Djambarrpuyŋu
詹巴尔普恩古语
帕马-尼永甘(Yolŋu、Dhuwal)
詹巴尔普恩古语(Djambarrpuyŋu)是杜瓦尔(Dhuwal)语组的一种约尔努·马塔(Yolŋu Matha)变体,通行于澳大利亚北领地的东北阿纳姆地,以加利温库(Galiwin'ku,埃尔科岛)为中心。它是该地区使用人数最多的原住民语言,并在约尔努各氏族之间充当通用语,因此 2021 年人口普查记录到约 3,800 名使用者——比几乎任何其他澳大利亚传统语言都多。语法上它属帕玛-恩永甘语系:格标记极为丰富,语序非常自由,代词系统区分单数、双数和复数,也区分包括式与排除式的「我们」。它的词汇中有一层独特的望加锡借词,源自与苏拉威西数百年的海参贸易——walu「太阳、白天」溯源自望加锡语 allo。与多数澳大利亚语言不同,它至今仍被儿童作为第一语言习得,并拥有完整的《新约》(2008 年)以及一部大型词典和参考语法。
使用地区
詹巴尔普恩古语的31个核心词
水
gapu
/ɡapu/
火
gurtha
/ɡuɻt̪a/
太阳
walu
/walu/
月亮
ŋaḻindi
/ŋaɭindi/
星
ganyu
/ɡaɲu/
母亲
ŋäṉḏi
/ŋaːɳɖi/
父亲
bäpa
/baːpa/
我
ŋarra
/ŋara/
你
nhe
/n̪e/
名字
yäku
/jaːku/
眼睛
mel
/mel/
手
goŋ
/ɡoŋ/
心
ḏoṯurrk
/ɖoʈurk/
爱
djäl
/ɟaːl/
树
dharpa
/d̪aɻpa/
房子
buṉbu
/buɳbu/
狗
wuŋgan
/wuŋɡan/
猫
butjikit
/bucikit/
吃
ḻuka
/ɭuka/
喝
ḻuka
/ɭuka/
一
waŋgany
/waŋɡaɲ/
二
märrma'
/maːrmaʔ/
你好
Nhämirri nhe?
/n̪aːmiri n̪e/
谢谢
—
/—/
好
manymak
/maɲmak/
单词比较
与Pama-Nyungan (Yolŋu, Dhuwal)相关语言比较
| 含义 | 詹巴尔普恩古语 | 瓦尔皮里语 | 马尔图旺卡语 | 恩汉达语 | 奥尔科尔语 | 恩贡纳沃语 | 努恩格语 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 水 | gapu /ɡapu/ | ngapa /ŋapa/ | kapi /kapi/ | kapi /kapi/ | kupa /kupa/ | kungal /kuŋal/ | kep /kep/ |
| 火 | gurtha /ɡuɻt̪a/ | warlu /waɭu/ | waru /waɾu/ | warla /waɻla/ | paral /paɻal/ | warba /waɻba/ | kaarl /kaːɻl/ |
| 太阳 | walu /walu/ | wanta /wanta/ | tjirntu /cɪɳʈu/ | wurʼa /wuɾʔa/ | naŋkari /naŋkaɻi/ | guma /ɡuma/ | ngangk /ŋaŋk/ |
| 月亮 | ŋaḻindi /ŋaɭindi/ | pira /piɻa/ | kayalany /kajalaɲ/ | kanyala /kaɲala/ | kakal /kakal/ | birrang /biɻaŋ/ | miyak /mijak/ |
| 星 | ganyu /ɡaɲu/ | wanjirlpirri /waɲɟiɭpiri/ | piriny /piriɲ/ | indiya /indija/ | el idnban /el ˈidnban/ | dyurra /ɟura/ | djinda /ɟinda/ |
| 母亲 | ŋäṉḏi /ŋaːɳɖi/ | ngati /ŋati/ | yakaji /jakaɟi/ | ngamaji /ŋamadʒi/ | ngangi /ŋaŋi/ | guni /ɡuni/ | ngangk /ŋaŋk/ |
| 父亲 | bäpa /baːpa/ | kirda /kiɖa/ | mama /mama/ | kuthurra /kutʰuɻa/ | kaba /kaba/ | pumba /pumba/ | maam /maːm/ |
| 我 | ŋarra /ŋara/ | ngaju /ŋaɟu/ | ngayu /ŋaju/ | ngayi /ŋaji/ | ay /aj/ | ngaya /ŋaja/ | ngany /ŋaɲ/ |
| 你 | nhe /n̪e/ | nyuntu /ɲuntu/ | nyuntu /ɲuntu/ | nyini /ɲini/ | inag /inaɡ/ | ngindu /ŋindu/ | noonook /nunuk/ |
| 名字 | yäku /jaːku/ | yirdi /jiɖi/ | yini /jini/ | yini /jini/ | ukal /ukal/ | yini /jini/ | kwerl /kwɛɻl/ |
| 眼睛 | mel /mel/ | milpa /milpa/ | kuru /kuɾu/ | kuru /kuɻu/ | mil /mil/ | mil /mil/ | mel /mel/ |
| 手 | goŋ /ɡoŋ/ | rdaka /ɖaka/ | mara /maɾa/ | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ | mara /maɻa/ | mar /maɻ/ |
| 心 | ḏoṯurrk /ɖoʈurk/ | wankaru /waŋkaɻu/ | kurtu /kʊɻʈu/ | pulpara /pulpaɻa/ | piku /piku/ | gauar /ɡauar/ | kortang /koɻtaŋ/ |
| 爱 | djäl /ɟaːl/ | nyangu /ɲaŋu/ | mukulyu /mukuʎu/ | kanyji /kaɲdʒi/ | kanyji /kaɲɟi/ | marmit /maɻmit/ | djaadjam /dʒaːdʒam/ |
| 树 | dharpa /d̪aɻpa/ | watiya /watija/ | watarrka /wataɻka/ | parntany /paɳʈaɲ/ | warray /waɾaj/ | warabi /waɻabi/ | boorn /boːɻn/ |
| 房子 | buṉbu /buɳbu/ | ngurra /ŋura/ | ngurra /ŋura/ | nhurra /ɳuɻa/ | mariŋ /maɻiŋ/ | kuni /kuni/ | mia /maja/ |
| 狗 | wuŋgan /wuŋɡan/ | jarntu /caɳʈu/ | papa /papa/ | kuwiyarl /kuwijaɻl/ | kunpa /kunpa/ | mirri /miɻi/ | dwert /dweɻt/ |
| 猫 | butjikit /bucikit/ | mungalpa /muŋalpa/ | — /—/ | paka /paka/ | paka /paka/ | poosi /puːsi/ | nguni /ŋuni/ |
| 吃 | ḻuka /ɭuka/ | ngarni /ŋaɳi/ | ngalku- /ŋalku/ | ngarna /ŋaɻna/ | ngarinya /ŋaɻiɲa/ | daring /daɻiŋ/ | ngarn /ŋaɻn/ |
| 喝 | ḻuka /ɭuka/ | purrami /purami/ | tjiki- /cɪki/ | nyuna /ɲuna/ | kupa nyaa /kupa ɲaː/ | nyu /ɲu/ | ngarn /ŋaɻn/ |
| 一 | waŋgany /waŋɡaɲ/ | jinta /cinta/ | kutjarra-wangu /kucara waŋu/ | kuyu /kuju/ | kuyu /kuju/ | guma /ɡuma/ | keny /keɲ/ |
| 二 | märrma' /maːrmaʔ/ | jirrama /ɟiɾama/ | kujarra /kucara/ | wuthada /wut̪aɖa/ | uchir /utʃir/ | bula /bula/ | koodjal /kuɟal/ |
| 你好 | Nhämirri nhe? /n̪aːmiri n̪e/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | yumalundi /jumalundi/ | kaya /kaja/ |
| 谢谢 | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ | miyamala /mijamala/ | boordawan /boːɻdawan/ |
| 好 | manymak /maɲmak/ | ngurrju /ŋurcu/ | palya /paʎa/ | walykumarra /waʎkumaɻa/ | palya /paʎa/ | walunga /waluŋa/ | kwobidak /kwobidak/ |
LangMap — 语言可视化项目的一部分。这是静态、可抓取的摘要;交互式地图提供发音音频、筛选和地球视图。