Koyra Chiini
קוירה צ׳ייני
סונגאי
קוירה צ'יני, מילולית „שפת העיר”, היא שפת סונגהאי המדוברת בטימבוקטו וביישובים סמוכים לאורך עיקול נהר ניז'ר במאלי, ובהם דירה, גונדאם, טונקה וניאפונקה. היא יוצרת רצף ניבים מערבי של סונגהאי ונבדלת בבירור מקוירבורו סני המדוברת מזרחה סביב גאו, ואילו ג'נה צ'יני היא וריאציה מערבית קרובה. סדר המשפט הבסיסי הוא נושא–פועל–מושא, ולא SOV; חלקיקי מודוס, אספקט ושלילה באים לפני הפועל, אך מילות יחס שלאחר השם באות אחרי משלים. בצירוף השמני באים בדרך כלל תארים, מספרים, כינויי רמז וסימני יידוע וריבוי אחרי שם העצם. בניגוד לכמה שפות סונגהאי שמחוץ למאלי, בקוירה צ'יני אין טונים מילוניים או דקדוקיים מבחינים, ובמערכת ההגאים המתועדת יש ניגוד בין תנועות קצרות לארוכות.
היכן מדוברת
31 מילים בסיסיות בקוירה צ׳ייני
מים
hari
/hari/
אש
nuune
/nuːne/
שמש
wari
/wari/
ירח
handu
/handu/
כוכב
handariya
/handaːɾija/
אמא
nya
/ɲa/
אבא
baaba
/baːba/
אני
ay
/aj/
אתה
ni
/ni/
שם
maa
/maː/
עין
mo
/mo/
יד
kambe
/kambe/
לב
bine
/bine/
אהבה
baŋa
/baŋa/
עץ
tuuri
/tuːri/
בית
huu
/huː/
כלב
hansi
/hansi/
חתול
muusu
/muːsu/
לאכול
ŋwa
/ŋwa/
לשתות
hane
/hane/
אחד
afo
/afo/
שתיים
ihinka
/ihiŋka/
שלום
fofo
/fofo/
תודה
barka
/barka/
טוב
boori
/boːri/
מקורות
השוואת מילים
בהשוואה לשפות Songhai קשורות
| משמעות | קוירה צ׳ייני | קוירבורו סני | זרמה | בישנופריה מניפורי | פולה | וולייטה | אארי |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| מים | hari /hari/ | hari /hari/ | hari /hari/ | পানি /paːni/ | ndiyam /ndijam/ | haatta /haːtːa/ | waki /waki/ |
| אש | nuune /nuːne/ | nuune /nuːne/ | danji /dandʒi/ | আগুন /aːɡun/ | yiite /jiːte/ | tama /tama/ | mola /mola/ |
| שמש | wari /wari/ | wayna /wajna/ | wayna /wajna/ | বেল /bel/ | naange /naːŋɡe/ | awa /awa/ | háy /haj/ |
| ירח | handu /handu/ | handu /handu/ | handu /handu/ | জুনাক /dʒunak/ | lewru /lewɾu/ | aginaa /aɡinaː/ | arfi /arfi/ |
| כוכב | handariya /handaːɾija/ | handariya /handaːɾija/ | handariya /handaːɾija/ | তারা /taɾa/ | hoodere /hoːdeɾe/ | xoolinttee /tʼoːlintːeː/ | manka /ˈmanka/ |
| אמא | nya /ɲa/ | nya /ɲa/ | ñaa /ɲaː/ | মা /maː/ | yumma /jumːa/ | aaya /aːja/ | inde /inde/ |
| אבא | baaba /baːba/ | baaba /baːba/ | baba /baba/ | বাবা /baːba/ | baaba /baːba/ | aawa /aːwa/ | baba /baba/ |
| אני | ay /aj/ | ay /aj/ | ay /aj/ | মি /mi/ | miin /miːn/ | taani /taːni/ | ita /ʔiˈta/ |
| אתה | ni /ni/ | ni /ni/ | ni /ni/ | তি /ti/ | aan /aːn/ | neeni /neːni/ | ahna /ahˈna/ |
| שם | maa /maː/ | maa /maː/ | maa /maː/ | নাম /nam/ | innde /inːde/ | sunttaa /suntːaː/ | naami /naːˈmi/ |
| עין | mo /mo/ | mo /mo/ | mo /mo/ | চোখ /tʃokʰ/ | yiitere /jiːteɾe/ | ayfee /ajfeː/ | aafi /aːfi/ |
| יד | kambe /kambe/ | kambe /kambe/ | kambe /kambe/ | হাত /haːt/ | junngo /dʒuŋːɡo/ | kushiyaa /kuʃijaː/ | kushum /kuʃum/ |
| לב | bine /bine/ | bine /bine/ | bina /bina/ | মন /mon/ | ɓernde /ɓeɾnde/ | wozanaa /wozanaː/ | lubba /lubːa/ |
| אהבה | baŋa /baŋa/ | baŋa /baŋa/ | baa /baː/ | মায়া /maja/ | yiɗde /jiɗːe/ | siiqaa /siːqaː/ | gaya /ɡaja/ |
| עץ | tuuri /tuːri/ | tuuri /tuːri/ | tuuri /tuːri/ | গাছ /ɡaːtʃʰ/ | lekki /lekːi/ | mittaa /mitːaː/ | miza /miza/ |
| בית | huu /huː/ | huu /huː/ | fu /fu/ | ঘর /ɡʱaɾ/ | suudu /suːdu/ | keettaa /keːtːaː/ | kara /kara/ |
| כלב | hansi /hansi/ | hansi /hansi/ | hansi /hansi/ | কুট্টা /kuʈːaː/ | rawandu /ɾawandu/ | kanaa /kanaː/ | kana /kana/ |
| חתול | muusu /muːsu/ | muusu /muːsu/ | muusu /muːsu/ | বিল্লি /bilːi/ | ullundu /ulːundu/ | gaaduwaa /ɡaːduwaː/ | shanɡo /ʃaŋɡo/ |
| לאכול | ŋwa /ŋwa/ | ŋwa /ŋwa/ | ŋwa /ŋwa/ | খাব /kʰaːb/ | ñaamde /ɲaːmde/ | miya /miːja/ | itte /itːe/ |
| לשתות | hane /hane/ | hane /hane/ | hañu /haɲu/ | পান কর /paːn kaɾ/ | yarude /jaɾude/ | ushiya /uʃija/ | ushe /uʃe/ |
| אחד | afo /afo/ | afo /afo/ | affo /afːo/ | এক /ek/ | go'o /ɡoʔo/ | issino /isːino/ | kollo /kolːo/ |
| שתיים | ihinka /ihiŋka/ | ihinka /ihiŋka/ | ihinka /ihiŋka/ | দুই /dui/ | ɗiɗi /ɗiɗi/ | naaʼʼa /naːʔːa/ | qasken /qasˈken/ |
| שלום | fofo /fofo/ | fofo /fofo/ | fofo /fofo/ | নমস্কার /nomoskar/ | jam tan /dʒam tan/ | saro /saro/ | saro /saro/ |
| תודה | barka /barka/ | barka /barka/ | fofo /fofo/ | ধইন্যবাদ /dʱoinjobaːd/ | a jaaraama /a dʒaːɾaːma/ | galatay /ɡalataj/ | galatoma /ɡalatoma/ |
| טוב | boori /boːri/ | boori /boːri/ | boori /boːri/ | ভালা /bʱaːlaː/ | moƴƴo /moƴːo/ | lo'o /loʔo/ | goodi /ɡoːdi/ |
חלק מ-LangMap — פרויקט להמחשת שפות. זהו סיכום סטטי הניתן לסריקה; המפות האינטראקטיביות מציעות שמע הגייה, מסננים ותצוגת גלובוס.