /ˈnɑrɑn/ | нар /nar/ | нар /nar/ | ᠨᠠᠷᠠ /nɑrɑ/ | нарн /narn/ | nara /nara/ | ᠨᠠᠷᠠᠨ /naran/ |
| Bulan | sar /sɑr/ | сар /sar/ | сар /sar/ | ᠰᠠᠷᠠ /sɑrɑ/ | сар /sar/ | sara /sara/ | ᠰᠠᠷᠠ /sara/ |
| Bintang | hudun /xudun/ | од /ɔt/ | ходэн /χoden/ | ᠣᠳᠤᠨ /ɔtŋ̍/ | одн /odn/ | hodi /xoˈdi/ | ᠣᠳᠣᠨ /odun/ |
| Ibu | eej /ˈeːʒ/ | ээж /eːdʒ/ | ээж /eːʒ/ | ᠡᠬᠡ /eχe/ | ээҗ /eːdʒ/ | ana /ana/ | ᠡᠬᠡ /eke/ |
| Ayah | aav /ˈaːv/ | аав /aːw/ | аава /ɑːva/ | ᠠᠪᠤ /ɑβu/ | аав /aːv/ | ada /ada/ | ᠡᠴᠢᠭᠡ /etʃiɡe/ |
| Saya | bu /pu/ | би /bi/ | би /bi/ | ᠪᠢ /bi/ | би /bi/ | bu /bu/ | ᠪᠢ /bi/ |
| Kamu | chi /tɕi/ | чи /tʃʰi/ | чи /tʃi/ | ᠴᠢ /tʃʰi/ | чи /tʃi/ | chi /tɕi/ | ᠴᠢ /tʃi/ |
| Nama | nere /nerə/ | нэр /ner/ | нэрэ /nere/ | ᠨᠡᠷᠡ /nər/ | нерн /nern/ | nere /nərə/ | ᠨᠡᠷᠡ /nere/ |
| Mata | nüd /ˈnʏd/ | нүд /nyd/ | нүдэ /nʏde/ | ᠨᠢᠳᠦ /nidʉ/ | нүдн /nyˈdn̩/ | nidu /nidu/ | ᠨᠢᠳᠦ /nidü/ |
| Tangan | gar /ɡɑr/ | гар /ɡar/ | гар /ɡar/ | ᠭᠠᠷ /ɡɑr/ | һар /ɣar/ | ghar /ʁar/ | ᠭᠠᠷ /ɡar/ |
| Hati | zürkh /ˈzʏrkx/ | зүрх /dzyrx/ | зүрх /zʏrχ/ | ᠵᠢᠷᠦᠬᠡ /dʒirʉχe/ | зүркн /zyrˈkən/ | jürige /dʒyriɡe/ | ᠵᠢᠷᠦᠬᠡ /dʒirüke/ |
| Cinta | khairakh /xaɪˈrɑx/ | хайр /xajr/ | хайрлаха /χajrlaχa/ | ᠬᠠᠢᠷᠠ /χɑir/ | дурлх /durlx/ | durala- /durala/ | ᠬᠠᠶᠢᠷᠠ /xajira/ |
| Pohon | mod /mɔd/ | мод /mod/ | мод /mod/ | ᠮᠣᠳᠤ /mɔdu/ | модн /moˈdn̩/ | modu /modu/ | ᠮᠣᠳᠤ /modu/ |
| Rumah | ger /ɡer/ | гэр /ɡer/ | гэр /ɡer/ | ᠭᠡᠷ /ɡer/ | гер /ɡer/ | ger /ɡer/ | ᠭᠡᠷ /ɡer/ |
| Anjing | noxoi /ˈnɔxɔɪ/ | нохой /nɔxɔj/ | нохай /noχaj/ | ᠨᠣᠬᠠᠢ /nɔχɑi/ | ноха /noxa/ | noghui /noʁui/ | ᠨᠣᠬᠠᠢ /noxai/ |
| Kucing | mulagsai /mulɑɡˈsaɪ/ | муур /muːr/ | мэшэ /meʃe/ | ᠮᠤᠤᠷ /muːr/ | миис /miːs/ | mau /mau/ | ᠮᠢᠭᠤᠢ /miɣui/ |
| Makan | ide /ˈide/ | идэх /idex/ | идэхэ /ɪdeχe/ | ᠢᠳᠡᠬᠦ /ideχʉ/ | иде /ide/ | idi- /idi/ | ᠢᠳᠡ- /ide-/ |
| Minum | uu /uː/ | уух /uːx/ | ухаха /uχaχa/ | ᠤᠤᠬᠤ /uːχu/ | уу /uː/ | uu- /uː/ | ᠤᠭᠤ- /uɣu-/ |
| Satu | nige /ˈniɡe/ | нэг /neɡ/ | нэг /neɡ/ | ᠨᠢᠭᠡ /niɡe/ | негн /neɡn/ | nige /niɡe/ | ᠨᠢᠭᠡᠨ /niɡen/ |
| Dua | ghoor /ɣoːr/ | хоёр /xɔˈjɔr/ | гоор /ɣoːr/ | ᠬᠣᠶᠠᠷ /xɔˈjɔr/ | хойр /xojr/ | ghoor /ʁoːr/ | ᠬᠣᠶᠠᠷ /qojar/ |
| Halo | sain bain uu /saɪn baɪn uː/ | сайн уу /sajn uː/ | сайнар уу /sajnar uː/ | ᠰᠠᠢᠨ ᠪᠠᠢᠨᠠ /sɑin bɑinɑ/ | менд /mend/ | amur sain /amur sain/ | ᠰᠠᠶᠢᠨ ᠤᠤ /sajin uu/ |
| Terima kasih | bayarlaa /bɑjɑrˈlaː/ | баярлалаа /bajarlalaː/ | баярлалаа /bajarlalaː/ | ᠪᠠᠶᠠᠷᠯᠠᠯᠠ /bɑjɑrlɑlɑ/ | ханҗанав /xandʒanav/ | bayarla- /bajarla/ | ᠪᠠᠶᠠᠷᠯᠠᠯᠠ /bajarlala/ |
| Baik | sain /ˈsaɪn/ | сайн /sajn/ | сайн /sajn/ | ᠰᠠᠢᠨ /sɑin/ | сән /sæn/ | sain /sain/ | ᠰᠠᠶᠢᠨ /sajin/ |
Bagian dari LangMap — proyek visualisasi linguistik. Ini ringkasan statis yang dapat dirayapi; peta interaktif menyediakan audio pelafalan, filter, dan tampilan globe.