Atikamekw Nehiromowin
Atikamekw
álgica
El atikamekw (Atikamekw Nehiromowin, «lengua de los atikamekw») es un dialecto en R de la lengua cree: dentro del continuo dialectal cree, que incluye también el cree de las llanuras (crk), el cree de los bosques (cwd), el cree de los pantanos (csw) y el cree de Moose (crm), el atikamekw representa el patrón de «dialecto en R» (que conserva la *l del protoalgonquino como r) frente al dialecto en Y de las llanuras (l→y). Hablado en tres comunidades de Mauricie, en Quebec (Manawan, Wemotaci, Opitciwan), el atikamekw posee una transmisión intergeneracional inusualmente fuerte para una lengua indígena canadiense: los niños crecen bilingües en atikamekw y francés. Destaca por la documentación lingüística activa y por los programas culturales y lingüísticos del Atikamekw Conseil de la Nation.
Dónde se habla
31 palabras esenciales en Atikamekw
Agua
nipi
/nipi/
Fuego
ickoteo
/iʃkoteo/
Sol
pisim
/pisim/
Luna
tipikaw pisim
/tipikaw pisim/
Estrella
atcakos
/atʃakos/
Madre
okawi
/okawi/
Padre
ohi
/ohi/
Yo
nir
/niɾ/
Tú
kir
/kiɾ/
Nombre
wirowin
/wiɾowin/
Ojo
mickisikw
/mitʃkisikʷ/
Mano
kicikon
/kitʃikon/
Corazón
mite
/mite/
Amor
sakitewin
/sakitewin/
Árbol
mihtikw
/mihtikw/
Casa
miciwap
/mitʃiwap/
Perro
atim
/atim/
Gato
minoc
/minotʃ/
Comer
mitikwa
/mitikwa/
Beber
minikwa
/minikwa/
Uno
peikw
/pejkʷ/
Dos
niso
/niso/
Hola
kwei
/kwej/
Gracias
mikwetc
/mikwetʃ/
Bueno
miloci
/milotʃi/
Fuentes
Palabras comparadas
Comparado con lenguas Algic relacionadas
| Significado | Atikamekw | Cree (de las Llanuras) | Plains Cree | Ojibwa | Western Abenaki | Maliseet-Passamaquoddy | Algonquin |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Agua | nipi /nipi/ | ᓂᐱᕀ /nipij/ | ᓂᐱᕀ /nipiː/ | nibi /nibi/ | nebi /nebi/ | samaqan /samakʷan/ | nibì /nɪbiː/ |
| Fuego | ickoteo /iʃkoteo/ | ᐃᐢᑯᑌᐤ /iskoteːw/ | ᐃᐢᑯᑌᐤ /iskoteːw/ | ishkode /iʃkode/ | skuda /skuda/ | skwut /skʷut/ | ishkotè /ɪʃkɔteː/ |
| Sol | pisim /pisim/ | ᐲᓯᒼ /piːsim/ | ᐲᓯᒼ /piːsim/ | giizis /ɡiːzis/ | kisos /kisos/ | kisuhs /kisuhs/ | kìzis /kiːzɪs/ |
| Luna | tipikaw pisim /tipikaw pisim/ | ᑎᐱᐢᑳᐍᐲᓯᒼ /tipiskaːwi piːsim/ | ᑎᐱᐢᑳᐃᐧᐲᓯᒼ /tipiskaːwi piːsim/ | dibik-giizis /dibik ɡiːzis/ | nanibossad /nanibossad/ | nipawset /nipawset/ | tibik-kìzis /tɪbɪkkiːzɪs/ |
| Estrella | atcakos /atʃakos/ | ᐊᒑᐦᑯᐢ /acaːhkos/ | ᐊᒑᐦᑯᐢ /acaːhkos/ | anang /anaŋ/ | alakws /alakʷs/ | possesom /pəsːesɒm/ | anang /aˈnaŋ/ |
| Madre | okawi /okawi/ | ᓂᑲᐎᕀ /nikaːwij/ | ᓂᑳᐃᐧ /nikaːwiː/ | nimaamaa /nimaːmaː/ | nigueno /niɡweno/ | nikuwoss /nikuwoss/ | ningà /nɪŋɡaː/ |
| Padre | ohi /ohi/ | ᓄᐦᑖᐎᕀ /noːhtaːwij/ | ᓅᐦᑖᐃᐧ /noːhtaːwiː/ | indede /indede/ | mitôgwes /mitõɡwes/ | mihtaqs /mihtaqs/ | nòs /nɔːs/ |
| Yo | nir /niɾ/ | ᓂᔭ /nija/ | ᓂᔭ /niya/ | niin /niːn/ | nia /nia/ | nil /nil/ | niin /niːn/ |
| Tú | kir /kiɾ/ | ᑭᔭ /kija/ | ᑭᔭ /kiya/ | giin /ɡiːn/ | kia /kia/ | kil /kil/ | giin /ɡiːn/ |
| Nombre | wirowin /wiɾowin/ | ᐏᐦᐅᐎᐣ /wiːhowin/ | ᐑᐦᐅᐏᐣ /wiːhowin/ | izhinikaazowin /ɪʒɪnɪkaːzowɪn/ | wizôwôgan /wizɔ̃wɔ̃ɡan/ | wisuwon /wisəwɒn/ | wiinzowin /wiːnzowin/ |
| Ojo | mickisikw /mitʃkisikʷ/ | ᒥᐢᑮᓯᐠ /miskiːsik/ | ᒥᐢᑮᓯᐠ /miskiːsik/ | oshkiinzhig /oʃkiːnʒiɡ/ | seskaganno /seskaɡanno/ | ʼskinekekutu /skinekekutu/ | oshkìnzhig /ɔʃkiːnʒɪɡ/ |
| Mano | kicikon /kitʃikon/ | ᒥᒋᒋᕀ /miciciːj/ | ᒥᒋᒋᕀ /micicij/ | ninij /ninidʒ/ | nelidj /nelidʒ/ | lukikʼn /lukikən/ | ninj /nɪndʒ/ |
| Corazón | mite /mite/ | ᒥᑌᐦ /miteːh/ | ᒥᑌᐦ /miteːh/ | odeʼ /odeʔ/ | matagua /mataɡwa/ | utʼine /utinə/ | odè /ɔdeː/ |
| Amor | sakitewin /sakitewin/ | ᓵᑭᐦᐃᐍᐏᐣ /saːkihiweːwin/ | ᓵᑭᐦᐃᐍᐃᐧᐣ /saːkihiweːwin/ | zaagiʼiwewin /zaːɡiʔiweːwin/ | wadjawimaɔ /wadʒawimɔ̃/ | kosi /kosi/ | sàgi'à /saːɡiʔaː/ |
| Árbol | mihtikw /mihtikw/ | ᒥᐢᑎᐠ /mistik/ | ᒥᐢᑎᐠ /mistik/ | mitig /mitiɡ/ | abazi /abazi/ | ʼsupi /supi/ | mitig /mɪtɪɡ/ |
| Casa | miciwap /mitʃiwap/ | ᐚᐢᑲᐦᐃᑲᐣ /waːskahikan/ | ᐚᐢᑲᐦᐃᑲᐣ /waːskahikan/ | wiigiwaam /wiːɡiwaːm/ | wigwôm /wiɡwõm/ | wikkihtit /wikːihtit/ | wàkàigan /waːkaːiɡan/ |
| Perro | atim /atim/ | ᐊᑎᒼ /atim/ | ᐊᑎᒼ /atim/ | animosh /animoʃ/ | alemos /alemos/ | ʼmuʼs /muʔs/ | animosh /anɪmɔʃ/ |
| Gato | minoc /minotʃ/ | ᒥᓅᐢ /minoːs/ | ᒥᓅᐢ /minoːs/ | gaazhagens /ɡaːʒaɡens/ | minasso /minasso/ | mihtukomuhs /mihtukomuhs/ | — /—/ |
| Comer | mitikwa /mitikwa/ | ᒨᐍᐤ /moːweːw/ | ᒨᐍᐤ /moːweːw/ | wiisini /wiːsini/ | midjoda /midʒoda/ | mititi /mititi/ | wìsini /wiːsɪni/ |
| Beber | minikwa /minikwa/ | ᒥᓂᐦᐠᐌᐤ /minihkweːw/ | ᒥᓂᐦᑴᐤ /minihkweːw/ | minikwe /minikwe/ | minoda /minoda/ | mun /mun/ | minikwe /mɪnɪkwe/ |
| Uno | peikw /pejkʷ/ | ᐯᔭᐠ /peːjak/ | ᐯᔭᐠ /peːjak/ | bezhig /beʒiɡ/ | ngwedi /ŋɡwedi/ | pesokul /pesokul/ | pejig /peʒɪɡ/ |
| Dos | niso /niso/ | ᓃᓱ /niːso/ | ᓃᓱ /niːso/ | niizh /niːʒ/ | nis /nis/ | nis /nis/ | niizh /niːʒ/ |
| Hola | kwei /kwej/ | ᑖᓂᓯ /taːnisi/ | ᑖᓂᓯ /taːnisi/ | boozhoo /boːʒoː/ | kwai /kwai/ | kʼulasuwiyat /kulasuwijat/ | Kwe /kwe/ |
| Gracias | mikwetc /mikwetʃ/ | ᑭᓇᓈᐢᑯᒥᑎᐣ /kinanaːskomitin/ | ᐦᐊᕀ ᐦᐊᕀ /haj haj/ | miigwech /miːɡʷetʃ/ | wliwni /wliwni/ | woliwon /woliwon/ | Migwech /mɪɡwetʃ/ |
| Bueno | miloci /milotʃi/ | ᒥᔫ /mijo/ | ᒥᔼᓯᐣ /mijwaːsin/ | mino /mino/ | wlaha /wlaha/ | woli /woli/ | mino /mɪnɔ/ |
Parte de LangMap — un proyecto de visualización lingüística. Este es un resumen estático y rastreable; los mapas interactivos ofrecen audio de pronunciación, filtros y una vista de globo.