赣语
Kigan
Sinitic (Gan)
Kigan (Kichina cha Jiangxi) huzungumzwa katika jimbo la Jiangxi na maeneo ya jirani. Inahifadhi sifa za Kichina cha Kati (konsonanti za mwisho, mfumo wa toni mgumu) na ina uhusiano wa kihistoria wa karibu na Kihakka; katika baadhi ya uainishaji huwekwa pamoja katika tawi moja la juu.
Inakozungumzwa
Maneno 20 ya msingi katika Kigan
Maji
水
/sui˨˩˧/
Moto
火
/fo˨˩˧/
Jua
日头
/ɲit˥tʰɛu/
Mwezi
月光
/ŋyot˥kuɔŋ˦˨/
Mama
妈妈
/ma˦˨ma/
Baba
爸爸
/pa˥pa/
Kula
吃
/t͡ɕʰiat˥/
Kunywa
喝
/hot˥/
Upendo
爱
/ŋoi˨˩/
Moyo
心
/ɕin˦˨/
Mti
树
/ɕu˨˩/
Nyumba
屋
/uk˥/
Mbwa
狗
/keu˨˩˧/
Paka
猫
/mau˦˨/
Mkono
手
/ɕeu˨˩˧/
Jicho
眼睛
/ŋan˨˩t͡sin˦˨/
Habari
你好
/n̩˨˩hau˨˩˧/
Asante
谢谢
/ɕia˨˩ɕia/
Moja
一
/it˥/
Nzuri
好
/hau˨˩˧/
Vyanzo
Ulinganishaji wa maneno
Imelinganishwa na lugha za Sinitic (Gan) zinazohusiana
| Maana | Kigan | Kisichuan | Kimandarini cha Wuhan | Kixiang | Kiningbo | Kimandarini cha Tianjin | Kimandarini cha Jianghuai |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Maji | 水 /sui˨˩˧/ | 水 /suei˨˩˧/ | 水 /suei˨˩˧/ | 水 /ɕy˦˩/ | 水 /sɿ˨˩˦/ | 水 /ʂwei˨˩˧/ | 水 /suei˨˩˦/ |
| Moto | 火 /fo˨˩˧/ | 火 /xo˨˩˧/ | 火 /huo˨˩˧/ | 火 /xo˦˩/ | 火 /hu˨˩˦/ | 火 /xwo˨˩˧/ | 火 /xuo˨˩˦/ |
| Jua | 日头 /ɲit˥tʰɛu/ | 太阳 /tʰai˥˩iaŋ˧˥/ | 太阳 /tʰai˥˧iaŋ˨˩˧/ | 太阳 /tʰai˥˩ian˩˧/ | 日头 /ɲiʔ˩˨dɤu/ | 日头 /ʐʅ˥˩tʰoʊ˨˦/ | 日头 /ʐəʔ˦˦tʰəu˨˦/ |
| Mwezi | 月光 /ŋyot˥kuɔŋ˦˨/ | 月亮 /ye˨˩liaŋ˥˩/ | 月亮 /yɛ˨˩˧liaŋ/ | 月亮 /ye˨˦liaŋ/ | 月亮 /ɲyəʔ˩˨liaŋ/ | 月亮 /ɥɛ˥˩ljaŋ/ | 月亮 /yeʔ˥˥liaŋ˦˦/ |
| Mama | 妈妈 /ma˦˨ma/ | 妈妈 /mama/ | 妈妈 /ma˨˩˧ma/ | 妈妈 /ma˧ma/ | 阿妈 /aʔ˦˦ma/ | 妈 /ma˩˩/ | 妈 /ma˧˧/ |
| Baba | 爸爸 /pa˥pa/ | 爸爸 /papa/ | 爸爸 /pa˨˩˧pa/ | 爸爸 /pa˥˧pa/ | 阿爸 /aʔ˦˦pa/ | 爸 /pa˥˩/ | 爸 /pa˥˥/ |
| Kula | 吃 /t͡ɕʰiat˥/ | 吃 /tsʰɨ˧˥/ | 吃 /tʂʰʅ˥˥/ | 吃 /t͡ɕʰi˨˦/ | 吃 /t͡ɕʰiʔ˥˥/ | 吃 /tʂʰɨ˩˩/ | 吃 /tʂʰʅ˥˥/ |
| Kunywa | 喝 /hot˥/ | 喝 /xo˧˥/ | 喝 /xo˥˥/ | 喝 /xo˨˦/ | 喝 /hoʔ˥˥/ | 喝 /xɤ˩˩/ | 喝 /xəʔ˥˥/ |
| Upendo | 爱 /ŋoi˨˩/ | 爱 /ai˥˩/ | 爱 /ai˥˧/ | 爱 /ŋai˥˩/ | 爱 /ai˥˧/ | 爱 /ai˥˩/ | 爱 /ɛ˦˦/ |
| Moyo | 心 /ɕin˦˨/ | 心 /ɕin˥/ | 心 /ɕin˥˥/ | 心 /sin˧/ | 心 /siɴ˦˦/ | 心 /ɕin˩˩/ | 心 /ɕin˧˧/ |
| Mti | 树 /ɕu˨˩/ | 树 /su˥˩/ | 树 /ʂu˨˩˧/ | 树 /ɕy˩˧/ | 树 /zɿ˨˧/ | 树 /ʂu˥˩/ | 树 /sɿ˦˦/ |
| Nyumba | 屋 /uk˥/ | 房子 /faŋ˧˥tsɨ/ | 屋里 /u˥˥li/ | 屋里 /u˨˦li/ | 屋里 /oʔ˥˥li/ | 房子 /faŋ˨˦tsɨ/ | 房子 /faŋ˨˦tsɿ/ |
| Mbwa | 狗 /keu˨˩˧/ | 狗 /kəu˨˩˧/ | 狗 /kəu˨˩˧/ | 狗 /kəu˦˩/ | 狗 /kəu˨˩˦/ | 狗 /koʊ˨˩˧/ | 狗 /kəu˨˩˦/ |
| Paka | 猫 /mau˦˨/ | 猫 /mau˥/ | 猫 /mau˥˥/ | 猫 /mau˩˧/ | 猫 /mɔ˦˦/ | 猫 /mau˩˩/ | 猫 /mɔ˧˧/ |
| Mkono | 手 /ɕeu˨˩˧/ | 手 /sou˨˩˧/ | 手 /ʂəu˨˩˧/ | 手 /ɕəu˦˩/ | 手 /sɤu˨˩˦/ | 手 /ʂoʊ˨˩˧/ | 手 /səu˨˩˦/ |
| Jicho | 眼睛 /ŋan˨˩t͡sin˦˨/ | 眼睛 /ŋan˨˩˧tɕin˥/ | 眼睛 /ɲɛn˨˩˧tɕin˥˥/ | 眼睛 /ŋan˦˩t͡ɕin˧/ | 眼睛 /ŋɛ˨˧t͡ɕiɴ˦˦/ | 眼睛 /jɛn˨˩˧tɕiŋ/ | 眼 /jɛn˨˩˦/ |
| Habari | 你好 /n̩˨˩hau˨˩˧/ | 你好 /ni˨˩˧xau˨˩˧/ | 你好 /ni˨˩˧xau˨˩˧/ | 你好 /n̩˦˩xau˦˩/ | 侬好 /noŋ˦˦hɔ˨˩˦/ | 你好 /ni˨˩˧xau˨˩˧/ | 你好 /ni˨˩˦xau˨˩˦/ |
| Asante | 谢谢 /ɕia˨˩ɕia/ | 谢谢 /ɕie˥˩ɕie/ | 谢谢 /ɕiɛ˥˧ɕiɛ/ | 谢谢 /ɕie˩˧ɕie/ | 谢谢 /ʑia˨˧ɕia/ | 谢谢 /ɕjɛ˥˩ɕjɛ/ | 谢谢 /ɕje˦˦ɕje/ |
| Moja | 一 /it˥/ | 一 /i˧˥/ | 一 /i˥˥/ | 一 /i˨˦/ | 一 /iʔ˥˥/ | 一 /i˩˩/ | 一 /iʔ˥˥/ |
| Nzuri | 好 /hau˨˩˧/ | 好 /xau˨˩˧/ | 好 /xau˨˩˧/ | 好 /xau˦˩/ | 好 /hɔ˨˩˦/ | 好 /xau˨˩˧/ | 好 /hau˨˩˦/ |
Ulinganishaji wa usomaji wa Han
Imelinganishwa na lugha za Sinitic (Gan) zinazohusiana
| Herufi | Kigan | Kimandarini cha Kaskazini-Mashariki | Kimandarini cha Jianghuai | Kimandarini cha Thailand | Kihakka | Kimandarini cha Tianjin | Kichina cha Taiwan |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 一 | it⁵ /it̚˥/ | yi⁵⁵ /i˥˥/ | yiq⁵ /iəʔ˥/ | yī /i˥˥/ | yit /jit̚˨/ | yi²¹ /i˨˩/ | yī /i˥˥/ |
| 二 | oe²¹ /ɵ˨˩/ | er⁵³ /ɚ˥˧/ | er⁵³ /ɚ˥˧/ | èr /ɑɻ˥˩/ | ngi /ŋi˥˥/ | er⁵³ /ɚ˥˧/ | èr /ɑɻ˥˩/ |
| 三 | san⁴² /san˦˨/ | san⁵⁵ /san˥˥/ | san³³ /sã˧˧/ | sān /san˥˥/ | sâm /sam˦˦/ | san²¹ /sɑn˨˩/ | sān /san˥˥/ |
| 四 | si⁴⁵ /sɿ˦˥/ | si⁵³ /sɿ˥˧/ | si⁵¹ /sɿ˥˩/ | sì /sɿ˥˩/ | si /si˥˥/ | si⁵³ /sɿ˥˧/ | sì /sɿ˥˩/ |
| 五 | ng²¹³ /ŋ̩˨˩˧/ | wu²¹³ /u˨˩˧/ | wu³⁵ /u˧˥/ | wǔ /u˨˩˦/ | ńg /ŋ̩˧˩/ | wu¹³ /u˩˧/ | wǔ /u˨˩˦/ |
| 六 | liuq⁵ /liuʔ˥/ | liu⁵³ /liou˥˧/ | liuq⁵ /liuʔ˥/ | liù /ljou˥˩/ | liuk /liuk̚˥/ | liu⁵³ /liou˥˧/ | liù /ljou˥˩/ |
| 七 | qhit⁵ /tɕʰit̚˥/ | qi⁵⁵ /tɕʰi˥˥/ | ciq⁵ /tsʰiəʔ˥/ | qī /t͡ɕʰi˥˥/ | chhit /tsʰit̚˨/ | qi²¹ /tɕʰi˨˩/ | qī /t͡ɕʰi˥˥/ |
| 八 | pat⁵ /pat̚˥/ | ba⁵⁵ /pa˥˥/ | baq⁵ /paʔ˥/ | bā /pa˥˥/ | pat /pat̚˨/ | ba²¹ /pa˨˩/ | bā /pa˥˥/ |
| 九 | jiu²¹³ /tɕiu˨˩˧/ | jiu²¹³ /tɕiou˨˩˧/ | jiu²¹² /tɕiɤu˨˩˨/ | jiǔ /t͡ɕjou˨˩˦/ | kiú /kiu˧˩/ | jiu¹³ /tɕiou˩˧/ | jiǔ /t͡ɕjou˨˩˦/ |
| 十 | sit⁵ /sɨt̚˥/ | shi³⁵ /ʂʐ̩˧˥/ | sheq⁵ /ʂəʔ˥/ | shí /sz̩˧˥/ | sṳ̍p /sɨp̚˥/ | shi⁴⁵ /ʂʐ̩˦˥/ | shí /sz̩˧˥/ |
| 日 | 白讀nyit⁵ /ɲit̚˥/文讀lit⁵ /lit̚˥/ | ri⁵³ /ʐ̩˥˧/ | niq⁵ /niʔ˥/ | rì /z̩˥˩/ | ngit /ŋit̚˥/ | ri⁵³ /ʐ̩˥˧/ | rì /z̩˥˩/ |
| 月 | ngyet⁵ /ŋyɛt̚˥/ | yue⁵³ /ye˥˧/ | yoq⁵ /ŋyəʔ˥/ | yuè /ɥe˥˩/ | ngie̍t /ŋiet̚˥/ | yue⁵³ /ye˥˧/ | yuè /ɥe˥˩/ |
| 山 | san⁴² /san˦˨/ | shan⁵⁵ /ʂan˥˥/ | shan³³⁴ /ʂã˧˧˦/ | shān /san˥˥/ | sân /san˦˦/ | shan²¹ /ʂɑn˨˩/ | shān /san˥˥/ |
| 水 | sui²¹³ /sui˨˩˧/ | shui²¹³ /ʂueɪ˨˩˧/ | shui²¹³ /ʂuei˨˩˧/ | shuǐ /sueɪ˨˩˦/ | súi /sui˧˩/ | shui¹³ /ʂueɪ˩˧/ | shuǐ /sueɪ˨˩˦/ |
| 火 | fo²¹³ /fo˨˩˧/ | huo²¹³ /xuo˨˩˧/ | huo²¹³ /xuo˨˩˧/ | huǒ /xuo˨˩˦/ | fó /fo˧˩/ | huo¹³ /xuo˩˧/ | huǒ /xuo˨˩˦/ |
| 木 | muq⁵ /muʔ˥/ | mu⁵³ /mu˥˧/ | muq⁵ /muʔ˥/ | mù /mu˥˩/ | muk /muk̚˥/ | mu⁵³ /mu˥˧/ | mù /mu˥˩/ |
| 土 | thu²¹³ /tʰu˨˩˧/ | tu²¹³ /tʰu˨˩˧/ | tu⁵³ /tʰu˥˧/ | tǔ /tʰu˨˩˦/ | thú /tʰu˧˩/ | tu¹³ /tʰu˩˧/ | tǔ /tʰu˨˩˦/ |
| 天 | thien⁴² /tʰiɛn˦˨/ | tian⁵⁵ /tʰiɛn˥˥/ | tian³¹ /tʰiɛn˧˩/ | tiān /tʰjɛn˥˥/ | thiên /tʰien˦˦/ | tian²¹ /tʰiɛn˨˩/ | tiān /tʰjɛn˥˥/ |
| 地 | thi²¹ /tʰi˨˩/ | di⁵³ /ti˥˧/ | di²¹³ /ti˨˩˧/ | dì /ti˥˩/ | thi /tʰi˥˥/ | di⁵³ /ti˥˧/ | dì /ti˥˩/ |
| 海 | hai²¹³ /hai˨˩˧/ | hai²¹³ /xai˨˩˧/ | hai⁵³ /xai˥˧/ | hǎi /xaɪ˨˩˦/ | hói /hoi˧˩/ | hai¹³ /xai˩˧/ | hǎi /xaɪ˨˩˦/ |
| 龍 | lung⁴⁵ /luŋ˦˥/ | long³⁵ /luŋ˧˥/ | long²⁴ /loŋ˨˦/ | lóng /luŋ˧˥/ | liùng /liuŋ˨˦/ | long⁴⁵ /luŋ˦˥/ | lóng /luŋ˧˥/ |
| 虎 | fu²¹³ /fu˨˩˧/ | hu²¹³ /xu˨˩˧/ | hu²¹² /xu˨˩˨/ | hǔ /xu˨˩˦/ | fú /fu˧˩/ | hu¹³ /xu˩˧/ | hǔ /xu˨˩˦/ |
| 犬 | qhyen²¹³ /tɕʰyɛn˨˩˧/ | quan²¹³ /tɕʰyɛn˨˩˧/ | quan²¹² /tɕʰyẽ˨˩˨/ | quǎn /t͡ɕʰɥɛn˨˩˦/ | khién /kʰien˧˩/ | quan¹³ /tɕʰyɛn˩˧/ | quǎn /t͡ɕʰɥɛn˨˩˦/ |
| 馬 | ma²¹³ /ma˨˩˧/ | ma²¹³ /ma˨˩˧/ | ma⁵³ /ma˥˧/ | mǎ /ma˨˩˦/ | má /ma˧˩/ | ma¹³ /ma˩˧/ | mǎ /ma˨˩˦/ |
| 鳥 | tieu²¹³ /tiɛu˨˩˧/ | niao²¹³ /niɔ˨˩˧/ | niao⁵³ /niau˥˧/ | niǎo /njau˨˩˦/ | tiáu /tiau˧˩/ | niao¹³ /niau˩˧/ | niǎo /njau˨˩˦/ |
| 魚 | y⁴⁵ /y˦˥/ | yu³⁵ /y˧˥/ | yu³⁵ /y˧˥/ | yú /y˧˥/ | ǹg /ŋ˨˦/ | yu⁴⁵ /y˦˥/ | yú /y˧˥/ |
| 牛 | nyiu⁴⁵ /ɲiu˦˥/ | niu³⁵ /niou˧˥/ | niu²² /ŋiu˨˨/ | niú /njou˧˥/ | ngiù /ŋiu˨˦/ | niu⁴⁵ /niou˦˥/ | niú /njou˧˥/ |
| 羊 | iong⁴⁵ /iɔŋ˦˥/ | yang³⁵ /iaŋ˧˥/ | yang²² /iaŋ˨˨/ | yáng /jaŋ˧˥/ | yòng /joŋ˨˦/ | yang⁴⁵ /iɑŋ˦˥/ | yáng /jaŋ˧˥/ |
| 貓 | mau⁴² /mau˦˨/ | mao⁵⁵ /mau˥˥/ | mao³³ /mau˧˧/ | māo /mau˥˥/ | mêu /meu˦˦/ | mao²¹ /mau˨˩/ | māo /mau˥˥/ |
| 人 | 白讀nyin⁴⁵ /ɲin˦˥/文讀lin⁴⁵ /lin˦˥/ | ren³⁵ /ʐən˧˥/ | ren³⁵ /ʐən˧˥/ | rén /zən˧˥/ | 白讀ngin /ŋin˨˦/文讀yin /jin˨˦/ | ren⁴⁵ /ʐən˦˥/ | rén /zən˧˥/ |
| 手 | seu²¹³ /sɛu˨˩˧/ | shou²¹³ /ʂou˨˩˧/ | shou²¹³ /ʂou˨˩˧/ | shǒu /sou˨˩˦/ | sú /su˧˩/ | shou¹³ /ʂou˩˧/ | shǒu /sou˨˩˦/ |
| 足 | jyuq⁵ /tɕyʔ˥/ | zu³⁵ /tsu˧˥/ | zuq⁵ /tsuʔ˥/ | zú /tsu˧˥/ | chiuk /tɕiuk̚˨/ | zu⁴⁵ /tsu˦˥/ | zú /tsu˧˥/ |
| 目 | muq⁵ /muʔ˥/ | mu⁵³ /mu˥˧/ | muq⁵ /muʔ˥/ | mù /mu˥˩/ | muk /muk̚˥/ | mu⁵³ /mu˥˧/ | mù /mu˥˩/ |
| 耳 | er²¹³ /ɚ˨˩˧/ | er²¹³ /ɚ˨˩˧/ | er⁵³ /ɚ˥˧/ | ěr /ɑɻ˨˩˦/ | ngí /ŋi˧˩/ | er¹³ /ɚ˩˧/ | ěr /ɑɻ˨˩˦/ |
| 口 | kheu²¹³ /kʰɛu˨˩˧/ | kou²¹³ /kʰou˨˩˧/ | kou⁵³ /kʰəu˥˧/ | kǒu /kʰou˨˩˦/ | khiéu /kʰieu˧˩/ | kou¹³ /kʰou˩˧/ | kǒu /kʰou˨˩˦/ |
| 頭 | theu⁴⁵ /tʰɛu˦˥/ | tou³⁵ /tʰou˧˥/ | tou²²⁴ /tʰɤu˨˨˦/ | tóu /tʰou˧˥/ | thèu /tʰeu˨˦/ | tou⁴⁵ /tʰou˦˥/ | tóu /tʰou˧˥/ |
| 心 | xin⁴² /ɕin˦˨/ | xin⁵⁵ /ɕin˥˥/ | xin³³⁴ /ɕin˧˧˦/ | xīn /ɕin˥˥/ | sîm /sim˦˦/ | xin²¹ /ɕin˨˩/ | xīn /ɕin˥˥/ |
| 血 | xyet⁵ /ɕyɛt̚˥/ | xue⁵³ /ɕye˥˧/ | xyeq⁵ /ɕyɛʔ˥/ | xuè /ɕye˥˩/ | hiet /hiet̚˨/ | xue⁵³ /ɕye˥˧/ | xuè /ɕye˥˩/ |
| 肉 | nyiuq⁵ /ɲiuʔ˥/ | rou⁵³ /ʐou˥˧/ | nyuq⁵ /nyuʔ˥/ | ròu /zou˥˩/ | ngiuk /ŋiuk̚˥/ | rou⁵³ /ʐou˥˧/ | ròu /zou˥˩/ |
| 上 | song²¹ /soŋ˨˩/ | shang⁵³ /ʂaŋ˥˧/ | shang⁵¹ /ʂɑŋ˥˩/ | shàng /saŋ˥˩/ | song /soŋ˥˥/ | shang⁵³ /ʂɑŋ˥˧/ | shàng /saŋ˥˩/ |
| 下 | ha²¹ /ha˨˩/ | xia⁵³ /ɕja˥˧/ | xia⁵¹ /ɕia˥˩/ | xià /ɕja˥˩/ | ha /ha˥˥/ | xia⁵³ /ɕia˥˧/ | xià /ɕja˥˩/ |
| 中 | tung⁴² /tuŋ˦˨/ | zhong⁵⁵ /tʂuŋ˥˥/ | zhong³¹ /tʂuŋ˧˩/ | zhōng /t͡suŋ˥˥/ | chûng /tsuŋ˦˦/ | zhong²¹ /tʂuŋ˨˩/ | zhōng /t͡suŋ˥˥/ |
| 中 | tung⁴⁵ /tuŋ˦˥/ | zhong⁵³ /tʂuŋ˥˧/ | zhong⁵⁵ /tʂuŋ˥˥/ | zhòng /t͡suŋ˥˩/ | chung /tsuŋ˥˥/ | zhong⁵³ /tʂuŋ˥˧/ | zhòng /t͡suŋ˥˩/ |
| 央 | iong⁴² /iɔŋ˦˨/ | yang⁵⁵ /iaŋ˥˥/ | yang³³ /iɑŋ˧˧/ | yāng /jaŋ˥˥/ | yông /joŋ˦˦/ | yang²¹ /iɑŋ˨˩/ | yāng /jaŋ˥˥/ |
| 左 | zo²¹³ /tso˨˩˧/ | zuo²¹³ /tsuo˨˩˧/ | zuo⁵³ /tsuo˥˧/ | zuǒ /tsuo˨˩˦/ | chó /tso˧˩/ | zuo¹³ /tsuo˩˧/ | zuǒ /tsuo˨˩˦/ |
| 右 | iu²¹ /iu˨˩/ | you⁵³ /iou˥˧/ | you³¹ /iou˧˩/ | yòu /jou˥˩/ | yu /ju˥˥/ | you⁵³ /iou˥˧/ | yòu /jou˥˩/ |
| 東 | tung⁴² /tuŋ˦˨/ | dong⁵⁵ /tuŋ˥˥/ | dong³¹ /tuŋ˧˩/ | dōng /tuŋ˥˥/ | tûng /tuŋ˦˦/ | dong²¹ /tuŋ˨˩/ | dōng /tuŋ˥˥/ |
| 西 | xi⁴² /ɕi˦˨/ | xi⁵⁵ /ɕi˥˥/ | xi³¹ /ɕi˧˩/ | xī /ɕi˥˥/ | sî /si˦˦/ | xi²¹ /ɕi˨˩/ | xī /ɕi˥˥/ |
| 南 | lan⁴⁵ /lan˦˥/ | nan³⁵ /nan˧˥/ | nan³⁵ /nan˧˥/ | nán /nan˧˥/ | nàm /nam˨˦/ | nan⁴⁵ /nan˦˥/ | nán /nan˧˥/ |
| 北 | pet⁵ /pɛt̚˥/ | bei²¹³ /pei˨˩˧/ | beiq⁵ /peiʔ˥/ | běi /peɪ˨˩˦/ | 白讀pet /pet̚˨/文讀pak /pak̚˨/ | bei¹³ /pei˩˧/ | běi /peɪ˨˩˦/ |
| 行 | xin⁴⁵ /ɕin˦˥/ | xing³⁵ /ɕiŋ˧˥/ | xing⁵⁵ /ɕin˥˥/ | xíng /ɕiŋ˧˥/ | hang /haŋ˨˦/ | xing⁴⁵ /ɕiŋ˦˥/ | xíng /ɕiŋ˧˥/ |
| 行 | hong⁴⁵ /hɔŋ˦˥/ | hang³⁵ /xaŋ˧˥/ | hang⁵⁵ /xã˥˥/ | háng /xɑŋ˧˥/ | hong /hoŋ˨˦/ | hang⁴⁵ /xɑŋ˦˥/ | háng /xaŋ˧˥/ |
| 来 | lai⁴⁵ /lai˦˥/ | lai³⁵ /lai˧˥/ | lai⁵⁵ /lɛ˥˥/ | lái /laɪ˧˥/ | lòi /loi˨˦/ | lai⁴⁵ /lai˦˥/ | lái /laɪ˧˥/ |
| 去 | qhie²¹ /tɕʰie˨˩/ | qu⁵³ /tɕʰy˥˧/ | qu⁵³ /tɕʰy˥˧/ | qù /t͡ɕʰy˥˩/ | hi /hi˥˥/ | qu⁵³ /tɕʰy˥˧/ | qù /t͡ɕʰy˥˩/ |
| 見 | jien⁴⁵ /tɕiɛn˦˥/ | jian⁵³ /tɕiɛn˥˧/ | jian⁵¹ /tɕiɛn˥˩/ | jiàn /t͡ɕjɛn˥˩/ | kien /kien˥˥/ | jian⁵³ /tɕiɛn˥˧/ | jiàn /t͡ɕjɛn˥˩/ |
| 聞 | un⁴⁵ /un˦˥/ | wen³⁵ /uən˧˥/ | wen³⁵ /uən˧˥/ | wén /uən˧˥/ | vùn /vun˨˦/ | wen⁴⁵ /uən˦˥/ | wén /uən˧˥/ |
| 食 | sit⁵ /sɨt̚˥/ | shi³⁵ /ʂʐ̩˧˥/ | sheq⁵ /ʂəʔ˥/ | shí /sz̩˧˥/ | sṳ̍t /sɨt̚˥/ | shi⁴⁵ /ʂʐ̩˦˥/ | shí /sz̩˧˥/ |
| 飲 | in²¹³ /in˨˩˧/ | yin²¹³ /in˨˩˧/ | yin²¹⁴ /in˨˩˦/ | yǐn /in˨˩˦/ | yím /jim˧˩/ | yin¹³ /in˩˧/ | yǐn /in˨˩˦/ |
| 走 | zeu²¹³ /tsɛu˨˩˧/ | zou²¹³ /tsou˨˩˧/ | zou²¹³ /tsou˨˩˧/ | zǒu /tsou˨˩˦/ | chéu /tseu˧˩/ | zou¹³ /tsou˩˧/ | zǒu /tsou˨˩˦/ |
| 坐 | chho²¹ /tsʰo˨˩/ | zuo⁵³ /tsuo˥˧/ | zuo⁵¹ /tsuo˥˩/ | zuò /tsuo˥˩/ | chhô /tsʰo˦˦/ | zuo⁵³ /tsuo˥˧/ | zuò /tsuo˥˩/ |
| 立 | lit⁵ /lit̚˥/ | li⁵³ /li˥˧/ | liq⁵ /liʔ˥/ | lì /li˥˩/ | li̍p /lip̚˥/ | li⁵³ /li˥˧/ | lì /li˥˩/ |
Sehemu ya LangMap — mradi wa kuonyesha lugha kwa picha. Huu ni muhtasari tuli unaoweza kutambaliwa; ramani shirikishi hutoa sauti ya matamshi, vichujio, na mwonekano wa dunia.