P'urhépecha
普雷佩查语
孤立语
普雷佩查语(P’urhépecha;ISO 639-3:tsz)历史上也称塔拉斯科语,是主要通行于墨西哥米却肯州的一种原住民孤立语言。其主要地域分组包括帕茨夸罗湖区、山地或高原区以及卡尼亚达,各社区内部和彼此之间都有显著差异;“塔拉斯科”是殖民时期的名称,因此许多使用者更喜欢“普雷佩查”。该语言后缀高度发达,属于黏着语,成分顺序灵活,研究中既有SVO也有SOV的描述,并广泛使用表达空间和身体部位的后缀。它采用以拉丁字母为基础的正字法书写,但不同地域变体在拼写和语法标准化方面仍有争议。墨西哥法律承认普雷佩查语及其他原住民语言为民族语言,在相应场合与西班牙语具有同等效力;然而,代际间转用西班牙语以及原住民语言学校教育不均,正威胁许多社区的语言传承。
使用地区
普雷佩查语的31个核心词
水
itsï
/iˈtsɨ/
火
ch'ipiri
/tʃʰiˈpiɾi/
太阳
jurhiata
/xuɾˈjata/
月亮
kutsi
/ˈkutsi/
星
jóskua
/ˈxoskwa/
母亲
nana
/ˈnana/
父亲
tata
/ˈtata/
我
ji
/xi/
你
t'u
/tʼu/
名字
arhikua
/aɽiˈkwa/
眼睛
éskua
/ˈeskwa/
手
jájki
/ˈhaxki/
心
mintsita
/minˈtsita/
爱
uémbekua
/weˈmbekwa/
树
anhatapu
/anaˈtapu/
房子
taa
/ˈta/
狗
uíchu
/ˈwitʃu/
猫
misitu
/miˈsitu/
吃
t'ireni
/tʰiˈɾeni/
喝
xurhundini marhuatani
/xuɾˈu̥ndini maɾwaˈtani/
一
ma
/ˈma/
二
tsimani
/tsiˈmani/
你好
—
/—/
谢谢
diosï meyamu
/diosɨ meˈjamu/
好
sesi
/ˈsesi/
单词比较
与isolate相关语言比较
| 含义 | 普雷佩查语 | 查瓦卡诺语 | 沿海卡达赞语 | 梅格莱诺-罗马尼亚语 | 马卡赛语 | 逻辑语 | 巴布亚马来语 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 水 | itsï /iˈtsɨ/ | agua /ˈaɡwa/ | waig /waiɡ/ | apâ /ˈapɨ/ | ira /ˈira/ | djacu /ˈdʒaʃu/ | air /aer/ |
| 火 | ch'ipiri /tʃʰiˈpiɾi/ | fuego /ˈfweɡo/ | tapui /taˈpui/ | foc /fok/ | ata /ˈata/ | fagri /ˈfaɡri/ | api /ˈapi/ |
| 太阳 | jurhiata /xuɾˈjata/ | sol /sol/ | tadau /taˈdau/ | soari /ˈsoari/ | watu /ˈwatu/ | solri /ˈsolri/ | matahari /mataˈhari/ |
| 月亮 | kutsi /ˈkutsi/ | luna /ˈluna/ | vuhan /ˈvuhan/ | lunâ /ˈlunɨ/ | uru /ˈuru/ | lunra /ˈlunra/ | bulan /ˈbulan/ |
| 星 | jóskua /ˈxoskwa/ | estrella /esˈtɾeja/ | tombituon /tombituon/ | steauã /ˈste̯awə/ | ipi /ipi/ | tarci /ˈtarʃi/ | bintang /bintaŋ/ |
| 母亲 | nana /ˈnana/ | nana /ˈnana/ | tina /ˈtina/ | mumâ /ˈmumɨ/ | ina /ˈina/ | mamta /ˈmamta/ | mama /ˈmama/ |
| 父亲 | tata /ˈtata/ | tata /ˈtata/ | tama /ˈtama/ | tatâ /ˈtatɨ/ | baba /ˈbaba/ | patfu /ˈpatfu/ | bapa /ˈbapa/ |
| 我 | ji /xi/ | yo /jo/ | zou /zou/ | io /jo/ | ani /ani/ | mi /mi/ | sa /sa/ |
| 你 | t'u /tʼu/ | tu /tu/ | ika /ika/ | tu /tu/ | ai /ai/ | do /do/ | ko /ko/ |
| 名字 | arhikua /aɽiˈkwa/ | nombre /ˈnombɾe/ | ngaran /ŋaran/ | numi /ˈnumi/ | naran /naran/ | cmene /ˈʃmene/ | nama /nama/ |
| 眼睛 | éskua /ˈeskwa/ | ojo /ˈoho/ | mato /ˈmato/ | ocl /okl/ | nana /ˈnana/ | kanla /ˈkanla/ | mata /ˈmata/ |
| 手 | jájki /ˈhaxki/ | mano /ˈmano/ | longon /ˈloŋon/ | mâna /ˈmɨna/ | tana /ˈtana/ | xance /ˈxanʃe/ | tangan /ˈtaŋan/ |
| 心 | mintsita /minˈtsita/ | corazón /koraˈson/ | kosingan /koˈsiŋan/ | inima /ˈinima/ | — /—/ | risna /ˈrisna/ | hati /ˈhati/ |
| 爱 | uémbekua /weˈmbekwa/ | ama /ˈama/ | ohunod /oˈhunod/ | ublami /ˈublami/ | — /—/ | prami /ˈprami/ | sayang /ˈsajaŋ/ |
| 树 | anhatapu /anaˈtapu/ | árbol /ˈaɾbol/ | kayu /ˈkaju/ | lemnu /lemnu/ | ate /ˈate/ | tricu /ˈtriʃu/ | pohon /ˈpohon/ |
| 房子 | taa /ˈta/ | casa /ˈkasa/ | walai /waˈlai/ | casa /ˈkasa/ | oma /ˈoma/ | zdani /ˈzdani/ | rumah /ˈrumah/ |
| 狗 | uíchu /ˈwitʃu/ | perro /ˈpeɾo/ | tasu /ˈtasu/ | câni /ˈkɨni/ | defa /ˈdɛfa/ | gerku /ˈɡerku/ | anjing /ˈandʒiŋ/ |
| 猫 | misitu /miˈsitu/ | gato /ˈɡato/ | tusing /ˈtusiŋ/ | mâța /ˈmɨtsa/ | — /—/ | mlatu /ˈmlatu/ | kucing /ˈkutʃiŋ/ |
| 吃 | t'ireni /tʰiˈɾeni/ | come /koˈme/ | mangakan /maˈŋakan/ | mâcari /mɨˈkari/ | nawa /ˈnawa/ | citka /ˈʃitka/ | makan /ˈmakan/ |
| 喝 | xurhundini marhuatani /xuɾˈu̥ndini maɾwaˈtani/ | bebe /beˈbe/ | monginum /moˈŋinum/ | beari /ˈbeari/ | gehe /ˈɡɛhɛ/ | pinxe /ˈpinxe/ | minum /ˈminum/ |
| 一 | ma /ˈma/ | uno /ˈuno/ | iso /ˈiso/ | unu /ˈunu/ | u /ʔu/ | pa /pa/ | satu /ˈsatu/ |
| 二 | tsimani /tsiˈmani/ | dos /dos/ | duvo /duvo/ | doi /doj/ | lolae /loˈlae/ | re /re/ | dua /dua/ |
| 你好 | — /—/ | buenas /ˈbwenas/ | kopivosian /kopiˈvosian/ | ubavu /uˈbavu/ | — /—/ | coi /ʃoj/ | halo /ˈhalo/ |
| 谢谢 | diosï meyamu /diosɨ meˈjamu/ | gracias /ˈɡɾasjas/ | pounsikou /pounˈsikou/ | hăirau /hɨiˈrau/ | — /—/ | ki'e /kiʔe/ | terima kasih /təˈrima ˈkasih/ |
| 好 | sesi /ˈsesi/ | bueno /ˈbweno/ | avasi /aˈvasi/ | bunu /ˈbunu/ | rau /rau/ | xamgu /ˈxamɡu/ | bae /ˈbae/ |
LangMap — 语言可视化项目的一部分。这是静态、可抓取的摘要;交互式地图提供发音音频、筛选和地球视图。