Pinayuanan
पाइवान
ऑस्ट्रोनेशियन (पाइवानिक)
पाइवान दूसरी सबसे बड़ी फ़ॉर्मोसन (ताइवानी मूलनिवासी) भाषा है, जो दक्षिणी ताइवान (पिंगतुंग, ताइतुंग) में लगभग 96 हज़ार लोगों द्वारा बोली जाती है, जिनमें से करीब 10 हज़ार इसे रोज़मर्रा में मातृभाषा के रूप में इस्तेमाल करते हैं। इसकी विशेषता कुलीन और सामान्य जन के बीच शब्दावली के स्तर का विभाजन है — मुखिया और अभिजात एक अलग शब्दकोशीय परत का प्रयोग करते हैं। पाइवान लोग अपनी परंपराओं में "सौ-कदम" पिट वाइपर (साँप) की कलाकृति के लिए प्रसिद्ध हैं। इसे आधिकारिक रूप से ताइवान की 16 मूलनिवासी ऑस्ट्रोनेशियाई भाषाओं में से एक माना जाता है, और 2001 से इसे मानकीकृत लैटिन वर्तनी के साथ प्राथमिक विद्यालयों में पढ़ाया जाता है।
कहाँ बोली जाती है
पाइवान में 31 मूल शब्द
पानी
zaljum
/zaɭum/
आग
sapuy
/sapui/
सूरज
qadaw
/qadaw/
चाँद
qiljas
/qiɭas/
तारा
vituqan
/vituqan/
माता
kina
/kina/
पिता
kama
/kama/
मैं
tiaken
/tiakən/
तुम
sun
/sun/
नाम
ngadan
/ŋadan/
आँख
maca
/matsa/
हाथ
lima
/lima/
दिल
varung
/vaɾuŋ/
प्रेम
nasaqaqa
/nasaqaqa/
पेड़
kasiw
/kasiw/
घर
umaq
/umaq/
कुत्ता
vatu
/vatu/
बिल्ली
ngiaw
/ŋiaw/
खाना
keman
/kəman/
पीना
temekel
/təməkəl/
एक
ita
/ita/
दो
drusa
/ɖusa/
नमस्ते
masalu
/masalu/
धन्यवाद
masalu
/masalu/
अच्छा
nguanguaq
/ŋuaŋuaq/
स्रोत
शब्दों की तुलना
Austronesian (Paiwanic) संबंधित भाषाओं से तुलना
| अर्थ | पाइवान | पुयुमा | बुनुन | प्रोटो-ऑस्ट्रोनेशियन | ताओ (यामी) | थाओ | मारानाओ |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| पानी | zaljum /zaɭum/ | enay /enai/ | danum /danum/ | *daNum /daNum/ | ranom /ranom/ | nanum /nanum/ | ig /iɡ/ |
| आग | sapuy /sapui/ | apuy /apui/ | sapuz /sapuz/ | *Sapuy /Sapuy/ | apuy /apuj/ | apuy /apuj/ | apoy /apoj/ |
| सूरज | qadaw /qadaw/ | kadaw /kadaw/ | vali /vali/ | *waRi /waRi/ | araw /araw/ | fitulha /fituʎa/ | alongan /aloŋan/ |
| चाँद | qiljas /qiɭas/ | bulan /buɭan/ | buan /buan/ | *bulaN /bulaN/ | vehan /vehan/ | furaz /fuɾað/ | bolan /bolan/ |
| तारा | vituqan /vituqan/ | vituwan /vituwan/ | bintuhan /bintuhan/ | *bituqen /bituqen/ | vituen /vituən/ | fitu'ish /fituʔiʃ/ | bito-on /bitoʔon/ |
| माता | kina /kina/ | ina /ina/ | tina /tina/ | *ina /ina/ | ina /ina/ | ina /ina/ | ina /ina/ |
| पिता | kama /kama/ | ama /ama/ | tama /tama/ | *ama /ama/ | ama /ama/ | ama /ama/ | ama /ama/ |
| मैं | tiaken /tiakən/ | kuiku /kuiku/ | saikin /saikin/ | *aku /aku/ | yaken /jakən/ | yaku /jaku/ | ako /ako/ |
| तुम | sun /sun/ | yu /ju/ | suu /suʔu/ | *iSu /iSu/ | imo /ʔimo/ | ihu /ʔihu/ | seka /sɵka/ |
| नाम | ngadan /ŋadan/ | ngadan /ŋadan/ | ngaan /ŋaan/ | *ŋajan /ŋajan/ | ngaran /ŋaran/ | tanan /tanan/ | ngaran /ŋaran/ |
| आँख | maca /matsa/ | mata /mata/ | mata /mata/ | *maCa /maCa/ | mata /mata/ | maca /maθa/ | mata /mata/ |
| हाथ | lima /lima/ | lima /lima/ | ima /ima/ | *lima /lima/ | kamay /kamaj/ | lima /lima/ | lima /lima/ |
| दिल | varung /vaɾuŋ/ | kalumetan /kalumetan/ | is-ang /isaŋ/ | *pusuq /pusuq/ | paso /paso/ | putul /putul/ | pusoʔ /pusoʔ/ |
| प्रेम | nasaqaqa /nasaqaqa/ | ulaw /ulaw/ | madaidaz /madaidaz/ | — /—/ | makakdeng /makakdəŋ/ | suka /suka/ | kalimo /kalimo/ |
| पेड़ | kasiw /kasiw/ | kawi /kawi/ | kahu /kahu/ | *kaSiw /kaSiw/ | kayo /kajo/ | lhalum /ʎalum/ | kayo /kajo/ |
| घर | umaq /umaq/ | ruma /ɾuma/ | lumaq /lumaq/ | *Rumaq /Rumaq/ | vahay /vahaj/ | kayan /kajan/ | walay /walaj/ |
| कुत्ता | vatu /vatu/ | suwan /suwan/ | asu /asu/ | *asu /asu/ | ino /ino/ | atu /atu/ | aso /aso/ |
| बिल्ली | ngiaw /ŋiaw/ | kating /katiŋ/ | ngingiyaw /ŋiŋijaw/ | — /—/ | koving /koviŋ/ | posi /posi/ | pusa /pusa/ |
| खाना | keman /kəman/ | kuman /kuman/ | maun /maun/ | *kaen /kaen/ | kuman /kuman/ | kuman /kuman/ | mangan /maŋan/ |
| पीना | temekel /təməkəl/ | enpa /enpa/ | muqun /muqun/ | *inum /inum/ | minum /minum/ | naqayan /naqajan/ | minom /minom/ |
| एक | ita /ita/ | sa /sa/ | tasa /tasa/ | *isa /isa/ | asa /asa/ | tata /tata/ | isa /isa/ |
| दो | drusa /ɖusa/ | zua /ʐua/ | dusa /dusa/ | *duSa /duSa/ | doa /doa/ | tusha /tuʃa/ | dowa /dowa/ |
| नमस्ते | masalu /masalu/ | marayas /maɾajas/ | uninang /uninaŋ/ | — /—/ | akokay /akokaj/ | ya /ja/ | kapian /kapijan/ |
| धन्यवाद | masalu /masalu/ | kasapakan /kasapakan/ | uninang /uninaŋ/ | — /—/ | ayoy /ajoj/ | mihu /mihu/ | salamat /salamat/ |
| अच्छा | nguanguaq /ŋuaŋuaq/ | mauruway /mauɾuwai/ | masial /masial/ | — /—/ | mapia /mapia/ | kapah /kapah/ | mapia /mapija/ |
LangMap का हिस्सा — एक भाषाई विज़ुअलाइज़ेशन परियोजना। यह एक स्थिर, क्रॉल-योग्य सारांश है; इंटरैक्टिव मानचित्र उच्चारण ऑडियो, फ़िल्टर और ग्लोब दृश्य प्रदान करते हैं।