Achuar Chicham
אצ׳ואר
Jivaroan
Achuar (Achuar Chicham, "Achuar speech"; also Achuar-Shiwiar) is a Jivaroan language spoken in the Marañón–Pastaza ecotone of the Peru-Ecuador border. The Achuar people are the second-largest Jivaroan group after the Aguaruna (agr), and have historically been seasonally interconnected with the Shuar (jiv) and Shiwiar through trade, marriage alliances, and warfare. Achuar achieved international attention through the Achuar Resistance against oil-company encroachment in the 2000s-2010s, with the Achuar Federation (FINAE/NAE) leading territorial sovereignty advocacy. Linguistically, Achuar shares Jivaroan family features with Aguaruna and Shuar: nasal vowels, focus markers, and an exhaustive ethnobiological lexicon for the Amazon ecosystem.
היכן מדוברת
20 מילים בסיסיות באצ׳ואר
מים
yumi
/jumi/
אש
ji
/dʒi/
שמש
etsa
/etsa/
ירח
nantu
/nantu/
אמא
nukur
/nukuɾ/
אבא
apar
/apaɾ/
לאכול
yuata
/juata/
לשתות
umarta
/umaɾta/
אהבה
anentin
/anentin/
לב
enentai
/enentai/
עץ
numi
/numi/
בית
jea
/dʒea/
כלב
yawa
/jawa/
חתול
micha
/mitʃa/
יד
uwej
/uwedʒ/
עין
jii
/dʒiː/
שלום
pujamek
/pudʒamek/
תודה
mai-tikut
/majtikut/
אחד
kichik
/kitʃik/
טוב
penker
/peŋkeɾ/
מקורות
השוואת מילים
בהשוואה לשפות Jivaroan קשורות
| משמעות | אצ׳ואר | שואר | אגוארונה | טומבוקה | יופיק מרכז אלסקה | קמבה | שמבלה |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| מים | yumi /jumi/ | yumi /jumi/ | yumi /jumi/ | maji /madʒi/ | meq /meq/ | kĩw'ũ /kiwu/ | mazi /mazi/ |
| אש | ji /dʒi/ | ji /dʒi/ | úkam /úkam/ | moto /moto/ | keneq /keneq/ | mwaki /mwaki/ | moto /moto/ |
| שמש | etsa /etsa/ | etsa /etsa/ | etsá /etsá/ | zuwa /zuwa/ | akerta /akerta/ | syũa /sjua/ | zuwa /zuwa/ |
| ירח | nantu /nantu/ | nantu /nantu/ | nántu /nántu/ | mwezi /mwezi/ | iraluq /iraluq/ | mwei /mwei/ | mwezi /mwezi/ |
| אמא | nukur /nukuɾ/ | nukur /nukuɾ/ | dukú /dukú/ | amama /amama/ | aana /aːna/ | mwaitũ /mwaitu/ | mama /mama/ |
| אבא | apar /apaɾ/ | apar /apaɾ/ | apá /apá/ | adada /adada/ | ata /ata/ | asa /asa/ | baba /baba/ |
| לאכול | yuata /juata/ | yuata /juata/ | yuwámu /juwámu/ | kurya /kuɾja/ | ner'uq /nerʔuq/ | kũya /kuja/ | kuya /kuja/ |
| לשתות | umarta /umaɾta/ | umarta /umaɾta/ | úmag /úmaɡ/ | kumwa /kumwa/ | mertuq /mertuq/ | kũnywa /kuɲwa/ | kunywa /kuɲwa/ |
| אהבה | anentin /anentin/ | anentaiti /anentaiti/ | amaja /amaha/ | kutemwa /kutemwa/ | kenka /kenka/ | wendo /wendo/ | kwenda /kwenda/ |
| לב | enentai /enentai/ | enentai /enentai/ | anéntai /anɛ́ntaj/ | mtima /mtima/ | irua /irua/ | ngoo /ŋɡoː/ | mwoyo /mwojo/ |
| עץ | numi /numi/ | numi /numi/ | númi /númi/ | khuni /kʰuni/ | napa /napa/ | mũtĩ /muti/ | mti /mti/ |
| בית | jea /dʒea/ | jea /dʒea/ | jegámu /heɡámu/ | nyumba /ɲumba/ | ena /ena/ | nyũmba /ɲumba/ | nyumba /ɲumba/ |
| כלב | yawa /jawa/ | yawá /jaˈwa/ | yawá /jawá/ | ncheŵe /ntʃewe/ | qimugta /qimuɣta/ | ngitĩ /ŋɡiti/ | mbwa /mbwa/ |
| חתול | micha /mitʃa/ | micha /mitʃa/ | micha /mitʃa/ | chona /tʃona/ | qassraaraq /qassraːraq/ | mbaka /mbaka/ | paka /paka/ |
| יד | uwej /uwedʒ/ | uwej /uwedʒ/ | uwéj /uwéh/ | woko /woko/ | unirak /unirak/ | kw'oko /kwoko/ | ukono /ukono/ |
| עין | jii /dʒiː/ | jii /dʒiː/ | jíi /híː/ | jiso /dʒiso/ | ii /iː/ | ĩtho /iθo/ | izo /izo/ |
| שלום | pujamek /pudʒamek/ | pujamek /pudʒamek/ | pujámek /puhámɛk/ | monire /moniɾe/ | waqaa /waqaː/ | mwĩaĩle /mwiaile/ | nashukuru /naʃukuɾu/ |
| תודה | mai-tikut /majtikut/ | yuminsajme /juminsadʒme/ | see /sɛː/ | yewo /jewo/ | quyana /qujana/ | nĩ vinya /ni viɲa/ | asante /asante/ |
| אחד | kichik /kitʃik/ | chikichik /tʃikitʃik/ | makichik /makitʃik/ | cimoza /tʃimoza/ | ataucik /atautʃik/ | ĩmwe /imwe/ | imo /imo/ |
| טוב | penker /peŋkeɾ/ | penker /peŋkeɾ/ | ímia /ímia/ | cwemi /tʃwemi/ | assirtuq /asːirtuq/ | museo /museo/ | hedi /hedi/ |
חלק מ-LangMap — פרויקט להמחשת שפות. זהו סיכום סטטי הניתן לסריקה; המפות האינטראקטיביות מציעות שמע הגייה, מסננים ותצוגת גלובוס.