sγwδyk
Согдійська
Indo-European (Iranian, Middle, Eastern) · історичний / прихований різновид
Sogdian was an Eastern Middle Iranian language of the Sogdians, the great Silk Road merchants whose city-states (Samarkand, Bukhara, Panjikent, Tashkent) controlled the Central Asian trade routes from the 4th to 9th centuries CE. Sogdian colonies along the Silk Road as far as Dunhuang and Turfan made it a lingua franca of Eurasian trade. Surviving texts include the Ancient Letters (313 CE) from Dunhuang, Manichaean and Buddhist literature, and Christian fragments. The Sogdian script (Aramaic-derived) is the direct ancestor of the Old Uyghur script and indirectly of Mongolian and Manchu scripts. Modern Yaghnobi (yai) is its sole surviving descendant in the Tajik Yaghnob valley.
Де нею розмовляють
20 основних слів мовою Согдійська
Вода
ʾāp
/aːp/
Вогонь
ʾātar
/aːtar/
Сонце
xwr
/xwar/
Місяць
mʾx
/maːx/
Мати
mʾtr
/maːtar/
Батько
ptr
/pitar/
Їсти
xwartan
/xwartan/
Пити
pi-
/pi/
Любов
frytk
/friːtak/
Серце
dyl
/dil/
Дерево
drxt
/draxt/
Дім
kṯʾk
/kaθaːk/
Собака
ʾkw
/aːkuː/
Кішка
—
/—/
Рука
dst
/dast/
Око
cšm
/tʃaʃm/
Привіт
drwd
/druːd/
Дякую
—
/—/
Один
yw
/jɛw/
Добрий
nyk
/neːk/
Джерела
- Gharib (1995) Sogdian Dictionary
- Sims-Williams — Sogdian Studies
- Glottolog: sogd1245
Порівняння слів
Порівняння зі спорідненими мовами Indo-European (Iranian, Middle, Eastern)
| Значення | Согдійська | Парфянська | Перська (класична) | Середньоперська (пехлеві) | Авестійська | Давньоперська | Скіфська |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Вода | ʾāp /aːp/ | āb /aːb/ | آب /aːb/ | 𐭠𐭯 /aːb/ | 𐬁𐬞 /aːp/ | 𐎠𐎱 /aːpi/ | ap /ap/ |
| Вогонь | ʾātar /aːtar/ | ādar /aːdar/ | آتش /aːtaʃ/ | 𐭠𐭲𐭱 /aːtaʃ/ | 𐬁𐬙𐬀𐬭 /aːtar/ | 𐎠𐎫𐎼 /aːtar/ | ātar /aːtar/ |
| Сонце | xwr /xwar/ | xwar /xwar/ | خورشید /xʷarʃeːd/ | 𐭧𐭥𐭫𐭱𐭩𐭲 /xwarʃeːd/ | 𐬵𐬎𐬎𐬀𐬭𐬆 /huwarə/ | 𐏃𐎢𐎺𐎼 /huwar/ | hvar /xʷar/ |
| Місяць | mʾx /maːx/ | māh /maːh/ | ماه /maːh/ | 𐭬𐭠𐭧 /maːh/ | 𐬨𐬁𐬵 /maːh/ | 𐎶𐎠𐏃 /maːha/ | māh /maːh/ |
| Мати | mʾtr /maːtar/ | mād /maːd/ | مادر /maːdar/ | 𐭬𐭠𐭲𐭫 /maːdar/ | 𐬨𐬁𐬙𐬀𐬭 /maːtar/ | 𐎶𐎠𐎫𐎼 /maːtar/ | mātar /maːtar/ |
| Батько | ptr /pitar/ | pid /pid/ | پدر /pidar/ | 𐭯𐭩𐭲𐭫 /pidar/ | 𐬞𐬌𐬙𐬀𐬭 /pitar/ | 𐎱𐎡𐎫𐎠 /pitaː/ | pitar /pitar/ |
| Їсти | xwartan /xwartan/ | xward- /xward/ | خوردن /xʷurdan/ | 𐭧𐭥𐭫𐭲𐭭 /xwardan/ | 𐬑𐬬𐬀𐬭 /xwar/ | 𐎧𐎼 /xar/ | xwartan /xʷartan/ |
| Пити | pi- /pi/ | pī- /piː/ | آشامیدن /aːʃaːmiːdan/ | 𐭭𐭥𐭱𐭩𐭲𐭭 /noːʃiːdan/ | 𐬞𐬁 /paː/ | 𐎱𐎠 /paː/ | — /—/ |
| Любов | frytk /friːtak/ | friyādan /frijaːdan/ | عشق /ʔiʃq/ | 𐭲𐭥𐭱𐭩 /doːʃiː/ | 𐬟𐬭𐬌𐬌𐬀 /frija/ | 𐎳𐎼𐎡𐎹 /frija/ | — /—/ |
| Серце | dyl /dil/ | zyrd /zird/ | دل /dil/ | 𐭣𐭩𐭫 /dil/ | 𐬰𐬆𐬭𐬆𐬛 /zərəd/ | 𐏀𐎼𐎭 /zard/ | zard- /zard/ |
| Дерево | drxt /draxt/ | dār /daːr/ | درخت /diraxt/ | 𐭣𐭫𐭧𐭲 /draxt/ | 𐬬𐬀𐬉𐬯𐬀 /waesa/ | — /—/ | — /—/ |
| Дім | kṯʾk /kaθaːk/ | xānag /xaːnaɡ/ | خانه /xaːna/ | 𐭧𐭠𐭭𐭪 /xaːnaɡ/ | 𐬥𐬨𐬁𐬥𐬀 /nmaːna/ | 𐎶𐎠𐎴𐎡𐎹 /maːnija/ | — /—/ |
| Собака | ʾkw /aːkuː/ | spag /spaɡ/ | سگ /saɡ/ | 𐭮𐭢 /saɡ/ | 𐬯𐬞𐬁 /spaː/ | 𐎿𐎱𐎣 /spaka/ | spaka /spaka/ |
| Кішка | — /—/ | — /—/ | گربه /ɡurba/ | 𐭢𐭥𐭫𐭡𐭢 /ɡurbaɡ/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Рука | dst /dast/ | dast /dast/ | دست /dast/ | 𐭣𐭮𐭲 /dast/ | 𐬰𐬀𐬯𐬙𐬀 /zasta/ | 𐎭𐎿𐎫 /dasta/ | zasta /zasta/ |
| Око | cšm /tʃaʃm/ | čašm /tʃaʃm/ | چشم /t͡ʃaʃm/ | 𐭰𐭱𐭬 /tʃaʃm/ | 𐬗𐬀𐬱𐬨𐬀𐬥 /tʃaʃman/ | 𐏂𐏁𐎶𐎴 /tʃaʃman/ | čašm /tʃaʃm/ |
| Привіт | drwd /druːd/ | drōd /droːd/ | درود /duruːd/ | 𐭣𐭫𐭥𐭲 /droːd/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Дякую | — /—/ | spās /spaːs/ | سپاس /sipaːs/ | 𐭮𐭯𐭠𐭮 /spaːs/ | — /—/ | — /—/ | — /—/ |
| Один | yw /jɛw/ | ēw /eːw/ | یک /jak/ | 𐭠𐭩𐭪 /eːk/ | 𐬀𐬉𐬬𐬀 /aewa/ | 𐎠𐎡𐎺 /aiwa/ | aiwa /aiwa/ |
| Добрий | nyk /neːk/ | nēw /neːw/ | نیک /neːk/ | 𐭥𐭩𐭧 /weh/ | 𐬬𐬊𐬵𐬎 /vohu/ | 𐎴𐎡𐎲 /naiba/ | vohu /wohu/ |
Частина LangMap — проєкту візуалізації мов. Це статичне, індексоване резюме; інтерактивні карти пропонують аудіо вимови, фільтри та вигляд глобуса.